Содржината во учебниците по Историја во Р. Македонија и Грција потполно се совпаѓаат и идентично ги опишуваат настаните. Грчкиот учебник, кој е финансиран од фондови на Европската Унија, кажува дека за време на втората светска војна:
— Бугарија била окупатор
— Бугарија била фашистичка
— Бугарите извршиле злосторства, кражби, егзекуции,
— Бугарите вршеле присилна бугаризација врз населението, идр.
А. Употреба на термините „фашисти“ и „окупатори“
- Грчки учебник: Делот на Грција кој бил под бугарска окупација (дел од Источна Македонија и Тракија) го дефинира како „бугарска зона“ на окупација. Учебникот директно го користи терминот „бугарски фашисти“ (Βούλγαροι φασίστες).
- Македонски учебник: Идентично како грчкиот, ги користи термините „бугарски окупатор“, „фашистичка окупација“ и „фашистички окупатори“ кои извршиле окупаторска поделба на Македонија.
- Бугарски учебник: Не ги користи овие термини. Тврди дека во април 1941 година, бугарските војски само го презеле „управувањето“ на Македонија и Беломорието, каде биле пречекани како „ослободители“.
В. Денационализација, асимилација и репресии
- Грчки учебник: Директно наведува дека бугарските фашисти се обиделе да спроведат „политика на бугаризација“ (πολιτική εκ-βουλγαρισμού) во Источна Македонија. Ова предизвикало востание кај Грците кое било задушено со масовни егзекуции.
- Македонски учебник: На иста линија, детално опишува дека е воведена „окупаторска денационализаторска и асимилаторска политика“. Оваа политика била придружена со политичко угнетување, масовен терор, судски процеси, убиства и економска експлоатација врз локалното население.
- Бугарски учебник: Воопшто не споменува политика на бугаризација, насилна асимилација или егзекуции врз месното население на окупираните територии. Периодот го опишува како „национално обединување“.
С. Холокаустот и депортацијата на Евреите
- Грчки учебник: Наведува дека еврејските заедници биле десеткувани од нацистите.
- Македонски учебник: Посочува дека во март 1943 година, македонските Евреи биле однесени во логорот на смртта во Треблинка, одвојувајќи ја нивната судбина од судбината на Евреите во Бугарија.
- Бугарски учебник: Од вкупно 3 страници за Бугарија во Втората Светска војна цели 2 страни се посветени само на спасувањето на Бугарските евреи. Учебникот цитира документи кои тврдат дека Бугарија „спасувајќи ги своите Евреи… демонстрира чуда од вистинска храброст”. Додека пак за Македонските и Тракијските Евреи кажува дека помогнала да се иселат во источните германски покраини, без притоа за посочи за нивната крајна судбина.
Заклучок:
Според доказите. барањето измените да ги направи македонската страна е апсурдно. Договорот јасно посочува дека промената да се спроведе објективно, поткрепено со автентични историски извори. Тој не ја амнестира бугарската страна. Затоа, македонската страна треба повеќе да се активира и да извлече максимум. Во името на добрососедство , македонската страна треба да бара Бугарија да ги промени своите учебници за да ја рефлектира вистината на тој дел од историјата.
Превземено од
