На прво место Историја

Дабничкиот масакр: крвавиот 19 септември 1942 кај Прилеп

На 19 септември 1942 година, во месноста Дабнички Завој, меѓу Прилеп и селото Дабница, се случил еден од најтрагичните настани од периодот на Втората светска војна во Македонија – Дабничкиот масакр.
Настанот бил кулминација на повеќедневна акција на бугарските окупаторски власти против населението од Дабница и прилепските учесници и поддржувачи на Народноослободителното движење.
Дабница – силна база на антифашистичкото движење
Селото Дабница имало значајно место во развојот на антифашистичкото движење во Прилепско. Во месноста Гарван, на 16 мај 1942 година, бил формиран Народноослободителниот партизански одред „Димитар Влахов“, а населението од селото ги помагало партизаните со храна, облека и друга помош.
Токму поради ваквата активност селото било изложено на силен притисок од бугарските окупаторски власти.
Во септември 1942 година следувале масовни апсења. Десетици жители на Дабница биле приведени, а според историските податоци, 43 дабничани биле интернирани во бугарскиот логор кај Ксанти. Дел од уапсените биле задржани во прилепските касарни и затвори, каде што биле испрашувани и измачувани.
19 септември 1942 година
Кулминацијата на теророт настапила на 19 септември.
Група затвореници била издвоена и изведена од прилепските касарни. Под силно вооружено обезбедување тие биле поведени кон месноста Дабнички Завој.
Таму биле стрелани.
Историските извори што го обработуваат настанот наведуваат дека за стрелање биле издвоени 18 затвореници, главно жители на Дабница и Прилеп. Во дел од изворите бројот на жртвите се разликува, особено зависно од тоа дали во билансот се вклучуваат и затворениците што починале или биле убиени при претходните измачувања.
Меѓу жртвите и затворениците поврзани со Дабничкиот масакр биле луѓе кои активно го помагале Народноослободителното движење.
Рампо Левков – Левката
Со трагичните септемвриски денови во Дабница неразделно е поврзано и името на Рампо Левков – Левката, прилепски адвокат, револуционер, поет и активен учесник во антифашистичкото движење.
Левката бил уапсен во септември 1942 година и подложен на тешки измачувања во прилепските касарни. На 19 септември 1942 година бил убиен од бугарските окупаторски власти.
Подоцна бил прогласен за народен херој, а неговото име останало трајно запишано во историјата на Прилеп и македонската антифашистичка борба.
Дабничкиот Завој – место на сеќавање
Дабничкиот масакр не бил само одмазда врз одделни луѓе. Тој бил обид со терор да се заплаши населението кое го поддржувало отпорот.
Но наместо да го задуши отпорот, насилството дополнително го засилило револтот против окупаторската власт.
На местото на страдањето во Дабничкиот Завој подоцна бил подигнат Споменик на жртвите на фашизмот, како трајно сведоштво за луѓето што ги загубиле животите во тие крвави септемвриски денови.
Денес, повеќе од осум децении подоцна, 19 септември 1942 година останува еден од трагичните датуми во историјата на Прилепско и Македонија.
Дабничкиот Завој е место што потсетува на цената што ја платиле луѓето кои застанале против окупацијата и го помагале антифашистичкиот отпор.
Нивните имиња и нивната жртва остануваат дел од историската меморија на македонскиот народ.

Најново од: На прво место Историја

Филипче и СДС се обидуваат да креираат скандал таму каде што нема, постапката за Алта банка е јавна и транспарентна

СДС и Венко Филипче се обидуваат да креираат скандал таму каде што нема, во постапката за Алта банка, која е јавна и транспарентна. Тие продолжуваат со ширење неосновани обвинувања за Алта банка, обидувајќи се од редовна и транспарентна постапка за јавна аукција во јавноста да претстават непостоечки скандал. Фактите, се следни. Продажбата на над 95 […]

Една лага ќе им пропадне, а од СДС се тука експресно да смислат нова

Филипче и СДС продолжуваат со лагите и манипулациите за Алта банка, овој пат јавната аукција сакаат да ја претстават како тајна зделка СДС продолжува со ширење лажни, паушални и неосновани обвинувања и манипулации во врска со Алта банка. Откако им пропаднаа сите досегашни и не им успеа обидот за креирање страв и општа паника со […]

СОБОР НА СВЕТИ АРХАНГЕЛ МИХАИЛ – АРАНЃЕЛОВДЕН

21 ноември / 8 ноември Овој празник во народниот живот на Македонците е познат како Аранѓеловден и претставува една од позначајните семејни слави во македонската православна традиција. Свети Архангел Михаил во христијанското предание Името Михаил потекнува од еврејското име Михаел, што се толкува како „Кој е како Бог?“. Во Светото писмо Архангел Михаил е претставен […]

ВОВЕДЕНИЕ НА ПРЕСВЕТА БОГОРОДИЦА (ПРЕЧИСТА)

Воведението на Пресвета Богородица во храмот, во македонската народна и православна традиција познато и како Пречиста, е еден од големите Богородични празници во православното христијанство. Се празнува на 21 ноември според јулијанскиот календар, односно на 4 декември според грегоријанскиот календар. Во македонската православна традиција празникот е познат под името Пречиста или Воведение на Пресвета Богородица. […]

Кога се сака, речиси сè се може: Комерцијална банка влегува во трката за Алта банка Битола

Опис за главната слика: Илустративен колаж на Алта банка Битола и Комерцијална банка, изработен со ChatGPT во формат 3:2. Одлуката на Комерцијална банка да учествува на берзанската аукција е конкретен чекор кон изнаоѓање нов сопственик за битолската банка. На 30 ноември на Македонската берза ќе бидат понудени 95,336 отсто од нејзините акции. Премиерот Христијан Мицкоски […]

Македонија ја потврди поддршката за праведен и траен мир во Украина

На состанокот на Коалицијата на волните во Берлин беше нагласена потребата од заедничко дејствување на европските партнери и САД за завршување на војната. Македонска делегација, во која учествуваше и министерот за надворешни работи и надворешна трговија Тимчо Муцунски, присуствуваше на состанокот на Коалицијата на волните во Берлин, посветен на актуелната состојба во Украина и на […]

Во Полице откриен првиот споменик во Полска посветен на децата бегалци од Егејска Македонија кои не се вратија дома

Споменикот е дело на Петро Алексовски и е подигнат со поддршка на Фондот на холокаустот на Евреите од Македонија. Во полскиот град Полице денеска, 19 ноември 2026 година, беше откриен првиот споменик во Полска посветен на децата бегалци од Егејска Македонија кои не се вратија во родните краишта, туку го поминаа животот во Полска и […]

Јовановски: Евроинтеграцијата го смени односот на западните научници кон македонската историографија

Дел од западните научници што порано ја критикувале македонската историографија денес покажуваат поголемо разбирање за нејзините ставови, откако увиделе дека нивните критики се користат за политички цели. Ова го истакна историчарот Далибор Јовановски на конференцијата по повод 80 години од постоењето на Институтот за историја. Настаните поврзани со евроинтеграцијата на Македонија влијаеле врз начинот на […]

To top