Култура и туризам

За македонските печатари Мелетиј Македонски и Нектариј Пелагониски

molitvenik

СЛОВЕНСКИ МОЛИТВЕНИК ОД МАТЕЈ БАСАРАБ, ВО КОЈ ГОВОРИ ЗА МАКЕДОНСКИТЕ ПЕЧАТАРИ МЕЛЕТИЈ МАКЕДОНСКИ И НЕКТАРИЈ  ПЕЛАГОНИСКИ

(Предисловие,  30 јули 1635 година)

molitvenik(Матеј Басараб, печатар од Романија ги испратил македонските печатари  Мелетиј Македонски и Нектариј Пелагониски да донесат од Киев печатница со словенски букви и тие со успех ја извршиле таа задача, враќајќи се со пет видо-ви словенски букви. На основа на тоа биле отпечатени десетина книги, н.б.)

„…Православному и благо честивому роду отечетво нашего Влахо заплонескому и ним родово нам в вере на славнем дијалекту словенском… види се нам од сјуду убо приходати стране јаве од свјатих книг одмаление… Всвјатих црквах раз-грабленијем случило се ест бити… Показа нам мужа пришелца… Свијештено инока именом Мелетиј Македонска, пришедша од росискиот стран и глагојаше нам: увидех дело типографско и ститно приемши вест… Пријдох взавестити оште уготвам будет тогда ми абие свешчавшесе с неким дружиноју его мужем јеромонахом Некториј Пелагониским зовеним и сним вкупе отрока и… Стефана Брзоходца нарицаема  по печатија в Росијо послахом имашче с собоју при типографију плоној цене и пи-сание… да настојашчего митрополита киефскего… Петра Могила (Петре Могила, архиепископ и митрополит киевски, н.б.)…Печатију глаголју цело севршенну петовидних писмен. Такаде и неку… Типографа свеју в купе Тимотеја именом”.

Молитвеник , печатен од Јоан Глепковиќ во Долно Поле-Мунтенија, 1635 год., 223 стр., со кирилски букви;

Пет’р Атанасов, Начало на б’лгарското книгопечатение, Софија, стр. 76;

Михајло Георгиевски, Дејноста на македонските печатари од XVI и XVII век, сп. Историја, г. XX, бр.2,  1984, стр.401-402;

Најново од: Култура и туризам

Неолитска култура на Централниот Балкан и на Егејот

Во Тесалија, под името Сескло или прото-сескло, културата по локалитетот покрај Volos, потоа уште Pirosasos, па Ahilon, Agrissa, Otzaki, Sufli и Tsani култури. Следат културите: Elatia во Фокида, Heronea во Беотија, Nea Makri во Атика, Корин, Спарта и Лерна на Пелопонез, Knos и Kato лерапетра на Крит, Amorgos, Lemnos итн. на егејските острови. Археолошките наоди […]

Асеманово евангелие е средновековен македонски книжевен споменик

На фотографијата се гледаат два столба со глаголски текст и големи црвени иницијали. Страницата е дело на калиграфот Георги Гоце Дуртаноски, кој со својот препис го доближува до денешниот читател изгледот на еден од најстарите зачувани словенски ракописи – Асемановото евангелие. Глаголски ракопис од X–XI век Асемановото евангелие е напишано на старословенски јазик со обла […]

„Св. Преображение“ во Зрзе – од пештерните испосници до средновековниот иконопис

На врвот на бигорната карпа западно од прилепското село Зрзе се издига манастирската црква „Св. Преображение“. Под неа, по падините на карпата, се зачувани остатоци од монашка населба чии почетоци археолозите ги датираат кон крајот на IX век. Кога во XIV век била подигната црквата на горното плато, во пештерите под неа веќе со векови […]

Ангелот од Курбиново и загатката за непознатиот ктитор

Опис од приложената фотографија: Западната фасада на црквата „Свети Ѓорѓи“ во Курбиново, Преспа. На падините над Преспанското Езеро, кај селото Курбиново, стои еднокорабната црква „Свети Ѓорѓи“. Зад нејзината едноставна камена фасада е зачуван еден од највпечатливите фрескоживописи од крајот на XII век. Меѓу насликаните ликови, погледот најдолго се задржува на архангелот Гаврил. Наборите на неговата […]

Манастирот „Св. Рожденство на Пресвета Богородица“ во Согле

На околу три километри од селото Согле, во шумскиот предел на Азот, се наоѓа манастирот „Св. Рождество на Пресвета Богородица“. Комплексот е на територијата на Општина Чашка, на околу 30 километри југозападно од Велес. Од селото до манастирот води земјен пат. Манастир изграден со помош на околните села За почетоците на манастирот има малку пишани […]

Стенчевска тврдина и Тумба: богато археолошко наследство во Полог

Колаж од археолошки цртежи на монети, накит и други предмети пронајдени во Стенчевската тврдина.   Над селото Стенче се издигаат остатоците од стар утврден град, а во неговата околина се наоѓа неолитска населба чии почетоци се поврзуваат со животот на овој простор пред околу 8.000 години. Заедно, овие локалитети сведочат за богатото културно и историско […]

Марко Цепенков – човекот што го зачува македонското народно богатство од заборав

На 7 ноември 1829 година е роден Марко Цепенков, еден од најзначајните македонски собирачи на народни умотворби, писатели и етнографи. Со својата долгогодишна и посветена работа оставил непроценливо наследство за македонската култура, јазик и народна традиција. Неговата собирачка дејност започнала во 1856–1857 година, поттикната од учителот и преродбеник Димитар Миладинов. Средбата со Миладинов му дала […]

Ланга и Голо Брдо – камени кули, планински предели и културно наследство што заслужува да се открие

Камените куќи на Ланга, природните убавини на нејзината околина и богатата традиција на Голо Брдо во кое културата и природата се доживуваат заедно. Ланга, на албански Llangë, административно припаѓа на единицата Стеблево во општина Либражд. Селото привлекува внимание со својата положба меѓу шумите и карпестите падини, но особено со впечатливите камени градби што му даваат […]

To top