Дијаспора

Австралиски оглас од 1930 година како сведоштво за македонската национална припадност

Македонска Нација

Во весникот „The Blackwood Times“ од Западна Австралија, на 31 јануари 1930 година, биле објавени огласи за натурализација во кои двајца доселеници јасно се наведени како лица од македонска националност, родени во Буф и Нерет, Македонија.

Еден стар австралиски весник од почетокот на XX век зачувал важен историски запис за македонското иселеништво и за начинот на кој Македонците се претставувале пред институциите во странство.

Во изданието на весникот „The Blackwood Times“ од 31 јануари 1930 година, објавено во Западна Австралија, меѓу огласите за натурализација според Commonwealth Nationality Act, 1920-25, се среќаваат имињата на двајца Македонци и еден Италијанец. Особено значајно е тоа што двајцата доселеници од Македонија во огласите се наведени со јасна определба: „of Macedonian nationality“ — од македонска националност.

Првиот оглас се однесува на Стив Вангел Анѓелевски — во оригиналот запишан како Steve Vangel Angelefsky. За него е наведено дека е „од македонска националност“, роден во Буф, Македонија, дека во Австралија престојувал една година и девет месеци и дека во тоа време живеел во Бојуп Брук. Во огласот тој ја најавува својата намера да поднесе барање за натурализација според тогаш важечкиот закон на Комонвелтот.

Вториот оглас се однесува на Крис Робев — во оригиналот запишан како Chris Robiff. И за него стои истата формулација: „од македонска националност“. Во огласот е наведено дека е роден во Нерет, Македонија, дека во Австралија престојувал четири години и дека исто така живеел во Бојуп Брук, од каде што ја најавил својата намера да побара натурализација.

Овие кратки огласи, на прв поглед административни и формални, денес имаат посебна историска тежина. Тие покажуваат дека македонските иселеници, далеку од родниот крај, во официјални постапки пред австралиската јавност ја наведувале својата припадност како македонска.

Буф и Нерет, села од македонскиот простор, во овој запис не се претставени како безимени географски точки, туку како места од кои потекнуваат луѓе што јасно ја носеле македонската национална свест.

Значењето на ваквите документи е токму во нивната едноставност. Тие не се политички прогласи, не се мемоари напишани со временска дистанца, ниту подоцнежни толкувања. Станува збор за јавни огласи, објавени во весник, во конкретна правна постапка, во кои имињата, местото на раѓање и националната припадност биле наведени како лични податоци.

Затоа овој запис од 1930 година претставува уште едно сведоштво за присуството на Македонците во Австралија, но и за континуитетот на македонската национална самоидентификација во иселеништвото. Македонците што заминувале на далечниот континент носеле со себе не само надеж за подобар живот, туку и јасна свест за своето потекло, за своите села, за Македонија и за своето име.

Ваквите архивски траги се драгоцени затоа што ја надополнуваат пошироката слика за македонската дијаспора во Австралија — дијаспора која уште во првите децении на XX век оставала документирани сведоштва за своето постоење, својата припадност и својата врска со Македонија.

„The Blackwood Times“ е дигитализиран во Trove како весник од Greenbushes, Western Australia, со изданија од 1905 до 1955 година, а за 31 јануари 1930 постои огласна страница во Trove.

Дополнително, важно е што пред 1949 година формално немало „Australian citizen“ во современа смисла, туку статусот бил врзан со британскиот поданички систем; тоа добро објаснува зошто огласите се повикуваат на Commonwealth Nationality Act.

Најново од: Дијаспора

Лиана Коњарски од Мелбурн – најдобра одбојкарка во Премиер 1 лигата на Викторија

Македонката Лиана Коњарски од Мелбурн постигна голем спортски успех во Австралија. Со својот клуб „Yarra Ranges Volleyball Club“ ја освои шампионската титула во женската Премиер 1 конкуренција, а нејзините одлични игри беа крунисани со две големи индивидуални признанија – за највреден играч (MVP) и за најдобар техничар (Best Setter) во лигата. Гордост и радост владеат […]

Дијаспората заборавени од историската слика за 8-ми септември

Идејата за самостојна Македонија не се роди непосредно пред референдумот во 1991 година. Таа долго живееше меѓу македонците во дијаспората, дури и кога јавното залагање за независност можеше да донесе прогон, затвор и уништен живот. По повод 8 Септември – Денот на независноста и 35-годишнината од создавањето на самостојната македонска држава, под покровителство на претседателката […]

Европратеничката Ирена Јовева – бранител на македонскиот јазик и македонскиот идентитет

Европската Унија е наднационален и меѓувладин сојуз на европски држави. Под ова име е основана во 1993 година, со Договорот за Европската Унија, познат како Договорот од Мастрихт. Сепак, голем број нејзини институции и механизми постоеле и претходно, врз основа на договорите што датираат уште од 1951 година. Активностите на Европската Унија опфаќаат бројни области […]

ОМД ги претстави своите нови соработници за меѓународна политика и дипломатија

Алесандра Андраде, Картер Бакли и Стојан Трајаноски ќе ѝ се приклучат на Обединетата македонска дијаспора во текот на есенскиот семестар 2026 година и ќе придонесуваат во областа на меѓународната политика, дипломатијата, истражувањето, комуникациите и соработката со македонската дијаспора. Обединетата македонска дијаспора (ОМД) со задоволство ги претстави тројцата нови практиканти што ќе бидат дел од нејзиниот […]

8 Септември денот на самостојноста на Република Македонија одбележан во Берлин

БЕРЛИН, 8 септември 2026 година На свечен прием во Берлин, организиран од македонското Министерство за надворешни работи и надворешна трговија, а со поддршка од македонски и германски стопанственици, беше одбележан 8 Септември – Денот на независноста на Република Македонија. Свеченоста се одржа во репрезентативните простории на Претставништвото на германската сојузна покраина Северна Рајна-Вестфалија. Настанот го […]

Се одржа 52. Црковно-народен собор во Чикаго

Од 4 до 6 септември 2026 година, за време на празнувањето на Денот на трудот во САД, во Македонската православна црква „Свети Кирил и Методиј“ во Чикаго, Илиноис, се одржа 52. Црковно-народен собор на Американско-канадската македонска православна епархија. Со богослужбите чиноначалствуваше надлежниот архиереј, митрополитот г. Методиј, во сослужение со бројни свештеници од САД и Канада. […]

Македонците во Австралија со голема љубов прославуваат 35 години од независноста на Македонија

Заедницата во Австралија се смета за една од најдобро организираните во светот, каде што прославите не се само обичен настан, туку чин на национално единство. Големата почит кон македонските национални празници во дијаспората, особено во Австралија, е клучниот столб што ги чува македонскиот идентитет, јазик и култура илјадници километри подалеку од татковината. Манифестациите во дијаспората […]

Монографија посвета на претците на Стив Светле Стамевски (18)

Дел од монографијата „Светозар – Светле Стамевски“ од Славе Катин Делото „Стамевски“ е значајна и по многу нешта единствена монографија од овој вид и претставува исцрпен осврт за вистината и за потеклото, животниот пат и постигнувањата на Светозар – Светле (Стив) Стамевски, истакнат македонски иселеник, сопартиец и личен пријател на претседателот на САД, Џорџ  Буш […]

To top