Македонски легенди

Благој Јанков – Мучето

Blagoj Jankov

Blagoj JankovБлагој Јанков – Мучето (3. VI 1911 – 14. VII 1944) е македонски револуционер, шивачки работник, комунистички деец и народен херој. Го раководел штрајкот на струмичките шивачки работници (12–15. X  1936), по што заминал во Белград. Во 1936 година бил примен за член на КПЈ. По враќањето во Македонија бил член на МК на КПЈ во Струмица и член на привремениот ПК на КП во Македонија (од септември 1940). Како инструктор на ПК со седиште во Штип (октомври 1940 – август 1943), бил еден од организаторите на НОАВМ во Струмица, Скопје, Штип, Берово, Пехчево, Валандово и Радовиш. При една партиска провала во Штип (17. VIII 1943) бил ранет, а во друга провала во Струмица загинал во борба со бугарската полиција. Прогласен е за народен херој на Југославија (11. X 1951).

Благој Георгиев (Гонев) Јанков е роден на 3 јуна 1911. година во Струмица, во сиромашно семејство. На четири години останал без татко, по што неговата мајка се премажила за Гоне Јанков, по кого Благој го добил презимето. По основното училиште, Благој завршил уште два класа пред да биде исклучен од струмичката гимназије. По исклучувањето, почнал да го изучува шивачкиот занает, а потоа заминал на печалба во Београд.

Во Белград се вработил во шивачка работилница за машка и женска облека. Таму му пристапува на работничкото движење и поради интензивната работа набрзо станува синдикален функционер. Организаирал штрајкови и излети, и станал омилен меѓу македонските печалбари во Белград.

Дејност на Благоја била забележана од полицијата и веќе во 1927 година првпат бил уапсен како опасен антидржавен елемент. Тој бил затворен во белградскиот затвор Главњача, каде бил измачуван. По шест месеци бил пуштен и протеран во роднит град.

По доаѓањето во Струмица, Благоја се ангажирал во организирињето на работниците во Сојузот на работничките синдикати на Југославија. Наишол на добар одзив и во периодот од 12 до 15 октомври 1936 година го раководи штрајкот на кројачките работници кој успешно го завршил. Поради развиената сидикална активност, полицијата го прогонува и тој повторно заминал за Белград.

Во 1936 година станал член на Комунистичката партија Југославија. Како искусен синдикалец и организатор на штрајкови влегол во Штрајкувачкиот одбор во Белград. Во текот на една демонстрација, полицијата повторно го уапсила и го мачела во затворот Главњача. По излегувањето од затвор Благоја станал член на Реонскиот комитет на КПЈ во Белград.

Во септември 1940 година Благој Јанков станал член на Покраинскиот комитет на КПЈ за Македонија. Потоа била упатен на местото инструктор во источна Македонија. По враќањето во Македонија бил член на МК на КПЈ во Струмица и од септември 1940 година станал член на привремениот ПК на КП во Македонија.

Благоја Јанков – Мучето бил организатор на првите отпори на бугарските окупаторски власти во Струмица. Како инструктор на ПК со седиште во Штип од октомври 1940 до август 1943 година, бил еден од организаторите на НОАВМ во Струмица, Скопје, Штип, Берово, Пехчево, Валандово и во Радовиш.

Бугарската полиција набрзо го открила и ја пратела неговата дејност. Како илегалец најмногу се движел во Штип и околината. Во својство на член на Обласниот комитет создал партизанска база во селото Долани.

Како секретар на Четвртиот окружен комитет на КПМ во Штип од март 1943 до1944 година, при една партиска провала во Штип бил ранет на 17 август 1943 година, а во друга провала загинал во борба со бугарската полиција на 14 јули 1944 година во Струмица.

Благој Јанков – Мучето прогласен е за народен херој на Југославија  на 11 октомври 1951 година.

Најново од: Македонски легенди

Маца Карбева

Маца Карбева – од борбата за правата на жените до АСНОМ Маца Карбева (20 август 1919, село Војница, Велешко – датумот на смртта не е утврден) била македонска првоборка, учесничка во Народноослободителната борба и делегатка на Првото заседание на АСНОМ. Нејзината дејност започнала во работничкото и женското движење во Велес, а продолжила во илегалната борба […]

Пеце Атанасовски – легендарниот гајдаџија кој го разнесе македонскиот звук низ светот

Пеце Атанасовски (Долнени, Прилепско, 1925 – Скопје, 14 септември 1996) е еден од најголемите македонски народни инструменталисти, легендарен гајдаџија и неуморен чувар и афирматор на македонската изворна музика. Со звукот на својата гајда ја претставувал Македонија на бројни сцени во земјата и во светот, оставајќи наследство што живее и денес. Во историјата на македонската народна […]

Арсениј Јовков – илинденецот кој се бореше за Македонија со пушка, перо и филм

Арсениј Јовков (25 март 1884, село Селци, Струшко – 14 септември 1924, Горна Џумаја, Пиринска Македонија) бил македонски револуционер, илинденец, поет, публицист, новинар и филмски автор. Неговиот живот бил нераскинливо поврзан со борбата за слобода на Македонија, а неговото име останува запишано и во македонската револуционерна историја и во почетоците на македонската кинематографија. Арсениј Јовков […]

Ибе Паликуќа – една од најмладите народни хероини од Македонија

Ибе Паликуќа (Дебар, 1927 – Шутово, Кичевско, 22 септември 1944) била учесничка во Народноослободителната војна во Македонија и една од најмладите жени од Македонија прогласени за народни херои на Југославија. Како борец и политички активист, својот живот го загубила на само 17-годишна возраст. Ибе Паликуќа е родена во 1927 година во Дебар, во албанско семејство. […]

Христофор Жефарович – првиот македонски хералдичар

Христофор Жефарович (околу 1690 – 18 септември 1753) бил зограф, иконописец, бакрорезец, калиграф, калуѓер, трговец и печатар од Македонија. Се смета за прв македонски хералдичар и еден од најбараните уметници на просторот од Солун до Пешта во XVIII век. Во 1741 година во Виена ја објавил книгата „Стематографија“, во која се претставени грбовите на повеќе […]

„Македонија ќе биде слободна!“ – Александар Турунџев (1872–1905)

Александар Турунџев е роден во 1872 година во селото Горно Врбени, Леринско, а се самоубил 30 август 1905 година во Битола. Македонски револуционер, илинденец и војвода, тој останал запаметен како еден од симболите на непокорот и саможртвата во борбата за слободна Македонија. „Македонија ќе биде слободна!“ –тоа биле последните зборови на Александар Турунџев пред неговото […]

Драган Богдановски – живот посветен на слободна и независна Македонија

На 18 септември 1929 година во селото Клечовце, Кумановско, е роден Драган Богдановски, починал на 31 мај 1998 година во Данска, на пат од Шведска кон Германија. Подоцна бил погребан во Куманово Драган Богдановски е еден од најистакнатите македонски политички емигранти по Втората светска војна, долгогодишен борец за македонската национална кауза, претседател на ДООМ и […]

Лилјана Чаловска – писателка, борец и учесничка на АСНОМ

Лилјана Чаловска (3 декември 1920, Софија – 20 јули 1997, Скопје) е македонска писателка, учесничка во Народноослободителната борба и општествено-политичка дејка. Била делегат на Првото заседание на АСНОМ и член на Претседателството на АСНОМ, а значајна трага оставила и во македонското новинарство и литература. Лилјана Чаловска е родена на 3 декември 1920 година во Софија, […]

To top