Дополнително засилување на етничките тензии во Македонија и во регионот
„Тајм“: Заев и Ципрас го туркаат Преспанскиот договор со стап, ЕУ премижува пред сомнителната демократија
Угледното списание „Тајм“ објави текст во кој се наведува како македонски пратеници биле уценувани и изложени на „страшен притисок“ за да гласаат за преименување на државата. Во текстот, напишан од страна на докторантот на Харвард Ангелос Хрисогелос, дополнително се оценува дека големи мнозинства од граѓаните на двете држави се спротивставуваат на договорот, и дека негова последица веројатно ќе биде дополнително засилување на етничките тензии во Македонија и во регионот.
Во Македонија, Заев го немаше потребното двотретинско мнозинство во Собранието за да го смени Уставот, поради што употреби закани со судско гонење за корупција, и донесе контроверзен закон за делумна амнестија за да ги натера опозициските пратеници да гласаат за неговите уставни амандмани. Имаше извештаи дека опозициските пратеници во Скопје беа изложени на огромен притисок, како од поддржувачи така и од противници на договорот, вклучително и од странски влади, за да гласаат како што ќе им се каже. Двете страни обвинуваат за закани со физичко насилство и за нудење мито, пишува Хрисогелос.
Што се однесува до ратификацијата во Атина, „Тајм“ пишува дека грчкиот премиер Алексис Ципрас им нудел владини функции и места на изборната листа на следните избори на пратеници кои ќе го поддржат за гласањето на недоверба, како и за гласањето за ратификување на договорот за преименување на Македонија. Притоа, опозицијата го обвини Ципрас дека во овој процес ги злоупотребува судството, медиумите, но и армијата.
Како второ, двете влади го наметнуваат договорот од Преспа спротивно на желбите на голем дел од нивното население. Во Македонија, Владата не успеа да добие поддршка на советодавниот рефрендум во септември, но ЕУ одбра да го игнорира гласањето на граѓаните. Во Грција, сите анкети покажуваат дека големо мнозинство е против овој договор, додава „Тајм“, наведувајќи ги масовните протести против договорот во Атина.
Според неделникот, може да се очекува начинот на кој се наметнува овој договор наликуа на пристапот на европските бирократски фактори кои ја отфрлаат волјата на граѓаните во повеќе земји низ ЕУ, што секако ќе влијае врз изборите за Европскиот парламент закажани за неколку месеци.
Конечно, овој договор ја загрозува дури и геополитичката цел да се стабилизира регионот, токму поради тоа што со него се создадоа леснозапаливи политички состојби во Грција и во Македонија. Во Македонија, договорот го поддржува коалиција која ја сочинуваат малцинство од мнозинската словенско-македонска етничка група заедно со етничкото албанско малцинство. Мнозинството од словенските Македонци се спротиставуваат на договорот. Со други зборови, имаме коалиција на малцинства собрани против мнозинството од мнозинската заедница. Ваква комбинација секако ќе предизвика етнички тензии и ќе ја зголеми поларизацијата во Македонија – што е целосно спротивно од желбите на ЕУ, пишува Хрисогелос, кој очекува сличен поларизирачки ефект и во Грција.
Според „Тајм“, ЕУ можеби имала благородна намера кога притисна да се стави крај на спорот, но во својот пристап ја игнорира политичката реалност во регионот и волјата на граѓаните, и се наметнува како бирократска сила која дозволува сомнителни постапки доколку тие служат за реализирање на нејзините цели.
