Култура и туризам

Пештерната црква „Св. Богородица“ кај Туминец

Во пазувите на карпестиот предел Орлов Рид, недалеку од селото Туминец и македонско-албанската граница, се наоѓа еден од највредните средновековни пештерни храмови во областа Преспа – црквата „Св. Богородица“.

На околу педесет минути пешачење источно од селото Туминец, во карпестиот предел Орлов Рид, на само десетина метри од границата со Република Македонија, се наоѓа овој древен пештерен храм.

Меѓу месното население храмот е познат и како „Св. Марина кај Глобоко“, бидејќи се наоѓа на само стотина метри источно од манастирскиот комплекс посветен на светата великомаченица Марина, кој бил целосно обновен во 1888 година.

Пештерната црква „Св. Богородица“ е сместена на височина од околу десет метри, додека монашкото живеалиште се наоѓа на околу триесет метри над водите на Преспанското Езеро.

Пред главниот влез, во полукружна ниша украсена со флорални орнаменти и глави на два лава, е насликана една од најубавите и највпечатливи претстави на Пресвета Богородица со малиот Христос, од иконографскиот тип „Умиление“.

Внатрешноста на храмот изобилува со фрескоживопис на кој се претставени композиции од големите христијански празници, како и ликови на повеќе светители.

Од сочуваните натписи се дознава дека автор на живописот бил зографот Алексиј, ученик на зографот Јован. Фреските биле изработени во времето кога со храмот управувал јеромонахот Пајсиј, кој воедно бил и негов ктитор.

Истражувачот Теофан Попа го датира овој вреден фрескоживопис кон крајот на XIII и почетокот на XIV век.

Пештерната црква „Св. Богородица“ кај Туминец претставува значајно духовно, историско и културно наследство на Македонците од Преспа. Нејзината местоположба, архитектура и зачуваните фрески сведочат за вековното христијанско присуство и богатата црковна традиција на македонското население во овој дел од етничка Македонија.

На фотографијата: фреската на Свети Александар во пештерната црква „Св. Богородица“ кај селото Туминец.

Најново од: Култура и туризам

Неолитска култура на Централниот Балкан и на Егејот

Во Тесалија, под името Сескло или прото-сескло, културата по локалитетот покрај Volos, потоа уште Pirosasos, па Ahilon, Agrissa, Otzaki, Sufli и Tsani култури. Следат културите: Elatia во Фокида, Heronea во Беотија, Nea Makri во Атика, Корин, Спарта и Лерна на Пелопонез, Knos и Kato лерапетра на Крит, Amorgos, Lemnos итн. на егејските острови. Археолошките наоди […]

Асеманово евангелие е средновековен македонски книжевен споменик

На фотографијата се гледаат два столба со глаголски текст и големи црвени иницијали. Страницата е дело на калиграфот Георги Гоце Дуртаноски, кој со својот препис го доближува до денешниот читател изгледот на еден од најстарите зачувани словенски ракописи – Асемановото евангелие. Глаголски ракопис од X–XI век Асемановото евангелие е напишано на старословенски јазик со обла […]

„Св. Преображение“ во Зрзе – од пештерните испосници до средновековниот иконопис

На врвот на бигорната карпа западно од прилепското село Зрзе се издига манастирската црква „Св. Преображение“. Под неа, по падините на карпата, се зачувани остатоци од монашка населба чии почетоци археолозите ги датираат кон крајот на IX век. Кога во XIV век била подигната црквата на горното плато, во пештерите под неа веќе со векови […]

Ангелот од Курбиново и загатката за непознатиот ктитор

Опис од приложената фотографија: Западната фасада на црквата „Свети Ѓорѓи“ во Курбиново, Преспа. На падините над Преспанското Езеро, кај селото Курбиново, стои еднокорабната црква „Свети Ѓорѓи“. Зад нејзината едноставна камена фасада е зачуван еден од највпечатливите фрескоживописи од крајот на XII век. Меѓу насликаните ликови, погледот најдолго се задржува на архангелот Гаврил. Наборите на неговата […]

Манастирот „Св. Рожденство на Пресвета Богородица“ во Согле

На околу три километри од селото Согле, во шумскиот предел на Азот, се наоѓа манастирот „Св. Рождество на Пресвета Богородица“. Комплексот е на територијата на Општина Чашка, на околу 30 километри југозападно од Велес. Од селото до манастирот води земјен пат. Манастир изграден со помош на околните села За почетоците на манастирот има малку пишани […]

Марко Цепенков – човекот што го зачува македонското народно богатство од заборав

На 7 ноември 1829 година е роден Марко Цепенков, еден од најзначајните македонски собирачи на народни умотворби, писатели и етнографи. Со својата долгогодишна и посветена работа оставил непроценливо наследство за македонската култура, јазик и народна традиција. Неговата собирачка дејност започнала во 1856–1857 година, поттикната од учителот и преродбеник Димитар Миладинов. Средбата со Миладинов му дала […]

Стенчевска тврдина и Тумба: богато археолошко наследство во Полог

Колаж од археолошки цртежи на монети, накит и други предмети пронајдени во Стенчевската тврдина.   Над селото Стенче се издигаат остатоците од стар утврден град, а во неговата околина се наоѓа неолитска населба чии почетоци се поврзуваат со животот на овој простор пред околу 8.000 години. Заедно, овие локалитети сведочат за богатото културно и историско […]

Ланга и Голо Брдо – камени кули, планински предели и културно наследство што заслужува да се открие

Камените куќи на Ланга, природните убавини на нејзината околина и богатата традиција на Голо Брдо во кое културата и природата се доживуваат заедно. Ланга, на албански Llangë, административно припаѓа на единицата Стеблево во општина Либражд. Селото привлекува внимание со својата положба меѓу шумите и карпестите падини, но особено со впечатливите камени градби што му даваат […]

To top