На прво место

Македонски историски календар – 8 август

На 8 август се испишани значајни страници од политичката, револуционерната, културната и поновата историја на Македонија. Денот ги поврзува Солун, Битола, Леринско, Скопје, Тетово, Прилеп и други македонски краишта.

1903 – Убиен рускиот конзул Александар Ростковски во Битола

На 8 август 1903 година, во екот на Илинденското востание, во Битола бил убиен рускиот императорски конзул Александар Аркадјевич Ростковски. Убиството се случило во близина на денешниот градски парк и предизвикало силна дипломатска реакција на Русија.

Ростковски бил познат како добар познавач на состојбите во Македонија и како критичар на насилствата на османлиските власти. Неговата смрт дополнително го насочила вниманието на европската јавност кон македонското прашање и кон тешката положба на населението за време на востанието.

1908 – Во Солун излегла „Конституциона зарја“

На 8 август 1908 година во Солун бил објавен првиот број на весникот „Конституциона зарја“, орган на Македонската одринска револуционерна организација и гласило на санданистичкото крило на македонското револуционерно движење.

Редактори на весникот биле македонските револуционери Димо Хаџи Димов и Димитар Мирасчиев. Весникот се појавил непосредно по Младотурската револуција, кога дел од македонските дејци се обидувале борбата за слобода и политички права да ја продолжат преку легални средства. „Конституциона зарја“ станала значајна трибина за македонските револуционери и прогресивните сили во периодот од 1908 до 1912 година.

1912 – Роден е Димитар Хаџикиров од Леринско

На 8 август 1912 година во селото Врбени, Леринско, во Егејскиот дел на Македонија, е роден Димитар Христов Хаџикиров.

Хаџикиров бил учесник во партизанското движење и во Граѓанската војна во Грција од 1946 до 1949 година. Како и илјадници други Македонци од Егејска Македонија, по завршувањето на војната бил принуден да го напушти родниот крај. Живеел во Ташкент, а подоцна во Пловдив, каде што починал во 1993 година.

На 8 август 1943 година во Скопје е родена Есма Реџепова-Теодосиевска, една од најпознатите македонски музички уметници и хуманисти.

Со својот препознатлив глас и со повеќедецениската кариера, Есма ја претставуваше Македонија на концертните сцени низ светот. Беше нарекувана „Кралица на ромската музика“, но нејзиното дело одамна ги надмина етничките и државните граници. Таа беше и голем хуманист, посветена на помагањето на децата и на луѓето од ранливите категории.

Во 2013 година ја доби титулата национален уметник на Република Македонија. Почина на 11 декември 2016 година во Скопје.

1944 – Формиран Третиот тетовски партизански одред

На 8 август 1944 година во кумановското село Рамно бил формиран Третиот тетовски партизански одред.

Во неговите редови влегле искусни борци од Третата македонска ударна бригада, како и борци од Тетово и Тетовско. Одредот имал повеќенационален состав – во него заедно се бореле Македонци, Албанци, Срби, Роми и Турци.

По наредба на Главниот штаб на Народноослободителната војска и партизанските одреди на Македонија, одредот бил испратен во западниот дел на земјата, каде што учествувал во борбите за конечното ослободување на Македонија.

1974 – Починал пејачот Кирил Манчевски

На 8 август 1974 година починал Кирил Манчевски, истакнат интерпретатор на македонската градска и лирска народна песна.

Роден во Броштица, Дебарско, Манчевски се вбројува меѓу великаните на македонската староградска музика. Неговиот репертоар го сочинувале лирски, печалбарски и патриотски песни, кои ги изведувал со препознатливи мелодиски украси и длабока емоција. Со неговата прерана смрт Македонија загубила еден од најавтентичните чувари на своето музичко наследство.

1993 – Починал академик Димитар Кондовски

На 8 август 1993 година починал Димитар Кондовски, еден од најзначајните македонски сликари на XX век.

Кондовски бил сликар, графичар, илустратор, сценограф, дизајнер, ликовен критичар и професор. Бил член на уметничките групи „Денес“ и „Мугри“ и дописен член на Македонската академија на науките и уметностите.

Неговото творештво, препознатливо по геометриските композиции, богатата орнаментика и влијанијата од македонското средновековно сликарство, има особено значење за развојот на современата македонска ликовна уметност.

2001 – Карпалак: десет прилепски резервисти ги положија животите за Македонија

На 8 август 2001 година, кај месноста Карпалак на патот Скопје – Тетово, во заседа бил нападнат конвој на Армијата на Република Македонија.

Во нападот загинале десет припадници на резервниот состав на Армијата, сите од Прилеп и Прилепско:

  • Нане Наумоски
  • Бранко Секулоски
  • Љубе Грујоски
  • Горан Миноски
  • Ердован Шабаноски
  • Веби Рушитоски
  • Зоран Карески
  • Роберт Петковски
  • Дарко Вељаноски
  • Марко Деспотоски

Конвојот се движел од Прилеп кон Тетово кога бил нападнат со автоматско оружје, тешки митралези и рачни ракетни фрлачи. Покрај десеттемина загинати, повеќе македонски војници биле ранети.

Карпалак останува една од најболните страници од поновата македонска историја. Споменот на десеттемина прилепски бранители е трајно вграден во колективната меморија на Македонија.

Вечна им слава на македонските бранители и на сите борци кои животот го положиле за слободна Македонија!

Најново од: На прво место

Кога Македонија стои исправено, светот ја препознава и ја уважува

По повод јубилејната 35-годишнина од Денот на независноста на Македонија, потврдена со референдумот од 1991 година, најпознатиот симбол и препознатлива икона на Брисел – статуетката „Манекен Пис“ – на 8 Септември, за првпат во историјата, беше облечена во македонска народна носија. Станува збор за традиционална машка носија од селото Кучевиште, во Скопска Црна Гора. И […]

Дијаспората заборавени од историската слика за 8-ми септември

Идејата за самостојна Македонија не се роди непосредно пред референдумот во 1991 година. Таа долго живееше меѓу македонците во дијаспората, дури и кога јавното залагање за независност можеше да донесе прогон, затвор и уништен живот. По повод 8 Септември – Денот на независноста и 35-годишнината од создавањето на самостојната македонска држава, под покровителство на претседателката […]

8 Септември денот на самостојноста на Република Македонија одбележан во Берлин

БЕРЛИН, 8 септември 2026 година На свечен прием во Берлин, организиран од македонското Министерство за надворешни работи и надворешна трговија, а со поддршка од македонски и германски стопанственици, беше одбележан 8 Септември – Денот на независноста на Република Македонија. Свеченоста се одржа во репрезентативните простории на Претставништвото на германската сојузна покраина Северна Рајна-Вестфалија. Настанот го […]

35 години независност – државата сме ние!

Пишува: Елена Младеновска Јеленковиќ, извршен директор на М6 Едукативен Центар Годинава на 8 Септември  одбележуваме голем и значаен јубилеј- 35 години од независноста на Македонија! По тој повод сакам лично да Ви се обратам не само со желба да Ви го честитам празникот, туку пред се со повик до сите за –Чекор Напред! Да, чекор напред во оваа наша […]

Честит 8 Септември – Денот на независноста на Република Македонија

Триесет и пет години откако македонскиот народ ја потврди својата желба за независна Македонија – држава која и денес е наша заедничка одговорност и аманет за идните генерации. ВМРО-ДПМНЕ на сите граѓани им го честита 8 Септември – Денот на независноста на Република Македонија. Пред 35 години нè обедини сонот за слободна и независна Македонија. […]

Честит 8 Септември – Денот на независноста!

По повод 35-годишнината од прогласувањето на самостојна и суверена Република Македонија, редакцијата на „Македонска нација“ упатува искрени честитки до македонскиот народ, до сите граѓани во татковината и до Македонците ширум светот. На 8 септември 1991 година, граѓаните со огромно мнозинство ја изразија својата волја да живеат во независна и суверена држава. Тој историски чин претставуваше […]

Нека ни е честит и вековит Денот на независноста – 8 Септември!

8-ми септември пред 35 години беше остварен вековниот сон на генерации Македонци, празник што достоинствено го слави секој Македонец, каде и да се наоѓа – во татковината или низ светот. На 8 септември 1991 година граѓаните на Македонија излегоа на референдум и ја изразија својата волја за самостојна и суверена држава. Над 95 проценти од […]

Македонски историски календар: 8 септември

8 септември 1991 година – Македонија ја избра независноста На 8 септември 1991 година граѓаните на Република Македонија излегоа на референдум и со огромно мнозинство се изјаснија за самостојна, суверена и независна македонска држава. Референдумското прашање гласеше: „Дали сте за суверена и самостојна држава Македонија, со право да стапи во иден сојуз на суверени држави […]

To top