Македонска Нација
На 1 август, се навршуваат годишнини од повеќе значајни настани и личности од македонската историја. Денот особено останува запаметен по последните подготовки за Илинденското востание и по херојската смрт на војводата Јордан Пиперката.
На 1 август 1857 година, во костурското село Загоричани, во Егејскиот дел на Македонија, е роден Анастас Јанков – македонски револуционер, офицер и учесник во борбите за ослободување на Македонија.
Јанков бил еден од истакнатите македонски дејци на преминот меѓу XIX и XX век. Учествувал во Горноџумајското востание од 1902 година, а неговото име останало поврзано со македонското револуционерно движење и борбата против османлиската власт.
На 1 август 1893 година, во Ениџе Вардар е роден д-р Трифун Грековски – лекар, општественик и македонски деец.
Медицинското образование го завршил во Женева, а по враќањето се посветил на лекарската професија и на борбата за националните права на македонскиот народ. Бил меѓу македонските интелектуалци што се залагале за обединета и самостојна Македонија.
На 1 август 1903 година низ повеќе реони на Македонија биле извршувани последните подготовки за почетокот на Илинденското востание.
Во селото Болно, Ресенско, се собрале вооружени селани од Царев Двор, Дрмени и Јанковец. Заедно со четата на војводата Славејко Арсов биле собрани околу 400 востаници, од кои 150 биле определени за планираниот напад врз Ресен.
Истата вечер на востаниците им било соопштено дека започнува долгоочекуваната борба за слобода.
Во Крушевско, под раководство на Никола Карев и Горскиот штаб, биле довршувани подготовките за нападот и ослободувањето на Крушево. Биле распоредени востаничките чети, определени нивните задачи и утврдени правците за навлегување во градот.
На 1 август 1903 година четата на војводата Никола Пушкаров извршила диверзија на железничката пруга кај селото Новачани, Скопско.
Со експлозив бил оштетен дел од пругата, со што востаниците се обиделе да го отежнат движењето и снабдувањето на османлиските сили. Акцијата била дел од поширокиот план за попречување на османлиската војска во пресрет на востанието.
На 1 август 1903 година, само еден ден пред почетокот на Илинденското востание, во Церско Поле загинал легендарниот македонски војвода Јордан Силјанов – Пиперката.
Неговата чета паднала во заседа на османлиската војска. Во нерамноправната борба Пиперката бил тешко ранет. Не сакајќи жив да падне во рацете на непријателот, последниот куршум го испукал во себе.
Јордан Пиперката бил учесник на Смилевскиот конгрес и еден од најхрабрите и најомилените македонски војводи. Неговата смрт, непосредно пред востанието, била тешка загуба за македонското револуционерно дело.
На 1 август 1910 година, во Софија починал Владимир Ковачев – македонски револуционер, учител и поет од Штип.
Бил близок соборец на Гоце Делчев и деец на Македонската револуционерна организација. Заедно со Христо Силјанов ја објавил поетската збирка „Тагите на робот“, исполнета со родољубиви и револуционерни песни за страдањата и борбата на македонскиот народ.
На 1 август 1911 година, во борба со османлиската војска во близина на родното село Дабиље, Струмичко, загинал Костадин Самарџиев–Џемото.
Самарџиев бил струмички деец на Македонската револуционерна организација, учител, четник и раководител на Струмичкиот окружен револуционерен комитет. Целиот живот го посветил на организирањето на народот и на борбата за слободна Македонија.
На 1 август 1935 година, во Варна починал Михаил Николов Розов – Мишето, македонски револуционер, учител и деец на Македонската револуционерна организација.
Роден во костурското село Бобишта, Розов бил еден од организаторите на револуционерното движење во Костурско. Учествувал во подготовките и борбите за време на Илинденското востание, а подоцна ги запишал своите спомени за револуционерното дело.
На 1 август 1968 година, во Брела, кај Макарска, ненадејно починал Мито Хаџивасилев–Јасмин – македонски револуционер, учесник во Народноослободителната борба, новинар, публицист, политичар и државник.
Бил еден од втемелувачите на современото македонско новинарство и публицистика, познат како „првото перо“ на македонското новинарство. Извршувал повеќе одговорни државни функции и оставил значајно публицистичко наследство во одбраната на македонската национална посебност.
Ознаки: Македонски историски календар, 1 август, Илинденско востание, Јордан Пиперката, Анастас Јанков, Трифун Грековски, Никола Пушкаров, Владимир Ковачев, Костадин Самарџиев–Џемото, Мито Хаџивасилев–Јасмин
