Тема: историски документи

Македонскиот идентитет не бара туѓо одобрение, туку наша одлучна одбрана

Идентитетот е основната приказна што ја носиме во себе – одговорот на прашањето кои сме, од каде доаѓаме и на која заедница ѝ припаѓаме. Тој ни дава чувство на достоинство, сигурност и припадност, но и рамка според која го разбираме светот и донесуваме одлуки. Затоа, кога некој ги оспорува нашите најдлабоки уверувања за сопственото потекло […]

ВМРО му оддава признание на Михаил Чаков за зачувувањето на моштите на Гоце Делчев

Документот сведочи дека посмртните останки на Гоце Делчев биле чувани како македонска светиња, со верба дека еден ден ќе бидат положени во престолнината на независна Македонија Овој редок документ на ВМРО претставува писмена благодарност упатена до македонскиот револуционер Михаил Чаков за неговата улога во пронаоѓањето, прибирањето и зачувувањето на посмртните останки на Гоце Делчев. Документот […]

Мајка Тереза – „Србинка“? Кој и зошто ги менувал презимињата во Македонија

Училишните документи на скопјанката Гонџа Бојаџиу, подоцна позната во целиот свет како Мајка Тереза, отвораат важно прашање за политиката на посрбување во Македонија во времето на Кралството СХС, односно Кралството Југославија. Во нив нејзиното презиме е запишано како „Бојаџијевиќ“, а во графата за народност стои „Србинка“. Најточниот одговор е: Мајка Тереза била родена во Скопје, […]

Документ од 1929 година: Македонците својот јазик го нарекувале „македонски“

Српскиот научник проф. д-р Радослав Грујиќ сведочи дека ниту во Прилеп, меѓу луѓе што завршиле бугарски училишта, не го слушнал одговорот „бугарски“, туку дека тие биле свесни за разликите меѓу македонскиот и бугарскиот говор Проф. д-р Радослав М. Грујиќ (1878–1955) бил српски историчар, православен теолог, универзитетски професор и член на Српската академија на науките. Од […]

Од „војвода“ до маалска трачара

Некои можеби ги сметаат моите ставови за Македонија за радикални, но јас по природа ниту сум радикал ниту дејствувам како таков. УДБА со години ме водела како „радикален емигрант“, тврдејќи дури и дека сум подготвувал атентати, четири години имаше потерница по мене во цела тогашна Југославија, со ознака АПСИ. УДБА ме накодошила за тероризам и […]

Вашингтон тајмс во 1903 година: „Близу половина од населението во Бугарија се Македонци по род или по потекло“

Неколку месеци пред избувнувањето на Илинденското востание, американскиот весник The Washington Times објавил опширен извештај од својот дописник во Софија, Х. Р. Чемберлејн, кој известувал за политичката состојба на Балканот, македонското револуционерно движење и односот на Бугарија кон настаните во Македонија. Написот е објавен на 26 април 1903 година, само нешто повеќе од три месеци […]

Павле Наумов до жителите на Тополчани во 1907 година: „Ние сме Македонци – ни Срби, ни Бугари, ни Грци“

Писмото на македонскиот војвода претставува значајно документарно сведоштво за борбата против странските пропаганди и за развиената македонска национална свест во почетокот на XX век Во годините по Илинденското востание Македонија била претворена во боиште на спротивставени интереси. Покрај османлиската власт, македонското население било изложено на силно дејствување на српската, бугарската и грчката пропаганда, кои преку […]

Француски автор од 1922 година: „Во девет од десет случаи ќе ви одговорат – Македонци“

Сведоштво на Едмон Бушие де Бел за македонската национална свест Во историските расправи за Македонија особено значење имаат сведоштвата на странски автори кои без директна политичка или национална припадност кон балканските спорови ги опишувале состојбите што лично ги затекнале на терен. Еден од нив е францускиот публицист и истражувач Едмон Бушие де Бел, автор на […]

Документ е сопственост на Владата на Неговото Британско Величество

Документ е сопственост на Владата на Неговото Британско Величество Бр. 8 – АРХИВИ ЈУГОИСТОЧНА ЕВРОПА ДОВЕРЛИВО Архивска ознака: C 5022/101/92 Бр. 1 26 април 1926 година Оддел 3 Г. Кенард до сер Остин Чембрлен Примено на 26 април Бр. 154 Белград, 21 април 1926 година Господине, Имам чест во прилог да Ви доставам копија од […]

Австралиски оглас од 1930 година како сведоштво за македонската национална припадност

Во весникот „The Blackwood Times“ од Западна Австралија, на 31 јануари 1930 година, биле објавени огласи за натурализација во кои двајца доселеници јасно се наведени како лица од македонска националност, родени во Буф и Нерет, Македонија. Еден стар австралиски весник од почетокот на XX век зачувал важен историски запис за македонското иселеништво и за начинот […]

Србски документ од 1887 година: „Македонците се засебен народ со засебна историја, нарави и обичаи“

Архивскиот документ зборува за барање да се дозволи издавање на весник „Македонски глас“, кој требало да биде глас на македонското население и да ја претстави пред светот неговата посебност. Во јавноста повторно се појави значаен историски документ од 1887 година, во кој јасно се зборува за Македонците како за засебен народ, со своја историја, свои […]

Документ од 1946 година сведочи за антисемитските мерки во Бугарија

Изложението на Централната конзисторија на Евреите во Бугарија е важен историски извор за положбата на еврејската заедница за време на фашистичкиот режим и по 9 септември 1944 година. Документот објавен во Софија во 1946 година, под наслов „Положението на бугарските Евреи за време на фашистичкиот режим и по 9 септември 1944 година“, претставува изложение на […]

To top