Илинденска
Никола Јонков Вапцаров
Вината не беше наша,
таа кај друг се крие,
и туѓи прсти тогаш
стотонска вина сторија!
Но штом ќе дојде ден
и штом ќе треба, ние
за сè ќе ѝ раскажеме
на мајката историја.
Започнаа со раце гнасни
на народот во душа да му џбараат,
но гневот беше толку нараснат,
та не се сфати волчката им нарав
и муцките на ѕверови во овчи кожи,
престапничкото и плитко лицемерие.
Но идат дни, а тогаш и ќе може
со грст кал по сурат да ги пернеме.
Се почна бунтот.
И не беше обичај
да изостанеме –
не се предадовме!
Туку,
со крвта
на народот обичен,
во Илинден наша
содржина кладовме!
Што ли ќе речете за таа новост?
Ќе барате ли тука руски рубли?
В Крушево уште феудалот гнетеше –
и колкав скок!
Изградија република!
А беа исто млади колку нас,
сè такви какви што сме ние.
Се бореа,
умираа без глас,
како што утре
ќе умреме
и ние.
Многумина ги нема, но не липам јас, чу ли?
Ќе дојдат други среде дим и жареж.
Глеј го овој тука! Знај: тој е Питу Гули,
а ти? Ти, секако, си Карев…
И ако требаат пароли – в ред!
До месечината ќе кренеме плакати.
Слободна сакаме,
и без,
и без протекторати…