На прво место Македонски легенди

Методија Шаторов-Шарло – македонскиот деец чија смрт остана обвиена со тајна

На 4 септември 1944 година, во битката кај Милеви Скали, во близина на Пазарџик, загинал Методија Шаторов-Шарло – македонски комунист, антифашист и национален деец. Иако официјално било соопштено дека бил погоден од непријателски оган, околностите на неговата смрт никогаш не биле целосно разјаснети.

Методија Шаторов-Шарло е роден на 10 јануари 1897 година во Прилеп. Уште како млад се вклучил во работничкото и комунистичкото движење, а поради својата револуционерна дејност повеќепати бил прогонуван, апсен и затворан.

Во февруари 1940 година бил поставен за политички секретар на Покраинскиот комитет на Комунистичката партија во Македонија. Во своето дејствување настојувал македонското движење да има сопствена национална и политичка самостојност, а македонскиот народ да биде признаен како посебен народ со право на слобода и државност.

Во прогласите и документите од тоа време Шаторов непосредно му се обраќал на „македонскиот народ“, нагласувајќи ја неговата национална посебност и потребата самиот да одлучува за својата иднина.

Судирот со раководството на КПЈ

По влегувањето на бугарската војска во Вардарскиот дел на Македонија во 1941 година, Шаторов дошол во остар судир со раководството на Комунистичката партија на Југославија.

Во средиштето на спорот биле прашањата за положбата на македонската партиска организација, карактерот на борбата и идниот политички статус на Македонија. Неговите ставови биле оценети како спротивни на линијата на КПЈ, по што бил отстранет од раководната функција и исклучен од партијата.

Подоцна се обидел да се приклучи кон партизанското движење во Македонија, но не бил прифатен. Поради тоа заминал во Бугарија, каде што ја продолжил својата антифашистичка дејност. Таму станал командант на Третата востаничка оперативна зона, со седиште во Пазарџик.

Загинувањето кај Милеви Скали

На 4 септември 1944 година, само неколку дена пред големите политички промени во Бугарија, бугарската војска и полицијата извршиле напад врз партизанските сили кај Милеви Скали на Родопите.

Во жестокиот судир учествувал и Шаторов, кој тогаш бил командант на оперативната зона. Според официјалната верзија, тој загинал од непријателски оган при повлекувањето на партизаните.

Сепак, поради противречностите во сведоштвата и околностите во кои било пронајдено неговото тело, подоцна се појавиле сомнежи дека бил намерно ликвидиран. Во јавноста биле изнесувани повеќе претпоставки за можните нарачатели и мотиви, но ниту една од нив не е непобитно докажана. Поради тоа неговата смрт и денес останува една од неразјаснетите страници на македонската историја.

Од осудуван „предавник“ до признат национален деец

Во југословенската и македонската историографија по Втората светска војна, Шаторов долго време бил прикажуван како предавник, националист и противник на Народноослободителната борба. Таквата оценка во голема мера произлегувала од неговиот судир со партиското раководство на Југославија.

По осамостојувањето на Република Македонија започнало пообјективно истражување на неговото дело и преиспитување на старите идеолошки квалификации. Историчарите сè повеќе укажуваат дека неговата улога била толкувана под влијание на тогашните политички интереси, без целосно разгледување на неговата борба за македонска национална посебност.

Методија Шаторов-Шарло загинал непосредно пред крајот на Втората светска војна, но неговото име и дело останале присутни во македонската историска меморија. Тој се вбројува меѓу дејците кои, и во најсложените политички околности, го истакнувале постоењето на посебен македонски народ и неговото право на сопствена национална и политичка иднина.

Најново од: На прво место Македонски легенди

Мицкоски за „Алта банка“: Граѓаните да бидат спокојни, секој штедач и доверител ќе биде обесштетен до последниот цент

Премиерот Христијан Мицкоски порача дека државата го следи случајот со „Алта банка“ и уверува дека штедачите и доверителите ќе бидат целосно обесштетени, дури и доколку банката заврши во стечај. Тој ги повика граѓаните да останат спокојни и да не подлегнуваат на шпекулации и ширење паника. Одговарајќи на новинарско прашање на 5 ноември, Мицкоски оцени дека […]

Стојаноска: Извештајот на ЕК годинава е подобар од лани, а Жерновски не верува во сопствените институции

Пратеничката од ВМРО-ДПМНЕ, Дафина Стојаноска, во емисијата „Колегиум“ на телевизија Алфа се осврна на извештајот на Европската комисија, состојбите во правосудството и евроинтегративниот процес. Таа ја нагласи потребата од конкретни гаранции дека евентуалните уставни измени нема да бидат проследени со нови билатерални условувања за Македонија. Коментирајќи ги изјавите на Андреј Жерновски, Стојаноска оцени дека актуелните […]

Во куќата на Заев во Грција се криеле криминалци во бегство кои се барале со потерница

Во куќата на Зоран Заев во Грција се криеле криминалци во бегство кои се барале со потерница. Актуелниот Организациски секретар на СДС, Зоран Трифуновски во свое интервју јавно призна и потврди дека додека бил во бегство од македонската правда со Заев се среќавал во неговата вила во Грција. Организацискиот секретар на СДС, Трифуновски вели дека […]

Рашела Мизрахи ќе претседава со Комитетот за културни прашања на ЦЕИ

Рашела Мизрахи, пратеничка во Македонскиот парламент од редовите на ВМРО-ДПМНЕ е избрана за претседавач на Генералниот комитет за културни прашања на Централноевропската иницијатива (ЦЕИ). Таа беше избрана на седницата на Парламентарното собрание на ЦЕИ, одржана на 3 и 4 ноември во Букурешт, Романија. „Голема чест и одговорност е да се преземе оваа функција, која отвора […]

ЕФА ја обвини Грција за систематско потиснување на македонското и турското малцинство

Работната група за јазични и малцински права на Европската слободна алијанса (ЕФА) ја обвини Грција за систематско потиснување на македонското и турското малцинство. Во својата декларација, групата наведува случаи на заплашување, кривичен прогон и попречување на македонски културни настани, како и пречки при регистрацијата на здруженија на двете заедници. Попречување на настани со песни на […]

4 ноември 2004 година – САД го признаа уставното име Република Македонија

На 4 ноември 2004 година Соединетите Американски Држави јавно ја соопштија одлуката во официјалните билатерални односи да го употребуваат уставното име Република Македонија. Овој потег претставуваше значаен дипломатски успех за македонската држава и силна поддршка за нејзината меѓународна афирмација под сопственото име. САД претходно ја признаа независноста на Македонија на 9 февруари 1994 година, под […]

Бранко Гапо – великан на македонската кинематографија

Бранко Гапо (5 ноември 1931 – 18 ноември 2008) е еден од најзначајните македонски режисери. Со своето богато филмско творештво, како и со работата во театарот, телевизијата и радиото, оставил длабока трага во македонската култура. Роден е како Бранко Ивановски на 5 ноември 1931 година во Тетово. Неговата љубов кон филмот се развила уште во […]

Владо Черноземски – живот меѓу револуционерното подземје и Марсејскиот атентат

Владо Черноземски е роден на 19 октомври 1897 година во селото Каменица, денес дел од Велинград, Бугарија, Владо Черноземски загинал на 9 октомври 1934 година во Марсеј, Франција. Неговото вистинско име било Величко Димитров Керин. Како член на ВМРО, најнапред во времето на Тодор Александров, а потоа во организацијата предводена од Иван Михајлов, останал запаметен […]

To top