Дијаспора

Кратка историја за создавањето на ВМРО-ДПМНЕ- активности во Европа и Австралија (14)

janko-tomov

janko-tomov
Пишува: Јанко ТОМОВ

Реферирање на Богдановски од страна на лидерите на поранешен ДООМ и НОФМ, по неговото повторно емигрирање во Шветска и Германија во почетокот на1989 година

Кога Драган Богдановски повторно емигрира во Шветска, Германија, а  и  во Франција во 1989 година, на 5 јули добива писмо од Михаил Шариновски-Солунски, како одговор на неговото претходно писмо во врска со менувањето на ДООМ во НОФМ. Во објаснувањето на Солунски, дека тој, Ристе Ристески и Стојан Србинов биле под надзор на австралиската федерална полиција, која ги сметала како лидери на револуционерно движење, што по австралиските сфаќања значело терористичко! Поради тоа, ДООМ на својот петти конгрес го сменил името во НОФМ.

Во тоа време, Солунски му се жали на Драган од Стојан Србинов, бидејќи го растурил поткомитетот на ДООМ во Мелбурн, Викторија. Понатаму, Солунски му реферира на Богдановски, дека движењето паднало во рацете на Драгољуб Андоновски, бидејќи наводно Андоновски соработувал со Панко Стамкоски, Ангеле Вретоски, Крсто Јенчев Димитров, Ѓорги Чочков и други од весникот „Македонија“ и НМРО со списанието „Глас на Македонците“. Понатаму, Солунски вели дека Андоновски работел под името “Доктор Балкански”. Во врска со прашањето од Богдановски, зошто ја дал „Македонска нација“ на Миле Илиевски во Европа, Солунски вели дека, откако Исајковски го присвоил бизнисот за себе (се мисли за купениот ресторан од собраните пари од раководствата на ДООМ) и дека не праќал пари, така Солунски се нашол во финансиска криза. Во тоа време Миле Илиевски го објавувал весникот „Македонија“, како орган на поткомитетот на ДООМ во Шведска. Солунски му предложил на Илиевски да не го објавува тој весник и наместо тоа, да ги праќа парите во Австралија за да може да ја печатат „Македонска нација“.

dragan-bogdanovski-i-mihail-sarinovski-solunski
Драган Богдановски
Михаил Шариновски-Солунски

Драган Богдановски на 19 јуни 1989 година во Гетеборг, Шведска напишал статија: „Лакеите се однесуваат како господари“, што најверојатно се однесува на тие кои го пропаднаа ДООМ.

Сега да видиме што му пишува Драгољуб Андоновски на Богдановски. Андоновски го напаѓа Панко Стамкоски, дека му праќа многу материјали за објавување во весникот „Македонија“, но Панко не ги објавувал, бидејќи не го сакал и почитувал Андоновски (Панко не ги сакал про-социјалистичките и про-западно Карпатните словенски статии на Андоновски). При тоа, Андоновски му нудел на Богдановски некој материјал за да се испрати до Македонска Патриотска Организација (МПО), про-бугарска организација во САД, сметајќи дека Драган би се согласил со тоа. Во таа игра Иливски е на страната на Панко Стамкоски и го поддржува затоа што не ги објавува комунистичките статии на Б. Андоновски.

По правен начин, според правилата на правосудските органи на западните држави, каде живееме ние македонските иселеници и од организационен аспект за кој е потребна административно-техничка основа, а која е во зависност од стручната способност на организаторите и раководните членови на нивните Комитети од Македонското движење во дијаспората, се создаде потреба од основање на Координативен Одбор или Комитет на ДПМНЕ, а на таа основа и Иницијативни Одбори за формирање на ограноци на ДПМНЕ. Секако, таа подготовка отпочнала со повторното емигрирање на Драган Богдановски во дијаспората, во почетокот на 1989 година, но најинтензивна била кон крајот на 1989 година и почетокот на 1990 година.

Во еден документ во архивот на СВР на СР Македонија (Југославија), стои дека Драган Богдановски во Шведска бил активен од април 1989 до јули 1990, каде Драган се здобил со  политички азил. Во овој период Драган се поврзал со Панко Стамкоски во неговиот весник „Македонија“ од Мелбурн, а и со „Народна Воља“ на уредникот Александар Христов.  Во ноември 1989 година, Дрган Богдановски објавува статија: „Политичка платформа на ДПМНЕ“. Панко Стамкоски и Јонче Трајчевски од Билдон, Мелбурн, Австралија, малку ја поправија оваа политичка платформа и му ја испратија на Јанко Томов од Перт, Западна Австралија. Во тоа време, при крајот на 1989 година и почетокот на 1990 година, Јанко Томов го пишува и објавува материјалот: „Идејно организирање и обединување на македонските патриоти“. Овој пообемен материјал, Томов му го испраќа на Стамкоски за  „Македонија“ од Мелбурн и исто така му го испраќа на Драган Богдановски во Шведска (оваа статија е целосно печатена и во книгата: „Поткрепа од убавиот Перт“ во 2000 година во Бризбен, Австралија).

На 20 февруари 1990 година, Драган Богдановски го издал Манифестот за Координативниот Комитет на ДПМНЕ, дека бил формиран и дека функционирал во Стокхолм, со следното раководство: претседател-Драган Богдановски, потпретседател-Панко Стамкоски и секретар-Дане Поповски.

Искуствата за формирање и преименување на поранешните македонски национално политички организации, при модифицирање, односно додавање или исфрлање на поедини членови од статутите, или осовремување на политичките платформи, правилниците за активност и слично и овојпат сето тоа било сторено во соработка со повидни поранешни и актуални лидери на движењето. Така, Драган Богдановски во заеднички договор го објавува основаниот Координативен Комитет на ДПМНЕ за дијаспората, со следните функции по државите и континентите:

–       Драган Богдановски претседател на Координативниот Комитет на ДПМНЕ;

–       Драган Богдановски, претседател на Координативниот Совет на Шведска;

–       Страхил Пеев, потпретседател на Координативниот Совет на Шведска;

–       Панко Стамкоски, потпретседател на Координативниот Совет на Австралија;

–       Дане Поповски, секретар на Координативниот совет на САД.

На 20 мај 1990 година, во писмо до Драган Богдановски, Јанко Томов му испрати материјал со конкретни задачи за „Замислата и концептот за функционирањето на ДПМНЕ во дијаспората“ (види на страна 50-60 во „Поткрепа од убавиот Перт“, од Ј.Т. 2000 година, Бризбен, Австралија).

Да се вратиме и доискажеме за последните активности на дел од раководството на ТНМРО (група македонски патриоти) од Перт, во почетокот на 1990 година. Така, меѓу другите заслуги на ТНМРО е и основањето на „Македонски Патриотски Билтен“ кој тпочна да се објавува во 1989 година, како информативен билтен на Поткомитетот за МЧП на Перт. Овој билтен технички го уредуваа Крсто Шкодров, Јоте Ќандовски и Јанко Томов, кој беше и главен уредник. Билтенот излезе во три броја, со повеќе од илјада примероци, кои се праќаа низ цела Австралија. Во него беа внесени сите реферати на Првата Конференција на  Поткомитетите за МЧП на Австралија, која се оджа во Перт во 1989 година. Во креирање, пишување и уредување, на материјали за Првата Конференција на Поткомитетите за МЧП, а внесени како реферати во „Македонски Патриотски Билтен“, учествуваше Јанко Томов, стимулирајќи ги другите автори на рефератите, меѓу кои беше и рефератот на Михаил Шариновски, Крис Ангелков и други.

makedonski-patriotski-bilten
Фотографија од “Македонски патриотсдки билтен” и од Првиот Светски Конгрес за МЧП, одржан во Аделаид, Јужна Австралија во Март 1990

Со ангажираноста во формирање на Иницијативни Одбори на ограноците на ДПМНЕ и на ВМРО-ДПМНЕ во март 1990, Јанко Томов доброволно поднесе оставка од Поткомитетот за МЧП на З.Австралија, како и од функцијата благајник на Австралиски-Македонски Комитет за Човекови Права од Перт, Западна Австралија. Со тоа престана и објавувањето на „Македонски Патриотски Билтен“, кој беше прифатен од сите активисти за МЧП, кои изразија жалење за престанокот.

П р о д о л ж у в а

Најново од: Дијаспора

Македонските православни верници во Салцбург добија нова црковна општина

Со првата Света Архиерејска Литургија, отслужена по повод празникот Рождество на Пресвета Богородица, на 19 септември беше означен почетокот на организираниот црковен живот на македонските православни верници во Салцбург и околината. Новата црковна општина ќе дејствува во рамките на Македонската православна црква – Охридска архиепископија. Македонските православни верници во Салцбург и околината добија нова црковна […]

Реџиналд де Бреј – угледен славист, поет, научник и македонист

Д-р Реџиналд Артур де Бреј беше составувач на новиот „Македонско-англиски толковен речник“. При посетата на главниот град на Австралија во 1992 година, авторот на овие редови, Славе Катин, го посети и домот на професорот д-р Реџиналд Артур де Бреј, член на Македонската академија на науките и уметностите надвор од работниот состав и професор на Австралискиот […]

Патот до успехот на Македонецот Роб Спасевски од Мелбурн

Од врвен фудбалер до успешен фудбалски тренер – тоа е пат исполнет со талент, дисциплина, жртви, искуство и постојана желба за победа. Додека кариерата на теренот бара физичка подготвеност, инстинкт и фудбалска умешност, преминувањето на тренерската клупа носи нови предизвици: тактичко знаење, психолошка зрелост, способност за мотивирање и, пред сè, лидерство. Таков пат изодел Роб […]

Соопштение на Централниот совет на Македонците во Германија против актуелните антимакедонски напади во бугарскиот парламент

Берлин, 13 септември 2026 Централниот совет на Македонците во Германија (Zentralrat der Makedonen in Deutschland e.V.) најостро ги осудува најновите историско-ревизионистички и шовинистички изјави, како и официјалната парламентарна иницијатива на бугарскиот пратеник Костадин Костадинов, поднесена на 11 септември 2026 година. Под изговор на спортски настан, Костадин Костадинов ја искористи говорницата на Народното собрание на Република […]

Академик Виктор Фридман – американски лингвист и бранител на македонската вистина

Пријатели на Македонија Виктор Фридман е американски лингвист, славист, македонист, балканист, граматичар и социолингвист, еден од најпознатите балкански слависти во светот. Ученик на Збигњев Голомб, еден од основачите на американската македонистика, Фридман работи во рамките на функционалната структуралистичка теорија на јазикот. Тој е надворешен член на Македонската академија на науките и уметностите од 1994 година […]

Лиана Коњарски од Мелбурн – најдобра одбојкарка во Премиер 1 лигата на Викторија

Македонката Лиана Коњарски од Мелбурн постигна голем спортски успех во Австралија. Со својот клуб „Yarra Ranges Volleyball Club“ ја освои шампионската титула во женската Премиер 1 конкуренција, а нејзините одлични игри беа крунисани со две големи индивидуални признанија – за највреден играч (MVP) и за најдобар техничар (Best Setter) во лигата. Гордост и радост владеат […]

Дијаспората заборавени од историската слика за 8-ми септември

Идејата за самостојна Македонија не се роди непосредно пред референдумот во 1991 година. Таа долго живееше меѓу македонците во дијаспората, дури и кога јавното залагање за независност можеше да донесе прогон, затвор и уништен живот. По повод 8 Септември – Денот на независноста и 35-годишнината од создавањето на самостојната македонска држава, под покровителство на претседателката […]

Европратеничката Ирена Јовева – бранител на македонскиот јазик и македонскиот идентитет

Европската Унија е наднационален и меѓувладин сојуз на европски држави. Под ова име е основана во 1993 година, со Договорот за Европската Унија, познат како Договорот од Мастрихт. Сепак, голем број нејзини институции и механизми постоеле и претходно, врз основа на договорите што датираат уште од 1951 година. Активностите на Европската Унија опфаќаат бројни области […]

To top