На прво место

13 август 1951 – Убиството на петтемина струмички студенти

На 13 август 1951 година, кај селото Дорломбос на планината Беласица, биле убиени петтемина струмички студенти Мирко Пецев, Борис Белев, Стево Топчев, Ѓорги Јармов и Ѓорги Костуранов. Тогашната власт го оправдувала убиството со тврдењето дека младите се обиделе нелегално да ја преминат границата.

Според сведоштвата и тврдењата што со децении се пренесувале меѓу нивните семејства и сограѓани, петтемина студенти една августовска вечер биле насилно собрани од струмичкото корзо, оттргнати од прегратките на своите девојки и одведени кон границата. Кај Дорломбос биле свирепо убиени, по наредба на локален комунистички функционер.

Петтемина млади луѓе биле припадници на ВМРО и се залагале за слободна и независна Македонија. Нивната определба била неприфатлива за тогашната комунистичка власт, која по убиството ги прогласила за народни непријатели.

Случајот со струмичките студенти со децении бил табу-тема. За нивното убиство не се говорело јавно, а семејствата ја носеле болката во молк. Дури во 1991 година, со демократските промени и осамостојувањето на Република Македонија, првпат бил одржан парастос за покој на нивните души.

До 1990 година во Македонија главно се истражувало и пишувало за жртвите на фашистичкиот режим, додека пристапот до документите за жртвите на комунистичките прогони бил ограничен или целосно оневозможен.

Надвор од јавниот и научниот интерес останале бројни трагични настани и човечки судбини: одведувањето на стотици лица на Голи Оток, мистериозните убиства на Скопското кале, масовните убиства во Куманово, настаните во Ресен во 1945 година, стрелањето без судење во Велес, како и бројните поединечни убиства, затворања и интернирања.

Меѓу прогонуваните и политички отстранетите биле истакнати македонски дејци како Андон Чулев, Панко Брашнаров, Павел Шатев, Методија Андонов-Ченто, Петре Пирузе–Мајски, Венко Марковски и многу други. Нивните судбини, како и случајот со убиството на Лена Стојчевска, остануваат дел од потиснатата и недоволно истражена историја на комунистичките репресии во Македонија.

„Струмичката петорка“ останува симбол на насилно прекинатата младост и на борбата за историска вистина. Споменот на Мирко Пецев, Борис Белев, Стево Топчев, Ѓорги Јармов и Ѓорги Костуранов е трајно вграден во колективната меморија на македонскиот народ.

Слава им на сите што се бореа и ги положија своите животи за слободна и самостојна Македонија.

Најново од: На прво место

Политика „под радарот“ на партија што исчезнува од радарот

Седум години СДС управуваше со Македонија. Седум години имаше можност да покаже знаење, способност и одговорност. Имаше власт, институции, буџет, меѓународна поддршка и доволно време барем едно големо ветување да го претвори во трајна корист за граѓаните. Резултатот го оценија граѓаните на избори. Денес, наместо сериозна анализа на сопствените грешки и понуда со која би […]

Филипче од јахтата на Заев му нарачува на СДС да создава хистерија за водата во Скопје

Венко Филипче седми ден престојува на јахтата на поранешниот премиер Зоран Заев, од каде што на СДС му дава насоки да шири хистерија и лажни вести за водата во Скопје, обвинуваат од ВМРО-ДПМНЕ. „Каде е Венко Филипче? Тој седми ден е на одмор на јахтата на Зоран Заев, а на 6 август со својот мотор […]

Народот го поразува талогот од СДС, Филипче ја нападна прославата за независност, реки народ на Силно светнал ден во Велес

Талогот од СДС со лаги, подметнувања, и дезинформации се нафрлија на прославата за независност на Македонија, при што самите го оправдаа епитетот даден од народот кон СДС – талог. Одговорот стигна од народот кој во огромно мнозинство, по Охрид. Битола, вчера во Велес излезе и ја поддржа народната прослава Силно светнал ден. Со ова поразен […]

МАКЕДОНСКИ ИСТОРИСКИ КАЛЕНДАР – 13 АВГУСТ

Тринаесетти август зазема значајно, но и трагично место во македонската историја. На овој ден се одбележуваат херојската погибија на Питу Гули и востаниците на Мечкин Камен, загинувањето на воденскиот војвода Лука Иванов, убиството на петтемина струмички студенти и потпишувањето на Охридскиот рамковен договор. Овој календар е посветен на настаните и личностите од цела Македонија, вклучувајќи […]

Музичкиот караван по повод 35-годишнината од независноста на Македонија пристигна во Битола

Музичкиот караван по повод 35-годишнината од независноста на Македонија гостуваше во Битола. Пред многубројната публика прозвучија стихови и мисли од врвни македонски поети, писатели и есеисти, како и македонски евергрини, шлагери и песни од современата музичка сцена. Платото пред Офицерскиот дом беше претесно за сите битолчани и гости кои дојдоа да бидат дел од културниот […]

„Патување кон корените“ – манифестација посветена на децата прогонети од Егејска Македонија

На 22 и 23 септември, во Меморијалниот центар на Холокаустот на Евреите во Македонија (ФХЕМ) во Скопје, ќе се одржи културно-меморијалната манифестација „Патување кон корените“, посветена на трагичните судбини на децата прогонети од Егејска Македонија. Во рамките на манифестацијата ќе бидат прикажани документарниот филм „Македонецот“ и изложбата „Мајко мила“ на Петро Алексовски, Македонец кој живее […]

Попов: На талогот од СДС му пречи што Македонија се гради и напредува – заврши времето на националните отстапки

Сергеј Попов На политичките структури на СДС им пречи што Македонија повторно се гради, напредува и достоинствено ја одбележува својата независност. „Зошто талог? Затоа што не се радуваат на независноста на државата. Не се радуваат што, по долги години, Македонија повторно вложува сериозен напор својата независност да ја одбележи достоинствено и гордо. Не им се […]

Мицевски: Талогот на СДС се води според чудна политичка матрица во која туѓиот успех мора да се намали – остануваме посветени на изградбата на Македонија и на резултати во интерес на граѓаните

Не е проблемот во тоа што Македонија се радува. Проблемот е во тоа што некои не можат да се помират со тоа. Постои една чудна политичка матрица според која туѓиот успех мора да се омаловажи, секоја позитивна промена да се релативизира, а секоја радост на народот да се претвори во политички проблем. Кога ќе се […]

To top