Македонски легенди

Ванчо Николески

Ванчо Николески (10. Ⅵ 1912 – 15. Ⅳ 1980) е македонски писател, татко на македонската современа литература за деца и младина. Тој спаѓа во основоположниците на македонската книжевност за деца и е најистакнат претставник во периодот непосредно по Втората светска војна. Неговите песни и поеми, раскази и романи се исполнети со теми и мотиви од подалечната и поблиската историја на македонскиот народ.

Ванчо Николески е роден на 10 јуни 1912 година в охридското село Црвена вода. Основно училище завршил во родното село, гимназија во Охрид, а педагошко училиште во Скопје. По завршувањето на педагошкото училиште работел како учител во многу села низ Македонија (Белчишта, Косел и др.). Уште како ученик и млад учител пишувал песни за деца, објавувајќи ги во весниците „Учитељски подмладак“ (Ужице) и „Правда“ (подлисток за деца, Белград), како и во списанието „Венац“ на Јеремија Живановиќ (Белград).

За време на бугарската окупација на Македонија во Втората светска војна, Николески е еден од првите учители на македонски јазик во селата на ослободена Дебарца. Сам пишувал текстови на македонски јазик и со нив држел настава.

По ослободувањето во 1944 година работи во Детска радост како редактор на весниците „Титов пионер“ и „Пионерски Весник“ и во детските емисии на Радио Скопие и Радио Битоля. Член е на Друштвото на писатели на Македонија од 1950 година. Поголем дел од својата кариера поминал во Битола како просветен работник, а последните години ги поминал во Охрид.

Добитник е на многу награди и признанија, меѓу кои „Климент Охридски“, „11 октомври“, и „Младо поколение“.

Ванчо Николески починал на 15 април 1980 година во Охрид.

Во негова чест Друштвото на писателите на Македонја ја доделува наградата „Ванчо Николески“ за книга за деца и млади.

Негови најпознати дела се: „Македонче“ (збирка песни за деца, 1946); „Мице“ (поема, 1947); „Моето село“ (песни, 1950); „Чудотворен кавал“ (разкази, 1952); „Четиринаесет илјади ослепени“ (историска поема за времето на цар Самуил, 1954); „Волшебното самарче“ (роман, 1962); „Гоце Делчев“ (роман, 1964) и многу други.

Најново од: Македонски легенди

Петар Божиновски – Пецо

Петар Божиновски – Пецо, познат и под партизанското име Кочо (15 јануари 1920 – 26 септември 1970), бил македонски револуционер, учесник во Народноослободителната борба и народен херој. Како организатор, курир и политички раководител учествувал во повеќе значајни борбени акции. Во текот на војната бил двапати ранет, но продолжил да се бори до ослободувањето на Македонија. […]

Рафаел Батино – револуционерот од Битола познат како Миша Цветковиќ

Рафаел Јосеф Батино бил комунист, синдикален активист и учесник во Народноослободителната борба. Неговиот животен пат водел од Битола и Мексико до затворот во Сремска Митровица и партизанските боишта во Санџак. Меѓу соборците бил познат како Миша Цветковиќ. Рафаел Јосеф Батино е роден на 14 јануари 1910 година во Битола, во угледно сефардско еврејско семејство. Основното […]

Владимир Полежина – од доктор на Сорбона и творец на актите на АСНОМ до заточеник на Голи Оток

Владимир Полежина е роден на 30 мај 1913 година во Кичево, а починал на 16 јуни 1980 година во Скопје. Владимир Полежина ибл истакнат македонски интелектуалец, учесник во Народноослободителната борба, делегат на Првото заседание на АСНОМ и еден од творците на неговите државотворни акти. Во 1932 година се запишал на Универзитетот Сорбона во Париз, каде […]

Крсте Црвенковски – народен херој и бранител на македонската кауза

Крсте Црвенковски е една од најзначајните личности во македонската политичка историја од втората половина на XX век. Револуционер, учесник во Народноослободителната борба, народен херој, политичар, реформатор, публицист и дисидент, тој остави длабока трага во борбата за македонската национална самобитност и за поголема рамноправност на Македонија во југословенската федерација. Роден е на 16 јули 1921 година […]

Д-р Хаим Абраванел – лекарот што го посвети животот на човечноста

Еврејскиот лекар, интернист и кардиолог д-р Хаим Абраванел остави длабока трага во македонското здравство. Го преживеа холокаустот, загуби голем дел од семејството во Треблинка, а подоцна и своите деца во катастрофалниот земјотрес во Скопје. Д-р Хаим Абраванел е роден на 25 декември 1896 година во Пирот, тогаш во Кралството Србија, во многучлено семејство со 11 […]

Питу Гули – легендарниот војвода и херој од Мечкин Камен

Питу Гули е роден во 1865 година во Крушево, а загинал на 12 август 1903 година на Мечкин Камен. Тој бил македонски револуционер, член и војвода на Тајната македонско-одринска револуционерна организација и еден од најистакнатите учесници во Илинденското востание. Со својата храброст и подготвеност да се жртвува за слободата на Македонија станал легендарен јунак, опеан […]

Ѓорѓи Поп Андов,

Ѓорѓи Поп Андов (1903–1969) – лекарот што ја постави основата на современата фтизиологија во Македонија Ѓорѓи Поп Андов (1903–1969) е еден од пионерите на македонското здравство, лекар, фтизиолог и учесник во Народноослободителната борба. Особено е запаметен како основач и прв управник на Специјалната болница за туберкулоза во Битола, институција која одиграла клучна улога во борбата […]

Ѓорѓи Наумов, Блаже Рогозинаро и Кочо Десано – тројцата битолски револуционери обесени во Скопје

На 21 јули 1942 година, по пресуда на бугарскиот окупаторски воен суд, во Скопскиот затвор биле обесени Ѓорѓи Василев Наумов, Блаже Димитровски – Рогозинаро и Кочо Десанов – Десано. Тројцата биле истакнати учесници во македонското националноослободително движење и организатори на антифашистичкиот отпор во Битолско. На 21 јули 1942 година во Скопскиот затвор биле извршени смртните […]

To top