„Македонска реч“ ја објави обемната научно-патеписна книга „Македонија“ од германскиот природонаучник проф. д-р Франц Теодор Дофлајн (1873-1924), еден од најголемите германски зоолози во почетокот на 20 век, кој во 1917 и 1918 година ја истражувал Македонија и за неа оставил извонредна патеписна, научно описна и документарна книга.
Книгата е прв научен труд за македонската флора и фауна. Во неа првпат е регистириран, проучен или откриен речиси сиот позначаен биодиверзитет на територијата на Република Македонија. Содржи и 296 фотографии, цртежи и други графички прилози, во најголем дел снимени и изработени од авторот. Изданието од германски јазик го преведоа Маријана Стеваноска-Чочевска и Сашо Андреевски.
– Трудот е меѓу најобемните, најбогатите со фактографија и најубавите трудови напишани од странски автор за Македонија. Првпат е објавен во 1921 година во Германија, а во Македонија сега е првпат публикуван и досега беше непознат за пошироката читателска, па дури и за научната јавност, соопшти издавачот.
Во Првата светска војна Дофлајн бил меѓу најзначајните членови на т.н. Македонска земска комисија, составена од 30 Германци и шестмина Бугари, кои имале задача за време на војната да ја истражуваат и проучуваат Македонија, која за Германија, па и за Европа, дотогаш била најмалку позната европска територија. Комисијата била составена од научници од различни области – археолози, географи, геолози, етнолози итн. Формирана била по налог на германското министерство за надворешни работи и било планирано од собраните материјали да се публикува енциклопедија. Таа не била објавена поради поразот на Германија, но е добиен овој извонреден историски, научен и патописен труд.
Овој исклучително интересен историографски труд за Македонија е придружен и со предговор на проф. д-р Волф Ошлис кој, меѓу другото, пишува: Дали Македонците сега знаат какви орли тогаш летале на македонското небо? Какви риби имало во македонските реки и езера? Какви жаби, инсекти, цвеќиња, дрвја, растенија? Колку беше „шарено“ населението во Македонија? Како изгледаа македонските села и градови, какви беа нивните имиња во тоа време? Ако не знаат, но сакаат да дознаат – нека го прочитаат преводот на Дофлајновата книга!
– Дофлајн постојано патуваше ваму-таму низ Македонија, истовремено како истражувач и како вљубеник на земјата. …Беше и мошне даровит уметник: тој пишуваше раскази, црташе, сликаше, ги фотографираше своите откритија… И сите негови дарби се видливо присутни во неговата книга „Македонија – доживувања и набљудувања на еден природонаучник во придружба на германската војска“. Една книга што несомнено спаѓа меѓу најубавите, најзанимливите книги за Македонија. Книгата е уникатна документација за Македонија и за македонското секојдневје во Првата светска војна, пишува во предговорот на Ошлис.
