Македонски легенди

Лука Групчев

1luki

1luki Лука Групчев

Лука Групчев (19. X 1874 – 30. VII 1947) е македонски револуцинер и учител, учесник во Илинденското востание, охридски и струшки војвода. Учителствувал во Ресен и во Охрид. Бил член на ТМОРО и учествувал на Смилевскиот конгрес во 1903 година. По конгресот бил секретар во четата на војводата Јаким Алулов, а потоа војвода на струшки Дримкол. Познат е под псевдонимите Аспарух и Соломон.

Лука Георгиев Групчев е роден на 19 октомври 1874 година во Охрид, во семејство од познатиот охридски род Групчеви (Групче). Завршил гимназија во Софија и се запишал на Софискиот универитет, но не го завршил. Потоа учителствувал во Охрид и Ресен, каде бил главен учител.

Во 1903 година Лука Групчев преминал во илегала и кратко време бил четник на Тома Давидов, кој се до својата смрт 15 март 1903 година, како главен ревизор на четите во Битолскиот револуционерен округ, ги обиколувал Охридско, Битолско, Демирхисарско и се грижел за воената подготовка на војводите и четниците пред престојното востание.

Од 2 до 7 мај 1903 година (или од 17 до 22 април 1903 стар стил) Лука Групчев заедно со Христо Узунов, Дејан Димитров, Атанас (Тасе) Христов и Аргир Маринчев учествувал на Смилевскиот конгрес на Македонската револуционерна организација, како преставник на Охридскиот реон. На конгресот на кој било донесена одлука за кревање на востанието, Лука бил избран за член на Охридското горско началство.

Лука Групчев кратко време бил секретар на реонскиот војвода во Горен (Струшки) Дримкол Јаким Алулов, а потоа за време на Илинденското востание бил самостоен војвода на Струшки Дримкол.

По задушувањето на Илинденското востание, Лука заминал преку Албанија и Црна Гора, за Бугарија. Таму работел како секретар на 3-тата женска гимназија во Софија. Во текот на 1904 година бил вклучен во Задграничното преставништво на Македонската револуционерна организација.

Лука Групчев учествувал во Првата балканска војна во 1912 година како доброволец во 9-тата велешка дружина на Македонско-одринското ополчение. За покажаната храброст во војната добил сребрен медал.   

Во септември 1913 година, за време на Охридското востание кое избувнува против српската окупаторска власт, два месеци по Втората балканска војна, Групчев влегол во привремената управа на Охрид.

По неуспехот на востанието, тој како и голем дел македонски дејци својот спас го гледа во Бугарија, каде ќе остани до крајот на својот живот.

Во текот на 1938 и 1939 година, заедно со Лазар Томов и Христо Танушев бил член на редакцискиот комитет на списанието „Илюстрация Илинден“.

Лука Групчев починал на 30 јули 1947 година во Софија.

Најново од: Македонски легенди

Маца Карбева

Маца Карбева – од борбата за правата на жените до АСНОМ Маца Карбева (20 август 1919, село Војница, Велешко – датумот на смртта не е утврден) била македонска првоборка, учесничка во Народноослободителната борба и делегатка на Првото заседание на АСНОМ. Нејзината дејност започнала во работничкото и женското движење во Велес, а продолжила во илегалната борба […]

Пеце Атанасовски – легендарниот гајдаџија кој го разнесе македонскиот звук низ светот

Пеце Атанасовски (Долнени, Прилепско, 1925 – Скопје, 14 септември 1996) е еден од најголемите македонски народни инструменталисти, легендарен гајдаџија и неуморен чувар и афирматор на македонската изворна музика. Со звукот на својата гајда ја претставувал Македонија на бројни сцени во земјата и во светот, оставајќи наследство што живее и денес. Во историјата на македонската народна […]

Арсениј Јовков – илинденецот кој се бореше за Македонија со пушка, перо и филм

Арсениј Јовков (25 март 1884, село Селци, Струшко – 14 септември 1924, Горна Џумаја, Пиринска Македонија) бил македонски револуционер, илинденец, поет, публицист, новинар и филмски автор. Неговиот живот бил нераскинливо поврзан со борбата за слобода на Македонија, а неговото име останува запишано и во македонската револуционерна историја и во почетоците на македонската кинематографија. Арсениј Јовков […]

Ибе Паликуќа – една од најмладите народни хероини од Македонија

Ибе Паликуќа (Дебар, 1927 – Шутово, Кичевско, 22 септември 1944) била учесничка во Народноослободителната војна во Македонија и една од најмладите жени од Македонија прогласени за народни херои на Југославија. Како борец и политички активист, својот живот го загубила на само 17-годишна возраст. Ибе Паликуќа е родена во 1927 година во Дебар, во албанско семејство. […]

Христофор Жефарович – првиот македонски хералдичар

Христофор Жефарович (околу 1690 – 18 септември 1753) бил зограф, иконописец, бакрорезец, калиграф, калуѓер, трговец и печатар од Македонија. Се смета за прв македонски хералдичар и еден од најбараните уметници на просторот од Солун до Пешта во XVIII век. Во 1741 година во Виена ја објавил книгата „Стематографија“, во која се претставени грбовите на повеќе […]

„Македонија ќе биде слободна!“ – Александар Турунџев (1872–1905)

Александар Турунџев е роден во 1872 година во селото Горно Врбени, Леринско, а се самоубил 30 август 1905 година во Битола. Македонски револуционер, илинденец и војвода, тој останал запаметен како еден од симболите на непокорот и саможртвата во борбата за слободна Македонија. „Македонија ќе биде слободна!“ –тоа биле последните зборови на Александар Турунџев пред неговото […]

Драган Богдановски – живот посветен на слободна и независна Македонија

На 18 септември 1929 година во селото Клечовце, Кумановско, е роден Драган Богдановски, починал на 31 мај 1998 година во Данска, на пат од Шведска кон Германија. Подоцна бил погребан во Куманово Драган Богдановски е еден од најистакнатите македонски политички емигранти по Втората светска војна, долгогодишен борец за македонската национална кауза, претседател на ДООМ и […]

Лилјана Чаловска – писателка, борец и учесничка на АСНОМ

Лилјана Чаловска (3 декември 1920, Софија – 20 јули 1997, Скопје) е македонска писателка, учесничка во Народноослободителната борба и општествено-политичка дејка. Била делегат на Првото заседание на АСНОМ и член на Претседателството на АСНОМ, а значајна трага оставила и во македонското новинарство и литература. Лилјана Чаловска е родена на 3 декември 1920 година во Софија, […]

To top