Коментари

Константин Бодин правнукот на Самуил

salonika

salonika
Салоника

Константин Бодин (Петар III) владее сo кралството Зета (Дукља) меѓу 1082 и 1108 година, наследувајќи Тој е најмалиот син на Михаило Воислав, прв крал на Зета (Rex Sclavorum). За време на неговото владеење Зета станува една од најмоќните држави за тоа време на Балканот.

Бодин е правнук на царот Самуил, чија ќерка Теодора Косара била омажена за зетскиот кнез Јован Владимир. Уште како млад учествува во борбите заедно со братот Владимир. Во 1072 година ги победил Србите и ја окупирал Рашка, а по наредба на својот татко Михаил ги помогал востаниците во Македонија против византиската војска.

Византискиот војсководец и хроничар Никифор Вриениј пишува како во периодот од 1072 до 1075 година, Бодин по наредба на својот татко зетскиот крал Михаил, ја предводел војската од „Дукљани и Хрвати“ и како таа војска го „злоставува Илирик“.

Востанието е подготвено од првенците во Скопје на чело со Ѓеорѓи Војтех. Востаниците го прогласиле во Призрен за цар под име Петар Бодин, во знак на почит на Петар Дељан. По изборот за цар, Бодин во битка во близина на Призрен ја поразил византиската војска. Потоа, тој ја разделил востаничката војска на два дела. Со едниот дел од војската тој се упатил кон Ниш, а другиот дел со кој командувал Петрило заминал кон внатрешноста на Македонија.

Бодин го освојува Скопје и Ниш, а на север ги опседнува византиските утврдувања на Дунав. На друго место Вреније ќе напише: „А Славјанскиот народ отврлајќи ја покорноста кон Византијците, ја пустошел и пљачкал земјата на Бугарите. Скопје и Ниш беа завземени, а Сирмиум и местата околу реката Сава и подунавскиот град околу Видин тешко настрадаа. Хрватите и Дукљаните, кои се побунија го злоставуваа целиот Илирик“.      

Петрило тргнал кон Охрид, каде населението го пречекало како ослободител. Откако му се предал и Девол, Петрило тргнал на Костур, но сретнал силен отпор. Востаниците предводени биле поразени, а Петрило успеал да избега и да се врати кај својот господар Михаил во Зета. Поразот кај Костур го запрело победоносното движење на Бодиновата војска.

Војтех кој се наоѓал во Скопје, соочен со голема визанстиска војска, побарал помош од Бодин, но во меѓувреме се предал без борба. Набрзо потоа, Византијците го пресретнале и ја поразиле војската на Бодин на Косово Поле. Потоа Бодин и Војтех биле испратени како затвореници во Цариград. Изложени на сурово мачење, Војтех по пат умрел, а Бодин бил затворен во Цариград. Но, со посредство на Венецијанците, Бодин се вратил во Зета.

Смртта на Војтех и паѓањето во ропство на Бодин, не значело и крај на востанието. Се уште имало востаници кои давале отпор. Во 1073 година во Македоиија биле упатени нови византиски сили, со цел да се ликвидираат и последните изолираните востанички пунктови. До крајот на 1073 година, Вриениј успеал дефинитивно да го задуши востанието, а со тоа пропаднал уште еден обид да се реставрира Македонското царство.

Меѓутоа, Константин Бодин кој неколку години поминува во затвор во Цариград и Антохија, успеал да избега во 1078 година. Во 1082 година умира неговиот татко кралот Михаил и Бодин се искачува на Зетскиот трон. Некогашниот „роб и отстапник“, повторно се побунил против императорот Алексиј I Комнин (1081-1118) и отстапил од склучениот договор. Во 1083 и 1084 година Бодин повторно ја освојува Рашка, потоа Босна и продолжува на југ во Албанија, каде од Норманите го превзема Драч, но набрзо го предава на Венецијанците.

Всушност во периодот 1083-1085 г. Боемунд Тарентски зазел повеќе градови и области во југозападна Македонија. По смртта на татко му Роберт Гвискард (1085 г.) се повлекол од завладеаните балкански поседи на Византија, како и од Македонија, и се вратил во Италија. Во делото „De expedition Yerosolymitana, Рудолф Кадонис за ова освојување во Македонија ќе напише:

„Меѓутоа, гласникот испратен заради разузнавање, се врати со ваков или нему сличен говор, и беше го вознемирил императорот Алексиј (Алексиј I Комнин): „Боемунд Вискард (Боемунд Тарентски) го премина Јадран и ја зазема Македонија… Преку Алпите, од Илирик до Океанот (Атлански), не постои ниту една област што му откажала оружје на Боемунд“.

Доаѓањето на Бодин во Албанија, повторно на нозе го крева македонскиот народ во Охридско, Преспанско и Кичевско. Во писмото испратено (1085 – 1090) до Јован Пантехни, кој имал магистерски чин и бил татко на главниот царски лекар, Михаил Пантехни, византискиот свештеник и охридски архиепископ Теофилакт Охридски за состојбата во ова дел ќе напише:

„Во Охрид работите се многу страшни. Пределот на Мокра (Охридска тема во која влегуваат Преспа и Кичевско) е заграбен од робот и отстапникот (Константин Бодин). А Багора (Баба Планина – таа е многу голема планина, соседна со бугарските и драчките планини) ја завладеа бунтовникот. Со еден збор, се` е лошо. Но се опираме на Бога и на грижите на моќниот цар (Алексиј I Комнин), дека тој гуштер, којшто, стоплен со зраците на царските добрини, крена глава, лошо ќе помине и нема каде да се скрие. Зашто сеуважениот севаст и протостратор, господин Михаил (Михаил Дука, братот на императорката Ирина) е испратен од царот војска да собира и да му се спротивстави на изродот (Бодин). И тој собира (војска) и ќе го нападне и ќе навлезе во неговата земја (Зета). И Бог, којшто не` брани ќе дојде и нема да должи, а робот, кој се разбунтува…, ќе остане само со своите скроени злобни замисли. И, бидејќи копнее за царство, о земјо и сонце, о понижение на царството, о насрамнета височина на власта, тој нема да се удостои дури и слуга на царот да му биде“.

Годините кои следат се полни со внатрешни борби за власт. После 26 години владеење Константин Бодин не успева да се искачи на престолот на својот прадедо. Умира во 1108 година, а по неговата смрт моќта на Зета опаѓа.

Најново од: Коментари

Чудата на Свети Димитрија

Во редот на најзначајните хагиографски трудови од рановизантиската литература спаѓаат и „Чудата на Свети Димитрија” (Miracula Sancti Demetrii) се три збирки од која првата ги опфаќа „Чудата” што се однесуваат на периодот од крајот на VI до 20-тите години на VII век. Неа ја составил солунскиот архиепископ Јован, современик на овој период. Втората збирка ги опфаќа […]

Македонија, парче од рајот што треба сите да го почитуваме

Ми пукна филмот од Али Ахмети што ја отвора историјата само кога му треба аргумент за дневна политика. Али, кога зборуваш за тоа кој е староседелец во Македонија, што добиваат граѓаните од тоа твое тврдење, освен дека тоа е твоја провокација? И што, според тебе, добива оној што ќе го прогласиш за постар од соседот? […]

Македонија: за безбедноста на Европа – доверлив партнер, за членство во ЕУ – вечен кандидат?

Европа не може од кандидатите да бара европско однесување, а од членките да прифаќа секое условување Македонија заслужува јасен одговор: дали патот кон Европската Унија се отвора со исполнување на европските критериуми или со бескрајно прифаќање нови политички услови? Од одговорот на ова прашање зависи довербата во европската идеја. Граѓаните треба да знаат што се […]

Македонија е факт – не е за раздавање и уништување на нејзиното ткиво

Сите луѓе и култури се живи истории. Сè она што сме е одраз на потеклото, историското минато проткаено со мачна, но богата историја. Јазиците што ги зборуваме се наследени од минатото. Нашите култури, традиции и религии се наследени од минатото. Ние дури го наследуваме нашиот генетски состав од оние што живееле пред нас. Познавањето на […]

Јас, мама, тато, сестра ми и брат ми — заедно сме иднината на Македонија!

Не е доволно да се гордееме со предците ако не се грижиме за потомците. Македонија ја чувале генерации што верувале дека по нив ќе има кој да го продолжи животот, да го зборува јазикот и да го зачува огништето. Наша обврска е таа верба да не згасне. Во минатото судбината на македонскиот народ често се […]

Долгот на македонската интелигенцијата — опомена од 1926 година што важи и денес

Од опомената на Владимир Руменов во 1926 година до денешната одговорност кон државата — знаењето, чесноста и посветената работа во служба на Македонија. Во статијата „Долгот на македонската интелигенција“, објавена во весникот „Независима Македония“ на 11 јуни 1926 година, д-р Владимир Руменов пишува за одговорноста на образованите луѓе кон заедницата. Иако неговиот текст произлегува од […]

Колку повеќе ТИ трае младоста, толку поубава СИ МАКЕДОНИЈО!

Немој да ја навредувате МАКЕДОНИЈА. Тоа е како да сте ни ги прекршиле рацете. Можеби ќе ви простиме, но никогаш не ќе можеме да ве прегрнеме. Колумнава ја посветувам на моите соборци, вистински херои на ВМРО-ДПМНЕ и МАКЕДОНИЈА, со голема благодарност до сите БРВЕНЧАНИ што ми овозможија прилика и чест да бидам дел од ВАШАТА […]

Блиски сме и треба да си помагаме

Има подадени раце што човек ги памети цел живот. Особено оние што ги примил во тежок час, кога иднината на неговата татковина била неизвесна. Јас ја паметам подадената рака од Бугарија. Ги паметам луѓето, помошта и зборовите што тогаш ни даваа надеж. Токму затоа денешните блокади и оспорувања ме погодуваат толку длабоко. Во 1991 година, […]

To top