Македонски легенди

Јордан Чкатров

jordan-ckatrov

jordan-ckatrovЈордан Чкатров (Прилеп, 1898 – Скопје, 1945) е македонски револуционер, член на ВМРО, Студентското друштво „Вардар“ во Софија, Македонската младинска тајна револуционерна организација (ММТРО) и Македонската патриотска организација (МПО). Истовремено бил член и на Масонскатата ложа. Во 1923 од ЦК на ВМРО бил испратен во САД за да ги организира иселеничките македонски друштва. Од 1924 до 1927 бил секретар на Сојузот на МПО и главен редактор на неговиот орган „Македонска трибуна“. Од 1928, по враќањето во Бугарија, бил еден од најблиските соработници на Иван Михајлов. По ликвидацијата на ВМРО во Бугарија во 1934 година, бил адвокат. Во времето на бугарската окупација на Македонија бил адвокат во Скопје. По војната бил уапсен, осуден и ликвидиран од македонската власт.

Јордан Чкатров е роден во 1898 година во Прилеп. Негов помал брат е Димитар Чкатров, исто така деец на ММТРО и ВМРО. Јордан се  образува и завршува право во Швајцарија. Во Бугарија, заедно со Крсто Вељанов и Иван Михајлов станал член на Македонското студентско друштво „Вардар“. Јордан влегува во раководството на друштвото кое соработува со Бугарскиот национален студентски сојуз, како и со Македонскиот младешки сојуз (ММС) и Македонскиот студентски сојуз во странство. Бидејќи друштвото е во блиски односи со ВМРО, Георги Баждарев (масон) ги внесува Чкатров, Михајлов и Вељанов, во Македонската тајна револуционерна организација која се залага за автономија на Македонија.  

Во 1923 година од страна на ЦК на ВМРО, Тодор Александров го испраќа Чкатров во САД за да ги организира иселеничките македонски друштва. Од 1924 до 1927 тој бил назначен за секретар на ЦК на Македонската патриотска организација (МПО) и главен редактор на неговиот орган „Македонска трибуна“. По убиството на Тодор Александров и меѓусебните борби во Организацијата, Чкатров ја ориентира МПО кон десните сили на револуционерното движење.

Од 1928 година, по враќањето во Бугарија, Јован Чкатров се наоѓа меѓу видните дејци на михајловистичкото крило на ВМРО. Тој бил еден од најблиските соработници на Иван Михајлов. На 27 јануари 1930 година, Лев Главинчев од протогеровистичкото крило, врз него извршил атентат во центарот на Софија, при што Јордан бил ранет. По превратот во Бугарија во мај 1934 година, ВМРО била забранета од новата влада на политичката коалиција „Звено“, а Јордан Чкатров и други дејци на распуштената ВМРО биле уапсени. По неговото ослободување работи како адвокат.

Во текот на Вората Светска Војна, по бугарската окупација на Македонија, тој се враќа во Македонија. Сепак, тој не учествува во работата на бугарската администрација, туку работи како адвокат во Скопје. Причината поради која одбива да работи за бугарските власти е носењето на администрацијата од Бугарија и запоставувањето на македонската интелигенција, како и неисполнетата идеја за создавање на самостојна македонска држава за која цел живот се борел.

Во 1944 година Јордан Чкатров и Трајче Чундев се поканети од Методија Андонов – Ченто да учествуваат во новата власт, но таа е примена со резерва. По воспоставувањето на кумунистичката власт, голем дел од поранешните дејци на ВМРО кои се заложувале за самостојна македонска држава стануваат нивна цел. Меѓу уапсените се наоѓа и Јордан Чкатров.

Методија Андонов – Ченто лично се заложил и барал од Тито ослободување на Јордан Чкатров, но безуспешно. На 12 јануари 1945 година Јордан Чкатров е осуден под обвинување за учество во братоубиствената војна во ВМРО која се одвива по 1924 година. Иако во периодот од 1923 до 1928 година Јордан Чкатров се наоѓа во САД, односно во голем дел од овој црн период за Организацијата тој е отсутен од Бугарија, тој бил осуден во Скопје на 15 години затвор, тешка принудна работа и одземање на граѓанските и политички права.

Постојат две верзии за неговата смрт. Една говори дека бил ликвидиран од македонските власти, а втората, дека по стрелањето на брат му Димитар, Јордан Чкатров започнува штрајк со глад и умира на 27 ден во затворот, во 1945 година.

Најново од: Македонски легенди

Мито Алексовски Клавчов – Македонецот што цел живот ги носеше Шештево и Македонија во срцето

Мито Алексовски Клавчов е роден во 1937 година во селото Шештево, Костурско, во Егејскиот дел на Македонија, а починал на 19 август 2018 година во Полска, на 81-годишна возраст. Мито Алексовски Клавчов бил долгогодишен претседател на Здружението на Македонците од Егејскиот дел на Македонија во Полска и сведок на трагедијата на децата бегалци. Животот на […]

Перо Коробар – борец, публицист и чувар на споменот за Кочо Рацин

Перо Ангелов Коробар (29 март 1916 – 29 октомври 2004) е македонски национален и политички деец, првоборец, општественик и публицист. Неговиот животен пат ги поврзува народноослободителната борба, изградбата на македонските културни институции и залагањето за македонската национална култура во Пиринскиот дел на Македонија. Посебно место во неговото творештво заземаат животот и делото на Кочо Рацин, […]

Методија Андонов-Ченто – првиот претседател на слободна Македонија

Методија Андонов-Ченто е роден во Прилеп на 17 август 1902 година, а починал на 24 јули 1957 година во својот роден град, од рак на желудникот. Завршил средно трговско училиште, а во 1926 година отворил бакалско-угостителски дуќан. На 25 март 1930 година, во Нови Сад, склучил брак со Василка Спирова Поп-Атанасова. Уште од младоста, Ченто […]

Андон Дончевски – легендата на Вардар и првиот селектор на самостојна Македонија

Андон Дончевски – чичко Дончо е несомнено една од најголемите фигури во историјата на македонскиот спорт, но и вистински жив синоним за патриотизам и чувар на македонскиот идентитет во дијаспората. Неговиот пат – од врвен голгетер до стратег на историски спортски успеси и обединувачка личност на македонската заедница во Мелбурн – претставува автентична македонска сага […]

Трајче Петкановски

Трајче Петкановски – учител и организатор на народноослободителната борба во Велешко Трајче Петкановски (7 октомври 1919 – 6 август 1943) е македонски учител, партизан и организатор на народноослободителната борба во Велешко. Член на првата партиска ќелија на КПЈ во Азот, тој загинал на неполни 24 години во борба со бугарската полиција и контрачетниците. Неговото име […]

Паисиј Хилендарски

Паисиј Хилендарски (1722–1773) бил православен монах и една од клучните фигури на бугарската национална преродба. Неговото најпознато дело, „Историја славјанобугарска“, завршено во 1762 година, се препишувало и се распространувало, поттикнувајќи интерес за историјата и за народниот идентитет. Паисиј е роден во 1722 година во Самоковската епархија, веројатно во Банско. Живеел во време на османлиска власт […]

Христо Чернопеев – војводата кој животот го врза за македонското револуционерно дело

Христо Чернопеев (16 јули 1869, Дерманци – 5 ноември 1915, Криволак) бил илинденски војвода и еден од истакнатите дејци на македонското револуционерно движење. Соработувал со Гоце Делчев и Јане Сандански, раководел со чети на Организацијата и учествувал во Илинденското востание. Неговото име е поврзано со повеќе значајни настани од револуционерната борба во Македонија. Чернопеев потекнувал […]

Благоја Деспотовски – Шовељ (1919–1941): Млад живот положен за слободата на Македонија

Борец на Првиот скопски партизански одред, кој на само 22 години загинал во борбата против бугарската фашистичка окупација. Благоја Деспотовски – Шовељ е роден во Дебар во 1919 година, а загинал на 7 октомври 1941 година во Скопје. Неговиот краток живот бил исполнет со работа, бунт против неправдата и решителност да се бори за слободата […]

To top