Македонски легенди

Васко Карангелевски

1vas121

1vas121

Васко Карангелевски (7. VII 1921 – 3. II 1977) е македонски комунист, првоборец, генерал-полковник на ЈНА. Во Втората светска војна учествувал од 1941 година. Бил командант на баталјон, заменик на командант на бригада, командант на бригада и командант на дивизија. По Ослободувањето дипломирал на Воената академија „Ворошилов“ во СССР, на ВВА и на Курсот за оператика на ЈНА. Бил командант на дивизија, началник на штаб на корпус и на подрачје, началник на штаб на армиска област и командант на армија. Прогласен е за народен херој на Југославија.

Васко Карангелевски е роден на 7 јули 1921 година во битолското село Брусник, во сиромашно земјоделско семејство. Мајка му работела на туѓи ниви, а тој уште како млад почнал да работи како земјоделски работник и чувал туѓ добиток.

На почетокот во 1941 година, Васко се приклучил на новоформираната младинска група во селото. Истата година стана и член на Сојузот на комунистичката младина на Југославија (СКОЈ).

По априлската војна во 1941 година и окупацијата на кралска Југославија, во селото се активирало антифашистичкото движење и Васко активно учествувал и собирање на тружје, муниција и опрема за формирање на  партизански одреди.

По формирањето на првите партизански одреди во битолскиот регион Васко заминал во партизани. Во првата половина на 1943 година бил поставен за командир на вод во Одредот и станал член на Комунистичката партија на Македонија (КПМ). 

Истакнувајќи се со своите активности, Васко бил назначен за командир на чета на Битолско преспанскиот одред „Гоце Делчев“, формиран во мај 1943 година од борците на Битолско преспанскиот  НОПО „Даме Груев“ и новопристигнати борци. Заедно со одредот, Васко се движел по планините Баба и Нередска Планина. Набрзо станал и командант на батаљонот „Стив Наумов“, формиран во ноември 1943 година во реонот на Лерин од борците на одредите на Битолскиот партизански одред „Гоце Делчев“ и „Даме Груев“. Во зимата 1943 година со батаљонот учествувал во акциите од Егејска Македонија до Козјак.

Во февруари 1944 година батаљонот влегол во состав на Третата македонска ударна бригада, а  Васко како командант на батањонот постигнал голем успех во борбите за време на пролетната офанзива во 1944 година кај Ново Село, Ристовац, Крива Река, Лисец, Плачковица и на планината Огражден.

По завршување на пролетната офанзива со тек на времето биле формирани Четвртата, потоа Петата, па Седмата македонска бригада и 49 македонска дивизија на Народноослободителната војска на Југославија (НОВЈ). Васко бил командант на баталјон, заменик на командант на бригада, командант на бригада и командант на дивизија. Ослободувањето на земјата го затекнало на должност командант на 49 македонска дивизија на НОВЈ. 

По Ослободувањето Васко Карангелевски дипломирал на Воената академија „Ворошилов“ во СССР, на ВВА и на Курсот за оператика на ЈНА. Бил командант на дивизија, началник на штаб на корпус и на подрачје, началник на штаб на армиска област и командант на армија. Бил член на ЦК на КПЈ. Прогласен е за народен херој на Југославија.

Сè до неговата трагична смрт. Васко бил командант на Скопската воена област со чин генерал-полковник.

Васко Карангелевски загинал на 3 февруари 1977 година при лов на терените на Караџица во „несреќен случај“. Постојат сомневања дека поради „национализам“, барање само Македонци да служат во тогашната Теритодијална одбрана на Македонија, бил ликвидиран од тогашните безбедносни служби на СФРЈ.

Најново од: Македонски легенди

Маца Карбева

Маца Карбева – од борбата за правата на жените до АСНОМ Маца Карбева (20 август 1919, село Војница, Велешко – датумот на смртта не е утврден) била македонска првоборка, учесничка во Народноослободителната борба и делегатка на Првото заседание на АСНОМ. Нејзината дејност започнала во работничкото и женското движење во Велес, а продолжила во илегалната борба […]

Пеце Атанасовски – легендарниот гајдаџија кој го разнесе македонскиот звук низ светот

Пеце Атанасовски (Долнени, Прилепско, 1925 – Скопје, 14 септември 1996) е еден од најголемите македонски народни инструменталисти, легендарен гајдаџија и неуморен чувар и афирматор на македонската изворна музика. Со звукот на својата гајда ја претставувал Македонија на бројни сцени во земјата и во светот, оставајќи наследство што живее и денес. Во историјата на македонската народна […]

Арсениј Јовков – илинденецот кој се бореше за Македонија со пушка, перо и филм

Арсениј Јовков (25 март 1884, село Селци, Струшко – 14 септември 1924, Горна Џумаја, Пиринска Македонија) бил македонски револуционер, илинденец, поет, публицист, новинар и филмски автор. Неговиот живот бил нераскинливо поврзан со борбата за слобода на Македонија, а неговото име останува запишано и во македонската револуционерна историја и во почетоците на македонската кинематографија. Арсениј Јовков […]

Ибе Паликуќа – една од најмладите народни хероини од Македонија

Ибе Паликуќа (Дебар, 1927 – Шутово, Кичевско, 22 септември 1944) била учесничка во Народноослободителната војна во Македонија и една од најмладите жени од Македонија прогласени за народни херои на Југославија. Како борец и политички активист, својот живот го загубила на само 17-годишна возраст. Ибе Паликуќа е родена во 1927 година во Дебар, во албанско семејство. […]

Христофор Жефарович – првиот македонски хералдичар

Христофор Жефарович (околу 1690 – 18 септември 1753) бил зограф, иконописец, бакрорезец, калиграф, калуѓер, трговец и печатар од Македонија. Се смета за прв македонски хералдичар и еден од најбараните уметници на просторот од Солун до Пешта во XVIII век. Во 1741 година во Виена ја објавил книгата „Стематографија“, во која се претставени грбовите на повеќе […]

„Македонија ќе биде слободна!“ – Александар Турунџев (1872–1905)

Александар Турунџев е роден во 1872 година во селото Горно Врбени, Леринско, а се самоубил 30 август 1905 година во Битола. Македонски револуционер, илинденец и војвода, тој останал запаметен како еден од симболите на непокорот и саможртвата во борбата за слободна Македонија. „Македонија ќе биде слободна!“ –тоа биле последните зборови на Александар Турунџев пред неговото […]

Драган Богдановски – живот посветен на слободна и независна Македонија

На 18 септември 1929 година во селото Клечовце, Кумановско, е роден Драган Богдановски, починал на 31 мај 1998 година во Данска, на пат од Шведска кон Германија. Подоцна бил погребан во Куманово Драган Богдановски е еден од најистакнатите македонски политички емигранти по Втората светска војна, долгогодишен борец за македонската национална кауза, претседател на ДООМ и […]

Лилјана Чаловска – писателка, борец и учесничка на АСНОМ

Лилјана Чаловска (3 декември 1920, Софија – 20 јули 1997, Скопје) е македонска писателка, учесничка во Народноослободителната борба и општествено-политичка дејка. Била делегат на Првото заседание на АСНОМ и член на Претседателството на АСНОМ, а значајна трага оставила и во македонското новинарство и литература. Лилјана Чаловска е родена на 3 декември 1920 година во Софија, […]

To top