Песни за Македонија

ИЛИНДЕН, ИЛИНДЕН, ТИ СИ НАШ ВЕЛИГДЕН, ЗА ТЕБЕ ПЕЕМЕ, И СЕ ГОРДЕЕМЕ

Marko Kitevski

Marko KitevskiПроф.Др. Марко Китевски

ИЛИНДЕН, ИЛИНДЕН, ТИ СИ НАШ ВЕЛИГДЕН,
ЗА ТЕБЕ ПЕЕМЕ, И СЕ ГОРДЕЕМЕ.

(Од химната „Илинден“ на Јосиф Чешмеџиев)

ПИПЕРКАТА ВО ПРИБИЛЦИ

Ај излези Ѓурѓо, ај излези сестро,

Ај излези, џанам, на сред село,

Да и видиш, Ѓурѓо, комитите.

Да и видиш, Ѓурѓо, да и видиш, сестро,

Да и видиш, џанам, комитите,

Комитите, Ѓурѓо, востаниците.

Ред по редом, Ѓурѓо, ред по редом, сестро,

Ред по редом, џанам, девет реда,

Ред по редом, џанам, девет реда.

Напред оде, Ѓурѓо, напред оде, сестро,

Напред оде, џанам, војводата,

Напред оде, џанам, Пиперката.

И по него Ѓурѓо, и по него, сестро,

И со него џанам, бајрактарот,

И со него, џанам, бајрактарот.

Ќе ми одат, Ѓурѓо, ќе ми одат, сестро,

Ќе ми одат, џанам, во Прибилци.

Во Прибилци, Ѓурѓо, кај мудурот,

Да му платат, Ѓурѓо, да му платат, сестро,

Да му платат, џанам, вергијата,

Да му платат, џанам беделите.

Вергијата, Ѓурѓо, вергијата, сестро,

Вергијата, џанам, с тешки бомби,

Беделите, Ѓурѓо, с тешки пушки.

(Пеана три дена по Илинденското востание)

Од збирката „Б’лгарски народни песни от Македонија“, с’брал Панчо Михајлов, Софија, 1924.

Бедел-замена, давачка, што наместо во натура се плаќала во пари;

Вергија – давачка, данок.

Забелешка: Во некои варијанти од оваа песна, особено некои во последно време популарни верзии се прават суштински грешки. 1. Се пее „да му платат вересијата“ што е грешка, треба вергијата. 2. Се пее напред оди Бајрактарот Јордан Пиперката, што исто така е грешка. Јордан Пиперката не бил бајрактар туку војвода. Бајрактар било посебно лице кое што го носело бајракот и се грижело за него.

Панчо Михајлов е еден од најистакнатите борци за ослободувањето на Македонија од поилинденскиот период. Роден е во Штип во 1888 година. Убиен е во Софија во 1925 година. Како што самиот пишува во воведниот текст од збирката „песните се запишани главно во следните околии: Штипска, Скопска, Кратовска, Кочанска, Паланечка и Царевоселска-Малешевска“.

По еден повод Панчо Михајлов има запишано: „Каков треба да биде револуционерот? Меѓу многуте позитивни квалитети што треба да ги има се и следните: интелегенција, широка и божествена култура, да е тивок, спокоен, цврст, со широка култура итн.

Тој што со својата култура не ја опфаќа културата на народот сред којшто работи, тој не може да биде револуционер. Секој што во револуционерството не гледа идеја, творештво, тој не може да биде револуционер – носител на бесмртни идеи.

Нека секој Македонец си го заземе своето место во револуционерната организација, без да пројавува амбиции за лидер. Македонија нема потреба од лидери, туку од доблесни борци. Да не се заборави дека македонското дело се создаде од борци. Секој што мисли поинаку, не го исполнил својот долг кон Македонија.“

Најново од: Песни за Македонија

За Андон Дончевски – наша гордост и жива легенда

Легендата на црвено-црните Од Кавадарци тргна, по скопската трева, со секој негов гол публиката се крева. Со грбот на Вардар и со срце свое, на теренот беше стрелец што победи брои. Двесте и седумнаесет пати мрежата ја затресе, секој негов удар нова радост донесе. Со оган во градите, со молња во чекорот, остави трага во […]

Песна за Гоце

Автор: Венко Марковски Горо ле сестро ајдушка Горо ле, мајко јуначка Зошто ле горо, зашуми Кога ни ветре не дувна? Дал ми те јунак наминал Со стара верна дружина? Дал ми те некој проколна За вековечни времиња. Ил ми те нешто исплаши, Исплаши памет помами? Горо ле, не трај – прозбори, Тешка ми рана отвори. […]

Чуварот на македонскиот копнеж

Посветено на Мане Јаковлески Од убавото Зубовце, под Шара што спие, тргна едно момче со младост во гради. Но во туѓина, каде германски дожд лие, за родниот крај нешто во него врие. Тргна нови соништа да гради. Во Берлин далечен, сред туѓото сивило, Маноил силно го чуваше пламенот свет, пламенот што растеше сè поголем и […]

11 – ти Октомври

11 Октомври Од тешкиот покров на ропската ноќ се роди крик, се роди моќ. Во Прилеп град, под Маркови кули, се разбуди секој што ропство го куди. И Куманово во слободарска зора запали оган што надеж отвора. Пукна првата пушка, одекна глас: „Доста е ропство, дојде нашиот час!“ Не за туѓи круни, не за туѓи […]

Љубов за мојата родна земја

Заминавме со куфери полни со тага и надеж, преку сини мориња, кон далечни, туѓи градови. Таму сонцето нема ист топол сјај, а ноќите се студени како непознати прагови. Но колку и да нè водат патиштата низ светот, македонскиот корен и во туѓа земја никнува. Во Мелбурн, Детроит, Торонто, среде Европа, па и на крајот од […]

Лирско писмо за Волф Ошлис

Саво Костадиновски Волф Ошлис (29 септември 1941, Кенигсберг – 18 август 2026) бил германски славист, македонист, политиколог, публицист и еден од најголемите странски пријатели и афирматори на Македонија. Германскиот славист, македонист, политиколог, публицист и универзитетски професор Волф Ошлис повеќе од половина век го проучува и го афирмира македонскиот јазик, историјата и културата. Во време кога […]

ВТОРАТА МАКЕДОНСКА УДАРНА БРИГАДА

На 20-от декемвриски ден, во 1943 лето, во Егејот долу, во Фуштани село, близу до Сопота града, се роди Втората македонска ударна бригада. Се исполни планот на Кузман и Ченто, протестираше генералот Вукмановиќ – Темпо. Бригадата ја сочинуваа неколку стотини борци, командантот е Туриманџоски Димче – Горски. Низ тиквешко поле, бригадата оди, многу борби со […]

Светлината од Скопје

Посветено на Мајка Тереза Мајка на светот, со срце од чисто злато, родена во Скопје, во скромно, мило јато. Од калдрмата стара, каде детството извира, таа тргна по пат што цел свет го вселува. Во Калкута далечна, сред болка и глад, им служеше на сите – и на старец и на млад. Во секое паднато […]

To top