1. Еден настан, што неодамна се случи во преубавата Виена и со денови беше ударна тема, или што би рекле “тема за насловна страна” (front page story, или cover story) во австриските и европските медиуми, кај нас во Македонија остана скоро незабележaн – како да се работи за некоја обична сензација во жолтиот печат! А толку многу е поврзана со нас, со Македонија!
Станува збор за “престапот” на Претседателот на Австрија Александар ван дер Белен кој го прекршил полицискиот час замуабетен со пријатели во “италијански ресторан” каде останал до полноќ, а полицискиот час дозволувал само до 23.оо часот! Наишла полициска патрола, го опоменала сопственикот на рестпоранот, а шефот на државата Австрија морал да си замине со друштвото! Сопственикот е казнет со 30.000 евра бидејки работел вон дозволениот полициски час (што ти значи правна држава, зарем не!? Па неможел да го истера шефот на државата од ресторанот!!!).
Но каде е врската помеѓу местото на настанот и Македонија? Случката е во ресторанот за италијанска кујна “СОЛЕ” (но по порачка подготвуваат и македонски специјалитети) чиј сопственик е нашиот сограѓанин Аки Нуредини од село Камењане, тетовско. Ресторанот се наоѓа недалеку од прочуената Виенска опера и е омилено стечиште на музичката, и особено оперската, но и политичката елита на Австрија. И не само што претседателот на Австрија е “фатен на дело” токму во ресторанот “СОЛЕ”, чест гостин таму е и премиерот Себастиан Курц, министри од неговата влада, членови на парламентот и бизнис елитата на Австрија, дипломати.
За добрите познавачи на приликите во Виена ресторанот на Аки ужива углед на незванична амбасада на Рерпублика Македонија во Виена. Аки редовно се претставува на јавни настани: (а и лично сум чул за време на четиригодишниот престој во Виена 2014-2018): “Роден сум во Македонија, државјанин сум на Австрија, а по душа се чувствувам Италијанец” (Не сум го посетил на неговиот имот с. Камењане, но велат дека е тоа е вистински рај на земјава каде уште пауни недостасуваат!?). А во контекстот на “незваничната амбасада” колку за потсетување да споменеме дека немаше активности на амбасадата на РМ во Виена, а Аки да не донира специјалитети од неговиот ресторан “СОЛЕ”. Патем, две средби на министрите Димитров и Коѕијас се случија токму во ресторанот “СОЛЕ” и тоа втората средба, претходно договорено да се одржи во грчки ресторан, на лично инсистирање на Коѕијас таа повторно се случиla во ресторанот на Аки! Во многу прилики Аки нагласил дека би сакал Македонија да му додели некакво одличје (орден, медал и сл.) или да му дозволи да постави плоча на која ќе биде напишано дека разговорите на министерско ниво се случиле токму во неговиот ресторан. За жал, Никола Димитров и неговото МНР немаат сенс за вакви работи!?
Има уште многу да се пишува за Аки Нуредини (неговиот син Насер Нуредини – дипломиран економист во Лондон, е министер во актуелната македонска влада) и неговиот ресторан “СОЛЕ” во срцето на Виена. Но вреди да се спомене во оваа прилика настанот во светски познатата сала на Виенската филхармонија (во неа се одржува традиционалниот новогодишен концерт) во која бешен одбележан 60-от роденден на нашиот Аки со добротворен концерт на врвни оперски солисти од пет земји кои, на крајот од концертот, заедно во еден глас (вкупно 23 солисти) триумфално ја испеаја познатата “О СОЛЕ МИО”, настан каков не памети музичка Виена.
Како своевиден епилог од случката со Претседателот на Австрија: г. ван ден Белен јавно се извини на нацијата дека го прекршил законот, а го повикал и Аки на телефон и изразил спремност тој да ја плати казната од 30.000 евра. Но Аки, се разбира, пресреќен од настанот не прифатил бидејки таква реклама за неговиот ресторан со никакви пари не се исплаќа и денес ресторанот “СОЛЕ” е меѓу најпопуларните ресторани во Виена.
2. Познатите балкански кавгаџии – Бугарите, во последно време отвораат нови фронтови! Не само што се изживуваат со нас, Македонците, сега почнаа да им го спорат јазикот и на Србите, со теории – истресени како од ракав, дека и српскиот јазик имал корени од – како што го нарекуваат тие “старобугарскиот”!? Да видиш – да не веруваш!? Многу сум љубопитен како на ова ќе реагираат српските академици, па и хрватските, босанските и црногорските, заради блискоста на нивните јазици.
Најновата провокација од Софија излезе од Бугарската академија на науките која објави книга во која се вели дека “бугарските корени на јазикот се наоѓаат во областите од Дунав до Гевгелија и од Копаоник до Тимок, Пчиња и Охрид”!?.
Арно ама, ни ние не се мириме со ваквата бугарска агресивност па така здружението „Спона“ од Македонија ја извести САНУ за оваа провокација со која Бугарија тврди дека освен македонскиот и српскиот јазик наводно бил со бугарска основа!? Реакција веднаш пристигна од Д-р Виктор Савиќ од Институтот за српски јазик на САНУ и Одделот за српски јазик на Филолошкиот факултет во Белград дека српскиот јазик и сите словенски јазици, потекнуваат од протословенскиот јазик и дека во времето кога се формирал српскиот јазик, Бугарите воопшто не биле Словени, нагласувајки дека Бугарите дошле на Балканот подоцна и од Србите и дека во тоа време тие припаѓале на турска група на луѓе, како и на некои други номади кои минувале низ овие територии!
Но тука е завршува бугарската похлепа за туѓи вредности и дострели! Сега му се налутија на рускиот Патријарх г. Кирил кој во беседата по повод на светите Крил и Методиј (24 мај) ги именувал како “словенски браќа”. Бугарскиот министер за надворешни работи Георг Георгиев ваквата беседа на рускиот Патријарх ја нарекол “шеговита”. Званична Бугарија им замерила на Русите и бидејки во Рускиот културен ецентар во Софија организирале изложба каде светите Кирил и Методиј се претставени како реформатори на словенската азбука, создавачи на црквенословенскиот јазик и први промотори на писменоста и просветата во Русија.
Можеме да им честитаме и благодариме на Патријархот г. Кирил и званична Москва што работите ги поставија на свое место бидејки нивниот глас има особено голема тежина во Православниот свет, но и пошироко.
3. Владеачката коалиција што ја тормози нашава земја веке три и пол години, не бира средства како да се додвори на гласачите за да се докопа до уште еден мандат. Најнов пример е постапката на потпретседателката на СДСМ Радмила Шекеринска која се истопори пред симболите на терористичката УЧК со градоначалникот на Кичево Фатмир Дехари. Тоа што од злосторничката УЧК во 2001 година загинаа речиси стотина македонски бранители за Радмила е неважно и требало да се заборави, а таа не води сметка за родителите и блиските на загинтите бранители и колку сирачиња останаа од тој наметнат конфликт. На Радмила и се битни албанските гласови, а се друго за неа и нејзините истомисленици е споредно!?
Разбирливо, жестоки беа реакциите и осудите на македонската јавност, и особено од македонската дијаспора на ваквата постапка на Шекеринска!
Како долгорочно решение на меѓуетничките проблеми во земјата предлагам носење на нов закон за територијална поделба на Македонија со кој состојбите во Кичево, Струга, Чаир и уште некои општини ќе се вратат по старо и очекувам подршка на оваа идеја од нашиот стратегиски партнер САД, (ако воопшто ни мислат добро) за да си ги средуваме работите.
Исто така и пописот на населението м о р а да биде еден од врвните приоритети во македонското општество бидејки веќе 20-тина години немаме увид колклку сме на број!
М-р Мартин ТРЕНЕВСКИ, поранешен министер и амбасадор
