Македонски легенди

Георги Димитров Шкорнов

georgi-dimitrov

georgi-dimitrovГеорги Димитров Шкорнов – Ѓакон Евстатиј (1873 – 20. III. 1934) е македонски национален деец,  ѓакон и војвода на Македонската револуцинерна организација. Бил послушник во Зографскиот манастир, а потоа како ѓакон Евстатиј бил во Пловдив, Солун, Софија и Букурешт, а потоа се враќа во Битолско каде се приклучува на Македонската револуционерна организација. Учествува во Илинденското востание во 1903 г., а по неговото задушување активно учествува во борбите против туѓите оружени пропаганди. Со своја чета зел учество во Првата балканска војна 1912 година, како и во Првата Светска Војна.

Георги Димитров Шкорнов е роден во 1873 година во селото Нострам, Костурско, Егејскиот дел на Македонија, во семејството на Марија и Димитар Шкорнови. Во 1888 година, татко му кој бил трговец со волна и петнаесет години кмет на Нострам, го испратил Георги на петнаесетгодишна возраст да биде послушник во Зографскиот манастир. Набргу потоа младиот Шкорнов се вклучува во борбата за создавање на самостојна македонска црква. Тоа бил период кога во борбата со Бугарската егзархија за зачувување на автономијата на црковно-училишните општини во Македонија, активно учество земаат и македонските ученици.

По создавањето на бугарската држава, борбата против Егзархијата особено била изразена кај младите во Битолската, Скопската и во Солунската гимназија. Речиси сите македонски ученици се спротивставуваат на бугарската пропаганда која ја спроведува Бугарската егзархија. Повеќе македонски општини (Солун, Дојран, Воден, Кукуш, Струмица и Малешево) се отцепуваат од Егзархијата и решаваат да влезат во Унија со Католичката црква, бидејќи во Отоманската империја немало услови за обновување на Охридската архиепископија. Во декември 1891 година, во Скопје, дури Теодосиј Синаитски води разговори со Бонети, претставник на Католичката Црква во Цариград, во кои бара обновување на Охридската архиепископија за канонско единство со Римската црква.

cetata-na-skronov
Четата на Шкорнов

Во едни такви општестено-политички услови, Георги Димитров Шкорнов се запишува во Католичката семинарија во Солун. Оваа богословија била отворена во 1886 година од Редот на лазаристите во солунскиот парк Зејтенлук и во неа се школуваат деца на униати од Македонија се` до 1913 година, кога грчките власти ги затвараат сите славјански училишта во Солун. Во 1896 година Георги го завршил двогодишното школување, а потоа ја завршил Духовната семинарија во Цариград и како ѓакон Евстатиј бил во Пловдив, Солун, Софија и Букурешт.

Во 1900 година, Ѓакон Евстатиј пристигнал во Битолско, каде се вклучува Македонската Револуционерна Организација. Даме Груев го привлекува кон македонското ослободително движење, а во 1903 година тој се приклучува на четата на Борис Сарафов.  

На Конгресот во Смилево, на Битолскиот револуционерен округ, Ѓакон Евстатиј бил избран за член на Горското началство на Ѓаватоколскиот револуционерен реон. Во текот на Илинденското востание 1903 година, како војвода дејствува во Ѓаватоколскиот реон, кој на почетокот на XX век е одделна нахија во битолската каза, на која му припаѓа селото Смилево. По задушувањето на востанието, Ѓакон Евстатиј или како што го нарекуваат „Црниот војвода“ останува во Македонија и заедно со Даме Груев го обиколуваат Битолскиот и Солунскиот револуционерен реон.

„Црниот војвода“ со својата чета зема активно учество во борбите против туѓите вооружени пропаганди. Во јули 1905 година тој учествува во една од најзначајните борби која се води со четите на српската пропаганда во близина на селото Крапа. Повеќе од 60 четници предводени од војводите Ѓакон Евстатиј, Иван Наумов Алабакот, Арсо Јовев Локвички и Панчо Константинов, даваат решителен отпор на српските прпагандни чети предводени од србоманите Глигор Соколов(иќ) и Тренко Рујанов Крапјанин. Потоа, во 1906-1907 година, Ѓакон Евстатиј бил назначен за околиски војвода во Ресенско, а во 1908 учествува и на Ќустендилскиот конгрес.

По избувнувањето на Првата балканска војна во есента 1912 година, Ѓакон Евстатиј со својата партизанска чета (вод) № 29 на Македонско-одринско ополчение составено од 14 луѓе навлегува во Македонија, каде заедно со четата на воденскиот војвода Григор Џинџифилов водат борба на врвот на Чавките. Тие во текот на октомври го ослободуваат Зборско, Почеп, Кронцелево и други места, а до крајот на месецот ги протеруваат турските сили од Магленско.

Со воспоставувањето на грчка власт во Егејскиот дел на Македонија, четите се повлекуваат на територијата која е под бугарска власт. Незадоволни од исходот на Првата балканска војна, која наместо ослободување на Македонија, по протерувањето на турските војски донесе нова окупација од страна на српски, грчки и бугарски војски, четите на ВМРО предводени од војводите Васил Чакаларов, Петар Чаулев, Ефтим Спространов, Милан Ѓурлуков, Христо Чернопеев, како и четата на Ѓакон Евстатиј, се групираат и се подготвуваат да се префрлат во Тиквешкиот регион за конечно ослободување на земјата. Тоа ги охрабрува Тиквешките востаници кои го креваат востаничкото знаме на 19 јуни 1913 година и ги ослободуваат Кавадарци, Неготино и околните села. Меѓутоа, по крвавото загушување на Тиквешко востание од страна на српските сили, најголем дел од четите се повлекуваат.  

Ѓакон Евстатиј со својата чета се повлекува, за потоа за време на Втората балканска војна да влезе во Здружената партизанска чета на Македонско-одринско ополчение. Исто така, на чело на комитска чета, учествувал и во Првата Светска Војна, дејствувајќи во Воденско, Мегленско и околината, а по завршувањето на војната повторно емигрирал во Бугарија.

Георги Димитров Шкорнов или Ѓакон Евстатиј умира на 20 март 1934 година во Софија.

Најново од: Македонски легенди

Мито Алексовски Клавчов – Македонецот што цел живот ги носеше Шештево и Македонија во срцето

Мито Алексовски Клавчов е роден во 1937 година во селото Шештево, Костурско, во Егејскиот дел на Македонија, а починал на 19 август 2018 година во Полска, на 81-годишна возраст. Мито Алексовски Клавчов бил долгогодишен претседател на Здружението на Македонците од Егејскиот дел на Македонија во Полска и сведок на трагедијата на децата бегалци. Животот на […]

Перо Коробар – борец, публицист и чувар на споменот за Кочо Рацин

Перо Ангелов Коробар (29 март 1916 – 29 октомври 2004) е македонски национален и политички деец, првоборец, општественик и публицист. Неговиот животен пат ги поврзува народноослободителната борба, изградбата на македонските културни институции и залагањето за македонската национална култура во Пиринскиот дел на Македонија. Посебно место во неговото творештво заземаат животот и делото на Кочо Рацин, […]

Методија Андонов-Ченто – првиот претседател на слободна Македонија

Методија Андонов-Ченто е роден во Прилеп на 17 август 1902 година, а починал на 24 јули 1957 година во својот роден град, од рак на желудникот. Завршил средно трговско училиште, а во 1926 година отворил бакалско-угостителски дуќан. На 25 март 1930 година, во Нови Сад, склучил брак со Василка Спирова Поп-Атанасова. Уште од младоста, Ченто […]

Андон Дончевски – легендата на Вардар и првиот селектор на самостојна Македонија

Андон Дончевски – чичко Дончо е несомнено една од најголемите фигури во историјата на македонскиот спорт, но и вистински жив синоним за патриотизам и чувар на македонскиот идентитет во дијаспората. Неговиот пат – од врвен голгетер до стратег на историски спортски успеси и обединувачка личност на македонската заедница во Мелбурн – претставува автентична македонска сага […]

Трајче Петкановски

Трајче Петкановски – учител и организатор на народноослободителната борба во Велешко Трајче Петкановски (7 октомври 1919 – 6 август 1943) е македонски учител, партизан и организатор на народноослободителната борба во Велешко. Член на првата партиска ќелија на КПЈ во Азот, тој загинал на неполни 24 години во борба со бугарската полиција и контрачетниците. Неговото име […]

Паисиј Хилендарски

Паисиј Хилендарски (1722–1773) бил православен монах и една од клучните фигури на бугарската национална преродба. Неговото најпознато дело, „Историја славјанобугарска“, завршено во 1762 година, се препишувало и се распространувало, поттикнувајќи интерес за историјата и за народниот идентитет. Паисиј е роден во 1722 година во Самоковската епархија, веројатно во Банско. Живеел во време на османлиска власт […]

Христо Чернопеев – војводата кој животот го врза за македонското револуционерно дело

Христо Чернопеев (16 јули 1869, Дерманци – 5 ноември 1915, Криволак) бил илинденски војвода и еден од истакнатите дејци на македонското револуционерно движење. Соработувал со Гоце Делчев и Јане Сандански, раководел со чети на Организацијата и учествувал во Илинденското востание. Неговото име е поврзано со повеќе значајни настани од револуционерната борба во Македонија. Чернопеев потекнувал […]

Благоја Деспотовски – Шовељ (1919–1941): Млад живот положен за слободата на Македонија

Борец на Првиот скопски партизански одред, кој на само 22 години загинал во борбата против бугарската фашистичка окупација. Благоја Деспотовски – Шовељ е роден во Дебар во 1919 година, а загинал на 7 октомври 1941 година во Скопје. Неговиот краток живот бил исполнет со работа, бунт против неправдата и решителност да се бори за слободата […]

To top