Македонски легенди

Крсто Маликов

krste-malikov

krste-malikovКрсто Маликов (1881 – 1952) е македонски револуционер и војвода на Македонската револуционерна организација. Во Првата балканска војна со над 400 четници учествува во нападите на железничката линија меѓу Лерин и Кременица, како и во ослободувањето на Лерин. За разлика од многу македонски патриоти кои разочарани од поделбата на Македонија свое засолниште најдоа во Бугарија, Маликов кој е познат уште како „Малико“ или „Малик“ се иселува во Австралија.

Крсто Маликов е роден во 1881 година во леринското село Хасаново (Асаново). Тој е меѓу првите жители на ова село кој се покрстил и станал член на ТМОРО. Во 1901 година се вклучува во редовите на Македонската револуционерна организација и како комита учествува во борбите кои се водат во Леринско за време на Илинденското востание 1903 година.

По Илинденското востание Крсто Маликов останува во земјата и ја продолжува револуционерната борба против турската власт. Се спротивставува и на српска и особено грчка пропаганда, кои почнаа засилено да дејствуваат по востанието. Во 1907 година, Битолскиот револуционерен округ го назначил Маликов за Лерински полски војвода, кој потоа се справува со предавниците, води борби со турскиот аскер, како и со грчките андартски чети кои се почесто дејствуваат во Леринско.

Во 1908 година, Маликов бил назначен за окружен војвода. Меѓутоа, тој бил од оние војводи кои не очекувале дека Младотурската револуција ќе ја измени положбата на македонскиот народ, а самиот тој немал доверба во ветувањата на Младотурците. Ваквиот став на Маликов ќе ги натера турските власти во Битола да бараат да се открие неговото движење и да се уапси. Меѓутоа, нивниот обид бил неуспешен, а во 1909 година, Крсто Маликов дури стапува во брак со битолчанката Катерина со која потоа ќе имаат пет синови и една ќерка.

Во текот на Првата Балканска војна Крсто Маликов учествува како доброволец во Македонско – одринското ополчение. Заедно со Павел Христов и со над 400 четници, вршат диверзии во тилот на турската армија. Тие ја уништуваат на неколку места железничката линија меѓу Лерин и Кременица, што ќе предизвика паника кај турската армија распоредена во Битолско. Исто така, Маликов учествува и во ослободувањето на Лерин.

Во 1913 година, емигрира во Австралија. Се населува во Квинсленд, каде работи како магационер во една фабрика. Во Македонија се враќа пред почетокот на Првата Светска Војна, за да го види семејството кое тогаш живее во Хасаново. По војната се населува во Гени маале во Битола, која по санкционираната поделба на Македонија останува во рамките на Кралството СХС.

Сметајќи дека Крсто Маликов може да биде опасен по безбедноста на Кралството СХС, тогашните окупаторски српски власти во Вардарска Македонија, постојано го следат. Согледувајќи дека нема да има мирен живот, тој го препишува целиот свој имот на жената Катерина и повторно тајно заминува за Австралија. Се населува во Денилквин ((Deniliquin), Нов Јужен Велс, каде работи како сладоледџија. Поради безбедносни причини го сменува името во Крис Малик (Chris Mallek).

По Втората Светска Војна, поради својата десничарска и македонска политичка определба, како и поради владеењето на комунистите во ФНР Југославија, во чии рамки се наоѓа и НР Македонија, Крис Малик избегнува да ја посети својата татковина. Односно, поради реалната можност тој да биде уапсен од тогашните безбедносни служби, тој до крај на својот живот останува во Австралија.

Поранешниот војвода на Македонската револуционерна организација Крсто Маликов, алиас Крис Малик, кој никогаш не ги напушти идеалите на македонската кауза, умира далеку од својата родна земја на 23 јануари 1952 година во Денилквин, Австралија.

Ѓорги Цекутков

Најново од: Македонски легенди

Маца Карбева

Маца Карбева – од борбата за правата на жените до АСНОМ Маца Карбева (20 август 1919, село Војница, Велешко – датумот на смртта не е утврден) била македонска првоборка, учесничка во Народноослободителната борба и делегатка на Првото заседание на АСНОМ. Нејзината дејност започнала во работничкото и женското движење во Велес, а продолжила во илегалната борба […]

Пеце Атанасовски – легендарниот гајдаџија кој го разнесе македонскиот звук низ светот

Пеце Атанасовски (Долнени, Прилепско, 1925 – Скопје, 14 септември 1996) е еден од најголемите македонски народни инструменталисти, легендарен гајдаџија и неуморен чувар и афирматор на македонската изворна музика. Со звукот на својата гајда ја претставувал Македонија на бројни сцени во земјата и во светот, оставајќи наследство што живее и денес. Во историјата на македонската народна […]

Арсениј Јовков – илинденецот кој се бореше за Македонија со пушка, перо и филм

Арсениј Јовков (25 март 1884, село Селци, Струшко – 14 септември 1924, Горна Џумаја, Пиринска Македонија) бил македонски револуционер, илинденец, поет, публицист, новинар и филмски автор. Неговиот живот бил нераскинливо поврзан со борбата за слобода на Македонија, а неговото име останува запишано и во македонската револуционерна историја и во почетоците на македонската кинематографија. Арсениј Јовков […]

Ибе Паликуќа – една од најмладите народни хероини од Македонија

Ибе Паликуќа (Дебар, 1927 – Шутово, Кичевско, 22 септември 1944) била учесничка во Народноослободителната војна во Македонија и една од најмладите жени од Македонија прогласени за народни херои на Југославија. Како борец и политички активист, својот живот го загубила на само 17-годишна возраст. Ибе Паликуќа е родена во 1927 година во Дебар, во албанско семејство. […]

Христофор Жефарович – првиот македонски хералдичар

Христофор Жефарович (околу 1690 – 18 септември 1753) бил зограф, иконописец, бакрорезец, калиграф, калуѓер, трговец и печатар од Македонија. Се смета за прв македонски хералдичар и еден од најбараните уметници на просторот од Солун до Пешта во XVIII век. Во 1741 година во Виена ја објавил книгата „Стематографија“, во која се претставени грбовите на повеќе […]

„Македонија ќе биде слободна!“ – Александар Турунџев (1872–1905)

Александар Турунџев е роден во 1872 година во селото Горно Врбени, Леринско, а се самоубил 30 август 1905 година во Битола. Македонски револуционер, илинденец и војвода, тој останал запаметен како еден од симболите на непокорот и саможртвата во борбата за слободна Македонија. „Македонија ќе биде слободна!“ –тоа биле последните зборови на Александар Турунџев пред неговото […]

Драган Богдановски – живот посветен на слободна и независна Македонија

На 18 септември 1929 година во селото Клечовце, Кумановско, е роден Драган Богдановски, починал на 31 мај 1998 година во Данска, на пат од Шведска кон Германија. Подоцна бил погребан во Куманово Драган Богдановски е еден од најистакнатите македонски политички емигранти по Втората светска војна, долгогодишен борец за македонската национална кауза, претседател на ДООМ и […]

Лилјана Чаловска – писателка, борец и учесничка на АСНОМ

Лилјана Чаловска (3 декември 1920, Софија – 20 јули 1997, Скопје) е македонска писателка, учесничка во Народноослободителната борба и општествено-политичка дејка. Била делегат на Првото заседание на АСНОМ и член на Претседателството на АСНОМ, а значајна трага оставила и во македонското новинарство и литература. Лилјана Чаловска е родена на 3 декември 1920 година во Софија, […]

To top