Историја

Ѓорче Петров за состојбата во Централниот Комитет на Организацијата

gorce-goce

gorce-goce

(1895 год.)

“Штом пристигнав во Солун, наеднаш бев зачленет во ЦК. Тоа беше во 1895 година во месец март. Како претседател на ЦК го затеков Татарчева; секретар беше Даме Груев; касиер Андон Димитров и член Хаџи Николов. Тие не беа одбрани. Немаше формалности, просто највидните другари се збираа и го сочинуваа ЦК. И јас влегов во ЦК како виден деец, просто без дискусија. Состаноците стануваа најчесто кај д-р Татарчев одвреме навреме во пооделни случаи. Протоколи, запишувања никакви. Веќе се добиваа писма од раководителите во доста многу градови, повеќе од Солунскиот крај и од град Битола. Доаѓаа по пошта, пишани со шифра и хемиско мастило на разни адреси; доаѓаа и по кираџии-курири. Имаше определени луѓе да ги примаат, да ги донесуваат. Даме, бидејќи беше целосно предаден на  оваа работа, ги вршеше најмногу практичните работи, особено за град Солун како и најдобро запознат со него. Дамета бев го гледал порано како селски учител во Битола, а по делото сега лично се запознав во Солун. Даме беШе отпуштен и од Егзархијата и макар што не бил формално ополномоштен за деловодител на Комитетот, фактички тој беше таков, тој најмногу трчаше зашто беше и слободен. Тој најмногу усно се разбираше за работите од селото со луѓе кои доаѓаа во Солун и најмногу тој ги пишуваше писмата за Солунско. За Битолско повеќе пишував јас. За Софија до Делчева пишувавме двајцата, а двајцата и ги дешифриравме. Ние двајцата останавме како посилно предадени на работата, а другите припаѓаа повеќе формално. Татарчев ги потпишуваше поважните писма. Сите писма што се добиваа, ги читавме сите заедно, а за поважните се дискутираше и се знаеше веќе кој ќе одговори. Повеќе работевме и по лични познанства – кој го познаваше војводата, кому требаше да му се пишува, ги дававме на некои членови да ги кријат. Потоа ги испраќаа откога прејдов во Софија, овде за да ги чувам (1896 и 1897 год. до крајот додека ЦК пропадна, до затворањето на ЦК). Систематска преписка  на ЦК како што сега се разбира, со околиите уште немаше. Централизирана власт – исто така немаше. Сооп-штенијата имаа повеќе карактер на информирање. Овде-онде стануваше случај да се даваат директиви со другарски карактер, а сосем ретко се даваа заповеди. Уште немавме како правилно да наложуваме. Кога пишуваше писмо Централниот ко-митет обично ја осветлуваше внатрешната положба во Бугарија. Сите се интересираа за комитските работи во Бугарија. Немавме уште јасни поими за тие работи, не бевме во врска.

Кога дојдов во Солун, Делчев беше во Штип и будно ја тераше работата таму, најбудно од сите. За време на распустот дојде Делчев во Солун за конгресот. Првпат се запознавме со него тогаш.

Работите по околиите се водеа речиси на самостојна нога. Раководството беше туку речи во единечни раце или барем ние си работевме со по едно лице по градовите. Нашите односи имаа секогаш карактер поскоро на едно другарство отколку на хиерархиска потчинетост. Касата ни беше секогаш слаба, се издржуваше повеќето од самиот град Солун; од провинцијата повеќе бараа отколку што даваа.”

Најново од: Историја

23–24 октомври 1912 година – Кумановската битка

Крајот на османлиската власт не ја исполнил македонската надеж за слобода и сопствена држава На 23 октомври 1912 година, во Кумановско започнала една од решавачките битки во Првата балканска војна. Во дводневниот судир меѓу српската и османлиската војска, завршен на 24 октомври, османлиските сили претрпеле пораз што значително влијаел врз натамошниот тек на воените дејства […]

Зошто треба да си горд Македонец од Беломорска Македонија

Пишува: Новица Арсовски Од борбата кај Д’мбени до зачувувањето на мајчиниот јазик – историја на пожртвуваност, страдање и истрајност Да бидеш Македонец со корени од Беломорска Македонија значи да носиш семејно и историско наследство што поминало низ востанија, војни, преселби и забрани. Во тоа наследство се испреплетуваат имињата на селата, спомените за предците, мајчиниот збор […]

Воздигнување на Александар Трети Македонски во оазата Сива во Египет

Кога Александар Македонски и неговата придружба најпосле пристигнаа до оазата Сива, беа изненадени од големите и необични стебла на урми и маслинки и од богатството со вода од многубројни извори и езера. Храмот на пророштвото беше во тврдината наречена Агхурми. Денес можат да се најдат остатоците на храмот надградени со модерни куќи, па не може […]

21 октомври 1943 година – (Фотограифи) Издеглавје – Дебрца го отвори патот кон македонската црковна самостојност

На патот кон признавање и осамостојување на Македонската православна црква-ОА Во виорот на Втората светска војна, на слободната територија во Дебрца, македонското свештенство ја потврдило својата определба да биде со народот – во борбата за слобода, за сопствен црковен живот и за духовно достоинство. На 21 октомври 1943 година, во селото Издеглавје, во куќата на […]

На 13 октомври 1993 Македонија го одигра својот прв меѓудржавен фудбалски натпревар

На 13 октомври 1993 година, во словенечкиот град Крањ, започна меѓународниот пат на фудбалската репрезентација на самостојна Република Македонија. Во пријателски натпревар против Словенија, македонските фудбалери остварија убедлива победа од 4:1 и го претворија своето деби во ден за паметење. Првиот гол го постигна Зоран Бошковски – Чоко, чие име засекогаш остана запишано на почетокот […]

„Гласот на Москва“ во 1914 година: Македонец и Бугарин се различни поими, а стремежот е обединета и независна Македонија

Во статијата „Македонија“, Н. Николаев ги разгледува балканските спротивставувања и се залага за обединета и независна Македонија како праведно и трајно решение на македонското прашање. Превземено од: Macedonia: A True Endless Story Во рускиот весник „Гласот на Москва“ („Голос Москвы“), број 237 од 15 октомври 1914 година, е објавена статијата „Македонија“, потпишана од Н. Николаев. […]

Берлинскиот конгрес од 1878 година – прекројување на Балканот без решение за Македонија

Големите сили го ревидирале Санстефанскиот договор и воспоставиле нова политичка рамнотежа на Балканот. Македонија останала под османлиска власт, со предвидени реформи што не ѝ обезбедиле политичка самостојност. Берлинскиот конгрес се одржал од 13 јуни до 13 јули 1878 година, под претседателство на германскиот канцелар Ото фон Бизмарк. На него учествувале претставници на Германија, Австро-Унгарија, Русија, […]

АЛЕКСАНДАР МАКЕДОНСКИ И АЛЕКСАНДРИЈА

Со основањето на Александрија во 331 година пред нашата ера, Александар Македонски ги поставил темелите на град што ќе стане едно од најзначајните трговски, културни и научни средишта на античкиот свет. Неговата визија ги поврзала природните богатства на Египет со поморските патишта на Средоземјето. Основањето на Александрија било еден од најдалекосежните потези на Александар Македонски. […]

To top