Македонски легенди

Кирил Миљовски

1globi4445

1globi4445

Кирил Миљовски  (27. V 1912 – 27. IV 1983) е македонски економист, академик, учесник во НОБ. Бил член и секретар на АСНОМ, а потоа и член на Президиумот на АСНОМ, прв претседател на Планската комисија на НРМ, републички јавен обвинител, министер за трговија и снабдување во Владата на Македонија, прв ректор на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје (во два мандата), редовен член на МАНУ од нејзиното формирање во 1967 година, Исто така бил амбасадор на СФРЈ во Данска и во Бугарија, пратеник од СРМ во Сојузното собрание, член на Економскиот совет на Владата на СФРЈ.

Кирил Миљовски  е роден на 27 мај 1912 година во Ресен. Син е на Никола Миљовски, учител и револуционер, деец на Македонската револуционерна организација. Кирил завршил основно образование во родниот град, а средно образование во Битола во 1931 година. Своето школување го продолжил на Ветеринарниот факултет на Универзитетот во Загреб, каде дипломирал во 1939 година.

По дипломирањето, работел во ,,Сојузот на здравствените работници“ во Белград, а потоа бил преместен во Скопје. Со други напредни интелектуалци организирал, во Скопје и во Битола, задруги ,,Селанска помош“ и станал секретар на Организацијата. Поради широката активност во неа, преместен бил во Пожаревац.

По капитулацијата на Кралството Југославија за време на Втората светска војна и бугарската окупација на Македонија во 1941 година, Миљовски се вратил во Битола и учествувал во организирањето на Народноодлободителната војна. Во 1942 година бил упасен од бугарската полиција и по неколку месеци истражен затвор бил ослободен. По излегувањето од затвор продолжил со своите илегални актувности, а во 1944 година им се приклучил на партизаните и станал член на редакцијата на списанието „Илинденски пат“, во кое објавил повеќе статии.

Во текот на 1944 година Кирил станал член и секретар на иницијативниот одбор за свикување на АСНОМ. Учествувал на Првото заседание на АСНОМ, на кое бил избран за член на Президиумот на АСНОМ. Набрзо потоа, на 14 август, Президиумот го избрал за член на Комисијата за утврдување на престапите на окупаторите и нивните слуги. 

По 9 септември 1944 година Кирил бил упатен во Бугарија како претставник на Главниот штаб на НОВ и ПОЈ за Македонија. Кон крајот на 1944 година се вратил во Македонија и бил именуван за повереник за трговија и снабдување при Президиумот на АСНОМ. Во почетокот на 1945 година е наименуван за член на Југословенската восна мисија во Бугарија.

По ослободувањето на земјата, на 1 мај 1945 година, Кирил Миљовски бил именуван за прв јавен обвинител на Народна Република Македонија. На оваа фунција останал до 27 јули 1946 година кога  бил избран за прв Претседател на Планската комисија. Во декември истата година како претседател на Планската комисија бил избран за член на Владата на НРМ. Подоцна станал министер за трговија и снабдувањето и на таа должност останал до март 1949 година.

Во 1949 година Кирил Миљовски бил избран за редовен професор ио политичка економија, а, при формирањето на Скопскиот универзитет, бил избран за негов прв ректор. На таа функција бил избиран во два мандати.

За редовен член на Македонската академија на науките и уметностите Миљовски бил избран на 18 август 1967 година. Тој бил и секретар на Одделението за општествени науки и член на Претседателството на МАНУ, како и прв главен и одговорен уредник на „Прилози“ на Одделението за општествени науки во МАНУ,

Од септември 1965 година, Миљовски бил амбасадор на СФРЈ во Данска, а од 1967 до 1971 година во Бугарија. Исто така, од 1944 до 1960 година бил пратеник на Народното собрание на ДФЈ/ФНРЈ и член на Економскиот совет на југословенската Влада. Бил основач и прв главен и одговорен уредник на сп. „Стопански преглед“, прв претседател на Научната секција на Сојузот на економистите на Југославија, член на редацискиот одбор на списанието „Економист“,

Кирил Миљовски е автор на повеќе од 170 научни и стручни трудови – книги, учебници, научни проекти, монографии и статии објавени во бројни списанија во СФРЈ. Неговата научноистражувачка работа е реализирана во повеќе области на економската наука и стопанската практика, но и во други неекономски области како националната историја на Македонија, социологијата, етнологијата, културата и др.

Тој е носител на повеќе одликувања, меѓу кои: Орден иа трудот од I ред, Орден заслуги за народ со златна ѕвезда, Орден на Републиката со златен венец. Во 1963 година е добитник на Октомвриската награда — за трудот ,,КПЈ и македонското национално прашање“.

Кирил Миљовски починал на 27 април 1983 година во Скопје.

1Tihomir Подготвил: Т.К.

Извор: М.Е. Скопје, 2009, том втори, стр. 954; https://manu.edu.mk/teams/кирил-миљивски/

Најново од: Македонски легенди

Тома Прошев

Тома Прошев е роден на 10 ноември 1931 година во Скопје, а починал на 12 септември 1996 година на хрватскиот остров Зларин. Тома Прошев е Македонски композитор, диригент и музиколог, еден од најистакнатите автори на македонската современа музика и меѓу првите композитори што внеле нов звук во македонското музичко творештво. Гимназија завршил во родниот град. […]

Никола Беровски – големиот учител на Македонците во Албанија

Никола Беровски е роден во 1923 година во Битола, а починал во 1993 година во Тирана, Албанија. Има луѓе чие дело продолжува да живее во генерациите што ги описмениле, во книгите што ги оставиле и во јазикот што помогнале да се зачува. Меѓу нив е Никола Беровски, македонскиот учител, учебникар и преведувач кој својот работен […]

Бранко Гапо – великан на македонската кинематографија

Бранко Гапо (5 ноември 1931 – 18 ноември 2008) е еден од најзначајните македонски режисери. Со своето богато филмско творештво, како и со работата во театарот, телевизијата и радиото, оставил длабока трага во македонската култура. Роден е како Бранко Ивановски на 5 ноември 1931 година во Тетово. Неговата љубов кон филмот се развила уште во […]

Владо Черноземски – живот меѓу револуционерното подземје и Марсејскиот атентат

Владо Черноземски е роден на 19 октомври 1897 година во селото Каменица, денес дел од Велинград, Бугарија, Владо Черноземски загинал на 9 октомври 1934 година во Марсеј, Франција. Неговото вистинско име било Величко Димитров Керин. Како член на ВМРО, најнапред во времето на Тодор Александров, а потоа во организацијата предводена од Иван Михајлов, останал запаметен […]

Јордан Костадинов – борец за националните права на Македонците во Пиринска Македонија

Јордан Костадинов (9 ноември 1932 – 23 август 2019) бил борец за националните права на Македонците во Пиринскиот дел на Македонија, политички затвореник и еден од основачите и претседател на ОМО „Илинден“. Поради своето дејствување, двапати бил затворан од бугарските власти. Јордан Костадинов Иванов е роден на 9 ноември 1932 година во селото Белица, преименувано […]

Антон Лазов Јанев – Ќосето

Антон Лазов Јанев (25. XII. 1854 – 10. IX. 1953) е македонски револуционер, деец на ТМОРО/ВМОРО. Познат како Андон Ќосето или Андон Велешанецот, од 1896 година бил борец во четите на Михаил А. Попето, Јане Сандански, Христо Чернопеев и други, а потоа формирал своја чета. Во 1897 година учествувал во пленувањето на струмичкиот Назлим-беј, потоа […]

Мито Алексовски Клавчов – Македонецот што цел живот ги носеше Шештево и Македонија во срцето

Мито Алексовски Клавчов е роден во 1937 година во селото Шештево, Костурско, во Егејскиот дел на Македонија, а починал на 19 август 2018 година во Полска, на 81-годишна возраст. Мито Алексовски Клавчов бил долгогодишен претседател на Здружението на Македонците од Егејскиот дел на Македонија во Полска и сведок на трагедијата на децата бегалци. Животот на […]

Перо Коробар – борец, публицист и чувар на споменот за Кочо Рацин

Перо Ангелов Коробар (29 март 1916 – 29 октомври 2004) е македонски национален и политички деец, првоборец, општественик и публицист. Неговиот животен пат ги поврзува народноослободителната борба, изградбата на македонските културни институции и залагањето за македонската национална култура во Пиринскиот дел на Македонија. Посебно место во неговото творештво заземаат животот и делото на Кочо Рацин, […]

To top