Иницијативата за поставување споменик „Мајка Македонија“ во Нови Сад предизвика реакции кај грчки организации во Србија, а случајот доби забележително внимание и во бугарските медиуми. Македонскиот национален совет нагласува дека споменикот нема политичка или територијална порака, туку треба да биде траен симбол на македонскиот народ, неговото историско паметење и културен идентитет.
Националниот совет на македонското национално малцинство во Србија на 3 август ја поднел иницијативата до Собранието на Нови Сад, по повод одбележувањето на 80-годишнината од доселувањето на Македонците во Војводина.
Предвидено е споменикот да претставува мајка со две деца во прегратка, како симбол на македонските семејства кои се населиле во Војводина и таму продолжиле да ги негуваат својата национална припадност, јазик, култура и традиција.
Според објавените информации, бронзената скулптура би била висока околу два метра и поставена на постамент од приближно 40 сантиметри. Автор на идејното решение е скулпторот Синиша Новески, а како можна локација се разгледува еден од репрезентативните јавни простори во Нови Сад.
Советот за култура и информирање при Собранието на Нови Сад сè уште нема донесено конечна одлука. Советот побарал стручни мислења од Јавното претпријатие „Урбанизам“ и од Заводот за заштита на спомениците на културата на Нови Сад, по што иницијативата повторно ќе биде разгледувана.
Грчки организации побараа отфрлање на иницијативата
Против поставувањето на споменикот се изјаснија Граѓанската партија на Грците во Србија и Грчкиот национален совет во Србија.
Од овие организации особено го оспоруваат името „Мајка Македонија“, тврдејќи дека неговата употреба претставувала „историски и географски ревизионизам“. Граѓанската партија на Грците во Србија оценила дека поставувањето на споменикот би претставувало „непочитување кон грчкиот народ и држава“ и побарала од властите во Нови Сад да ја отфрлат иницијативата.
Грчкиот национален совет, пак, споменикот го нарекол „непотребен историски кич“ и побарал неговите забелешки да им бидат доставени на членовите на градскиот Совет за култура и информирање пред донесувањето конечна одлука.
Полемиката се пренесе и во дел од бугарските медиуми, каде што иницијативата се толкува низ призмата на долгогодишните бугарски оспорувања на македонскиот национален и историски идентитет. Засега, меѓутоа, нема потврдена официјална реакција од бугарската влада или од бугарското Министерство за надворешни работи.
Исто така, станува збор за реакции на грчки организации во Србија, а не за официјално соопштение на Владата или Министерството за надворешни работи на Грција.
Македонскиот совет: Споменикот не е политичка провокација
Македонскиот национален совет ги отфрли обвинувањата дека споменикот содржи политичка или територијална порака.
Од Советот нагласија дека „Мајка Македонија“ е замислена како симбол на сеќавањето на предците, на зачувувањето на македонскиот културен идентитет и на придонесот што Македонците го дале во развојот на Војводина и Србија.
Според нив, иницијативата нема политичка, територијална или меѓународна конотација и не е насочена против ниту еден народ или држава. Нејзината цел е да се одбележи историјата на македонската заедница, која веќе осум децении е составен дел од мултиетничката Војводина.
Македонците во Војводина во поголем број се доселувале по Втората светска војна. Со децении тие создаваат свои здруженија и културни установи, го негуваат македонскиот јазик и традиција и активно учествуваат во општествениот и културниот живот на Србија.
Иницијативата за „Мајка Македонија“ во моментов е во институционална постапка. Конечната одлука ќе биде донесена откако надлежните органи во Нови Сад ќе ги добијат бараните урбанистички и конзерваторски мислења.