Историја

Документи од времето на царицата Елисавета: Македонците постоеле многу пред Тито

Македонска Нација

Руски документи од XVIII век: Македонците запишани како посебен народ и „македонска нација“

Во документи од времето на руската царица Елисавета Петровна, поврзани со населувањето на православни народи од Балканот во Руската Империја, јасно се спомнуваат Македонците, а во посебни списоци доселеници се заведени како припадници на „македонска нација“.

Историските документи понекогаш зборуваат посилно од сите подоцнежни политички толкувања. Еден таков пример се руските документи од средината на XVIII век, од времето на царицата Елисавета Петровна, во кои македонското име се среќава во официјален административен и воено-политички контекст.

Во документ поврзан со населувањето на православни народи од Балканот во тогашните руски погранични области, се наведуваат српскиот, македонскиот, бугарскиот и влашкиот народ. Во текстот јасно се чита формулацијата:

„Сербский, Македонский, Болгарский и Волоский“-Односно: српски, македонски, бугарски и влашки.

Овој документ е поврзан со проектот на Руската Империја за формирање воени населби во областа позната како Нова Србија. Во тој процес важна улога имал генерал Јован, односно Иван Хорват, кој бил задолжен за организирање на доселувањето и воената служба на доброволци од Балканот во Русија.

Особено значајно е што македонското име не е наведено изолирано, туку во низа со други јасно именувани народи. Тоа покажува дека во руската документација од тоа време Македонците биле препознавани како посебна ознака меѓу православните народи од Балканот.

Дополнителен архивски запис од истиот период уште појасно ја потврдува употребата на македонското име. Во табеларен список со имиња, години на возраст, година и месец на пристигнување во Русија, во посебна графа е наведено „со која нација“ пристигнале лицата.

Во таа графа, покрај повеќе имиња, стои формулацијата:

„македонской нацией“-Односно: од македонска нација.

Меѓу наведените лица се среќаваат имиња како Константин Поп, Георгиј Петров, Панајот Костантин, Антон Добриков, Иван Хомешко, Тодор Васиљев, Иван Ангелов, Степан Андреев, Николај Иљин и други. Кај нив, во графата за национална припадност, повторно и повторно е запишано: македонска нација.

Ова е особено важно затоа што не станува збор само за едно спомнување, туку за повеќекратно административно заведување на луѓе како припадници на македонска нација. Таквите записи претставуваат силно сведоштво дека македонското име било познато и употребувано во службени документи на Руската Империја во XVIII век.

Документите од 1751/1752 година не треба да се гледаат само како административни акти поврзани со населување и воена служба. Тие се и сведоштво за тоа дека името Македонци и поимот македонска нација биле запишани во официјални документи многу пред современите политички спорови и негирања.

Затоа, овие руски архивски записи имаат особено значење за македонската историска меморија. Тие покажуваат дека македонското име не е појава од новото време, туку дел од подолг историски континуитет кој се среќава и во официјалната документација на големи европски држави.

Овие документи се особено важни и поради уште една причина. Тие се создадени околу 1751/1752 година, што значи дека се речиси 140 години пред раѓањето на Јосип Броз Тито во 1892 година, и околу 192 години пред 1944 година, кога во рамките на тогашна Југославија се институционализира современата македонска државност.

Затоа, тврдењата на Бугарија дека „Тито ги измислил Македонците“ паѓаат пред самите документи. Ако во руските архиви од XVIII век се запишани „македонски народ“ и „македонска нација“, тогаш е јасно дека македонското име и македонската посебност не се производ на XX век, туку историски факт запишан многу порано.

Документот не е македонска политичка декларација, не е југословенски партиски акт и не е современа пропаганда. Тоа е руски архивски запис од времето на царицата Елисавета Петровна. Токму затоа неговата тежина е уште поголема: сведочи дека Македонците биле именувани и препознаени како посебна заедница речиси два века пред времето на Тито.

Најново од: Историја

1998–2000: Од првата смена на власта до тивкото наталожување на кризата

Периодот од 1998 до 2000 година беше вовед во една од најчувствителните етапи во поновата македонска историја — време на прва демократска смена на власта, косовска криза, бегалски бран, евроатлантско позиционирање и сè поизразени безбедносни и меѓуетнички тензии. Периодот од 1998 до 2000 година претставува прв дел од една од најбурните и најчувствителни етапи во […]

Теории за изгубениот гроб на Александар Македонски

Архивски текст од 2013 година од Гордана Димовска: Од необичните тврдења за артефакти во Илиноис до теоријата дека посмртните останки на Александар се наоѓаат во Венеција, мистеријата за неговиот гроб и понатаму ја буди светската јавност. Овој текст се реобјавува како архивски прилог за една од најголемите историски и археолошки мистерии поврзани со Александар Македонски. […]

Документ од 1904 година: Бугарија се обврзала да ги прогонува и казнува македонските револуционери

Во договор со Отоманската Империја, бугарската влада презела обврска да спречува револуционерни комитети, чети и активности поврзани со македонското ослободително движење. Малку познат документ од февруари 1904 година сведочи дека Кнежеството Бугарија презело конкретна обврска пред Отоманската Империја да го забрани организирањето и функционирањето на револуционерни комитети на својата територија, да го спречува создавањето чети, […]

Како современата историографија го обликуваше ликот на Александар Македонски

Од Драјзен до Тарн – научните толкувања што го претворија Александар во една од најистражуваните личности во светската историја Еден од поактивните научници кои во поново време се занимавале со ликот и делото на Александар Македонски забележал: „Ние сите ја интерпретираме големата драма на Александар во прифатливите услови на нашето искуство и во нашите соништа.“ […]

Александар Македонски меѓу историјата, митот и вечната македонска вистина

Ликот и делото на Александар Трети Македонски со векови остануваат предмет на истражување, восхит и толкувања, но и поле на судир меѓу историските факти, легендите и современите обиди за присвојување на минатото. Во време кога различни политички и идеолошки центри се обидуваат да ги преобликуваат историските факти и да ги присвојуваат достигнувањата на древните цивилизации, […]

Мијак кој се покајал поради антимакедонската пропаганда во 1939 година

Ристо Огњановиќ-Лоноски е роден во мијачкото село Галичник во 1870 година, во семејството Лоновци. Како млад човек заминал на печалба со својот татко во Солун, каде што се запишал во Егзархиската гимназија. Подоцна школувањето го продолжил во Учителската школа „Свети Сава“ во Белград, специјално отворена за деца од Македонија, со цел создавање кадар што ќе […]

Македонскиот јазик признат во американски дикументи од 1919 година

Архивски документ на американската Служба за имиграција сведочи: „Сите тие зборуваат македонски“ Историските архиви чуваат бројни сведоштва за постоењето и употребата на македонскиот јазик многу пред неговата официјална кодификација во 1945 година. Еден таков значаен документ потекнува од 26 април 1919 година и е издаден од Службата за имиграција при Министерството за труд на Соединетите […]

Српски конзул во Битола за Македонскиот јазик во 1892 година

Српскиот конзул во Битола, Димитрије Боди, во извештај до министерот за надворешни работи на Србија, Владан Ѓорѓевиќ, во 1892 година запишал значајно сведоштво за употребата и афирмацијата на македонскиот јазик во образованието. Во својот извештај тој наведува: „…Она што се случува во овој град, господине министре, според моето скромно мислење може да предизвика далекусежни последици […]

To top