Борба против криминалот е кога вработен што се обидел да земе мито ќе биде откриен и приведен – тоа СДС тешко го сфаќа, бидејќи во нивно време се крадеше од чистачка до премиер.
Во правна држава одговорноста е лична. Ако вработен побара мито, институциите треба да го откријат, да обезбедат докази и да го изведат пред законот, без оглед на неговата функција или политичка припадност. Но СДС се обидува апсењето на осомничениот да го претстави како слабост на институцијата, иако токму брзата реакција покажува дека системот дејствува.
Во СДС очигледно ги помешале лончињата. Толку долго беа навикнати институциите да ги гледаат како партиски плен, што денес мислат дека секој вработен што ќе се обиде да го прекрши законот ја претставува целата институција.
Но разликата е јасна: едно е вработен да се обиде да земе мито, а сосема друго е институциите да го прикриваат или заштитуваат. Во конкретниот случај, по добиената пријава реагирало Министерството за внатрешни работи, биле обезбедени бележани пари, осомничениот бил приведен и против него била поведена постапка. Тоа покажува дека механизмите за откривање и санкционирање функционираат.
По секое соопштение на СДС, граѓаните веднаш се потсетуваат на црните седум години од нивното владеење – години обележани со сомнежи за криминал и корупција во бројни институции. За да завршиш некоја работа, неретко те пречекуваше испружена рака. Денес глумат како сето тоа да било само лош сон и како правната држава да треба да почне да функционира дури откако тие заминаа во опозиција.
Јавноста не ги заборави измените на Кривичниот законик од 2023 година, донесени за време на власта на СДС, со кои беа намалени казните за одредени кривични дела поврзани со злоупотреба на службената положба и беше отворена можност дел од постапките да застарат.
Токму тоа беше суштинскиот проблем во седумгодишното владеење на СДС. Наместо систем во кој законот ќе важи еднакво за сите, граѓаните добија впечаток дека ситните службеници можат да бидат жртвувани, додека високите функционери уживаат политичка заштита и добиваат доволно време предметите да се одолжуваат, да се враќаат на повторно судење или да стигнат до застарување.
Во правна држава никој не смее да биде заштитен, ако институциите молчеа и ако немаше бележани пари, приведување и поведена постапка, тогаш СДС можеше да зборува за прикривање. Но кога осомничениот е откриен и изведен пред законот, нападот врз целата институција претставува политичка манипулација.
Борбата против криминалот не се води со соопштенија, селективни обвинувања и партиски прес-конференции. Таа се води со пријави, докази, истраги, обвиненија и судски постапки. Одговорноста мора да важи за секого – од најнискиот службеник до највисокиот државен функционер.
Владата треба да продолжи со неселективната борба против криминалот и корупцијата, без разлика дали осомничениот е обичен вработен, директор, градоначалник, министер или поранешен премиер. Само така се гради правна држава и се враќа довербата на граѓаните во институциите.
Криминалот нема партиска книшка, а законот не смее да познава заштитени функционери. Разликата меѓу вистинската борба против корупцијата и политичкото глумење е едноставна: првата обезбедува докази и ги изведува осомничените пред правдата, а второто произведува соопштенија и се обидува да ја измами јавноста.
