Македонски легенди

Перо Коробар – борец, публицист и чувар на споменот за Кочо Рацин

Тихомир Каранфилов

Тихомир Каранфилов

Перо Ангелов Коробар (29 март 1916 – 29 октомври 2004) е македонски национален и политички деец, првоборец, општественик и публицист. Неговиот животен пат ги поврзува народноослободителната борба, изградбата на македонските културни институции и залагањето за македонската национална култура во Пиринскиот дел на Македонија. Посебно место во неговото творештво заземаат животот и делото на Кочо Рацин, со кого го врзувало лично пријателство.

Перо Коробар е роден на 29 март 1916 година во Велес. Завршил средно техничко училиште, а потоа студирал во Белград. Уште како млад се вклучил во револуционерното движење: во 1932 година станал член на Сојузот на комунистичката младина на Југославија, а во 1940 година и на Комунистичката партија на Југославија.

Поради политичката активност бил осуден и затворен во белградскиот затвор Главњача. На слобода излегол во 1941 година и продолжил со својата дејност.

Учесник во народноослободителната борба

По окупацијата во 1941 година, Коробар се вклучил во народноослободителната борба во Македонија. Бил член на Месниот и на Околискиот партиски комитет во Велес, а подоцна дејствувал во воените единици и во Агитпропот при Главниот штаб на Народноослободителната војска и партизанските одреди на Македонија.

Во воените години, покрај политичката и организациската работа, се посветил и на агитациско-пропагандната дејност.

Во изградбата на македонскиот културен живот

По ослободувањето, Перо Коробар извршувал повеќе одговорни должности во политичкиот и културниот живот. Бил началник на Одделението за агитација и пропаганда при Централниот комитет на Комунистичката партија на Македонија, директор на Државното книгоиздателство на Македонија, како и на издавачките претпријатија „Просветно дело“ и „Култура“.

Дел од неговата повоена дејност, до 1948 година, бил посветен на развојот на македонската културна автономија во Пиринскиот дел на Македонија. Ова искуство подоцна го обработувал и во својата публицистичка работа.

По враќањето бил началник на Одделот за надворешни работи при Централниот комитет на КПМ. Од 1949 до 1957 година бил управник на Македонскиот народен театар, учествувајќи во развојот на една од најзначајните македонски културни установи.

Подоцна бил директор на Историскиот музеј на Македонија, а особено значаен е неговиот придонес како основач и три децении главен и одговорен уредник на списанието „Културен живот“.

Извршувал и бројни општествени функции. Бил член на Ревизионата комисија на Сојузот на комунистите на Македонија, член на Советот на културно-просветните заедници на Југославија, пратеник во сојузниот Културно-просветен собор и потпретседател на Културно-просветната заедница на Македонија.

Во два мандата бил член на Советот на Републиката. Бил и член на Претседателството на Сојузот на здруженијата на борците од НОВ на Македонија, член на Главниот одбор на Социјалистичкиот сојуз на работниот народ на Македонија и претседател на Комисијата за печат и издавачка дејност.

Рацин во неговите сеќавања и творештво

Кочо Рацин заземал централно место во творечката работа на Перо Коробар. Нивното пријателство и непосредните сеќавања му дале посебна вредност на неговото сведочење за поетот.

На Рацин му ги посветил делата „Животописот на Кочо Рацин“, „Рацин во моите сеќавања“, „Сеќавања на современиците за Рацин“ и „Ликовно видување на животот и творештвото на Рацин“. Преку нив придонел за зачувувањето на споменот за човекот, револуционерот и поетот чие дело останува темел на современата македонска литература.

Коробар бил автор и на филмски и телевизиски сценарија, како и на цртежи и портрети на Кочо Рацин, Крсте Мисирков, Димитрија Чуповски, Апостол Гусларот и други личности од македонската историја и култура.

Во неговиот публицистички опус се вбројуваат и „Македонската национална култура во Пиринскиот дел на Македонија“, „Историска вистина“, напишана заедно со Орде Иваноски, и „Во меѓународните бригади на Шпанија“, во соавторство со Божо Стефановски. Автор е и на делата „Панко Брашнар“, „Димче Мирчев“ (1983) и „Ганчо Хаџипанзов“ (1986).

Живот посветен на македонската култура и историското паметење

Перо Коробар починал на 29 октомври 2004 година во Скопје.

Зад себе оставил повеќедецениска работа во македонските културни установи, издаваштвото и публицистиката. Неговите записи и сеќавања остануваат значајно сведоштво за луѓето и настаните што ги познавал, а неговата посветеност на Рацин – траен придонес кон македонското книжевно и историско паметење.

 

Најново од: Македонски легенди

Тома Прошев

Тома Прошев е роден на 10 ноември 1931 година во Скопје, а починал на 12 септември 1996 година на хрватскиот остров Зларин. Тома Прошев е Македонски композитор, диригент и музиколог, еден од најистакнатите автори на македонската современа музика и меѓу првите композитори што внеле нов звук во македонското музичко творештво. Гимназија завршил во родниот град. […]

Никола Беровски – големиот учител на Македонците во Албанија

Никола Беровски е роден во 1923 година во Битола, а починал во 1993 година во Тирана, Албанија. Има луѓе чие дело продолжува да живее во генерациите што ги описмениле, во книгите што ги оставиле и во јазикот што помогнале да се зачува. Меѓу нив е Никола Беровски, македонскиот учител, учебникар и преведувач кој својот работен […]

Бранко Гапо – великан на македонската кинематографија

Бранко Гапо (5 ноември 1931 – 18 ноември 2008) е еден од најзначајните македонски режисери. Со своето богато филмско творештво, како и со работата во театарот, телевизијата и радиото, оставил длабока трага во македонската култура. Роден е како Бранко Ивановски на 5 ноември 1931 година во Тетово. Неговата љубов кон филмот се развила уште во […]

Владо Черноземски – живот меѓу револуционерното подземје и Марсејскиот атентат

Владо Черноземски е роден на 19 октомври 1897 година во селото Каменица, денес дел од Велинград, Бугарија, Владо Черноземски загинал на 9 октомври 1934 година во Марсеј, Франција. Неговото вистинско име било Величко Димитров Керин. Како член на ВМРО, најнапред во времето на Тодор Александров, а потоа во организацијата предводена од Иван Михајлов, останал запаметен […]

Јордан Костадинов – борец за националните права на Македонците во Пиринска Македонија

Јордан Костадинов (9 ноември 1932 – 23 август 2019) бил борец за националните права на Македонците во Пиринскиот дел на Македонија, политички затвореник и еден од основачите и претседател на ОМО „Илинден“. Поради своето дејствување, двапати бил затворан од бугарските власти. Јордан Костадинов Иванов е роден на 9 ноември 1932 година во селото Белица, преименувано […]

Антон Лазов Јанев – Ќосето

Антон Лазов Јанев (25. XII. 1854 – 10. IX. 1953) е македонски револуционер, деец на ТМОРО/ВМОРО. Познат како Андон Ќосето или Андон Велешанецот, од 1896 година бил борец во четите на Михаил А. Попето, Јане Сандански, Христо Чернопеев и други, а потоа формирал своја чета. Во 1897 година учествувал во пленувањето на струмичкиот Назлим-беј, потоа […]

Мито Алексовски Клавчов – Македонецот што цел живот ги носеше Шештево и Македонија во срцето

Мито Алексовски Клавчов е роден во 1937 година во селото Шештево, Костурско, во Егејскиот дел на Македонија, а починал на 19 август 2018 година во Полска, на 81-годишна возраст. Мито Алексовски Клавчов бил долгогодишен претседател на Здружението на Македонците од Егејскиот дел на Македонија во Полска и сведок на трагедијата на децата бегалци. Животот на […]

Методија Андонов-Ченто – првиот претседател на слободна Македонија

Методија Андонов-Ченто е роден во Прилеп на 17 август 1902 година, а починал на 24 јули 1957 година во својот роден град, од рак на желудникот. Завршил средно трговско училиште, а во 1926 година отворил бакалско-угостителски дуќан. На 25 март 1930 година, во Нови Сад, склучил брак со Василка Спирова Поп-Атанасова. Уште од младоста, Ченто […]

To top