Историја

Професорот и бивш грчки премиер К. Амантос: Кога би се создала автономна Македонија, Грција ќе мора да се повлече до Олимп

Triple_Occupation_of_Greece

( „Македонија”, бр. од 17 јули 1945 година)

Triple_Occupation_of_Greece„Македонија секогаш била и денес останува тврдина и бели дробови на Грција… Сојузниците (по И светска војна, н.б.) направија голема грешка што на север не ни дадоа поповолни граници. Корекцијата на нашата граница спрема Србија треба да се реши  на пријателски начин. Бидејќи Србија ќе има голема корист од српско-грчката соработка. Меѓутоа, вакво пријателство не може да има сеж додека погледите на Србите се свртени кон Солун. Кога би се создала автономна Македонија, Грција ќе мора да се повлече до Олимп, вечно загрозувана од балканските Словени”.

ДАРМ, ф. А ССНР, ПА, Грција, К-1, Џ/41-44, пов.бр. 2930/7.ВИИ. 1945;

ИЗВЕШТАЈ   ОД  ВАНГЕЛ   АЈАНОВСКИ – ОЧЕ :

НАШАТА ОРГАНИЗАЦИЈА НОФ ИМА ИДЕОЛОШКО И ОРГАНИЗАЦИОНО ЕДИНСТВО. ТЕРОРОТ СЕ ШИРИ ВО ВОДЕНСКО

(Септември 1945 година)

“ПОЛИТИЧКИ  ИЗВЕШТАЈ НА ИИИ ПОВЕРЕНСТВО

НА ОРГАНИЗАЦИЈАТА НА НОФ

Драги другар Паскал (Паскал Митревски, н.б.) здраво,

Политичка состојба:

Во последните денови како надворешната политичка ситуација, така и реорганизацијата навладата на Вулгарис немаа некое влијание што би предизвикало некакви промени во нашиот округ, освен теророт против словенскиот елемент, кој се зголеми уште повеќе од порано. Значи теророт се шири. Апсењата продолжуваат, како и другите форми на теророт.

Оваа недела забележана е и една друга појава. Англиско-грчки воени сили ги обиколуваат македонските села, ги бркаат кметовите и ги прашуваат дали постојат вооружени автономистички единици, дали се води автономистичка пропаганда, односно дали постои организација на НОФ.

Во повеќето села народот е избеган, а тие добиле одговор дека не постојат вооружени единици, но народот се бори за своите права.

Англиско-грчките воени сили, воени власти, дале препораки дека народот не треба да бега од организациите и на изборите сите треба да гласаат за кралот.

Нашата организација НОФ има идеолошко и организационо единство. На второ место доаѓаат КПГ и ЕАМ, а другите партии во целиот округ се во распаѓање.

Нашата организација трпи напади од две страни:

1) од десницата и  2) што е најважно, од левицата КПГ.

И покрај нападот, организацијата на НОФ со широка пропагандна дејност успеа да добие најголема доверба кај народот.

Организациона (состојба):

Се забележуваат слабости кај нашите кадри, поради семејните обврски. Сепак веруваме дека сето тоа ќе го надминеме. Досега не е забележан расцеп кај нашиот народ од секој аспект.

Организацијата функционира нормално. Се одржуваат редовно состаноци во секое село и фабрика.

Тоа за денеска, а по неколку дена ќе ви испратам детален политички, организационен и воен извештај.

Денеска се појави една работа, за чие средување заминувам.

Другарски, Оче,

секретар на Окружното поверенство на НОФ”

ДАРМ, Збирка: Егејска Македонија во НОБ 1945-1949, ае 382; Архив на Македонија, Егејска Македонија во НОБ 1945., т. ИИ, стр 316-317;

Најново од: Историја

Тајниот македонски комитет – основан 1885 година во Софија

Во втората половина на XIX век, во време кога Македонија била изложена на силни и меѓусебно спротивставени пропаганди, меѓу македонската интелигенција се појавуваат организирани обиди за афирмирање на посебноста на македонскиот народ, неговиот јазик и црковната самостојност. Еден од најзначајните такви рани обиди бил Тајниот македонски комитет во Софија. Формирањето на Тајниот македонски комитет Тајниот […]

Владеењето на Александар Македонски со провинциите Лидија и Карија

Историјата на Јонците покажува дека тие постојано го чувствуваа јаремот на туѓинецот како товар. Тие не се караа, туку ја почитуваа слободата како најголем благослов. Записот на Приен од третиот век ни дава благороден израз на оваа идеја кога вели: „Нема поголемо нешто за античкиот грчки човек од слободата“. На прашањето како Александар Македонски ги […]

Беличица во пламен – трагедијата од 19 септември 1944 година

На 19 септември 1944 година селото Беличица, во Горна Река, станало место на една од најтешките и најтрагичните борби во последните месеци од Народноослободителната војна во Македонија. Во нерамноправниот судир меѓу борците на Третиот тетовски партизански одред и многубројните балистички сили загинале 21 партизан, а по завршувањето на борбата биле убиени и 17 жители на […]

Зошто Македонија низ историјата била делена – и зошто борбата за нејзината историја трае и денес?

Македонија со векови се наоѓала на крстопатот меѓу Истокот и Западот, на простор низ кој минувале војски, трговски патишта, империи и интереси. Но зошто токму Македонија толку долго била предмет на војни, поделби, пропаганди и спротивставени историски претензии? И уште поважно: колку Европа знаела за сето тоа и зошто интересите на големите сили толку често […]

20 септември 1944: Во Софија се пишувало за правото на самоопределување на македонскиот народ

На 20 септември 1944 година, во период на крупни политички и воени промени на Балканот, во Софија било објавено пишување во весникот „Отечествен фронт“ во кое се говорело за правото на самоопределување на македонскиот народ и за значењето на АСНОМ. Документот, зачуван во збирка поврзана со Павел Шатев, претставува значајно сведоштво за политичката атмосфера непосредно […]

Дабничкиот масакр: крвавиот 19 септември 1942 кај Прилеп

На 19 септември 1942 година, во месноста Дабнички Завој, меѓу Прилеп и селото Дабница, се случил еден од најтрагичните настани од периодот на Втората светска војна во Македонија – Дабничкиот масакр. Настанот бил кулминација на повеќедневна акција на бугарските окупаторски власти против населението од Дабница и прилепските учесници и поддржувачи на Народноослободителното движење. Дабница – […]

Брз економски развој во Мала Преспа и голем отпор на населението против асимилацијата

Во периодот од 1926 до 1930 година во Мала Преспа бил забележан брз развој, особено во изградбата на нови куќи. Голем број луѓе кои по Грчко-турската војна заминале на печалба низ светот им испраќале значителни суми пари на своите семејства, а кога се враќале во родните села, со себе носеле и голем дел од заштедените […]

Почеток на битките на Александар Македонски во Мала Азија

Почеток на битките на Александар Македонски во Мала Азија Дел од романот „Александар Велики (Македонски)“ од Улрих Вилкен, во превод и приспособување на Славе Николовски-Катин – I дел Несомнено, како генерал на Лигата, првата должност на Александар Македонски била да ги ослободи античките грчки градови во Мала Азија од персискиот јарем. Меѓутоа, сè што било […]

To top