Историја

Српски конзул во Битола за Македонскиот јазик во 1892 година

Српскиот конзул во Битола, Димитрије Боди, во извештај до министерот за надворешни работи на Србија, Владан Ѓорѓевиќ, во 1892 година запишал значајно сведоштво за употребата и афирмацијата на македонскиот јазик во образованието.

Во својот извештај тој наведува:

„…Она што се случува во овој град, господине министре, според моето скромно мислење може да предизвика далекусежни последици за нашата работа во тој крај, каде што и досега имавме сосема мал успех. За нас сега е важно да се истиснат туѓите пропаганди, а подоцна ќе биде лесно.

Доволно е да најдеме еден свештеник и неколку луѓе, и работата е завршена.

Дознав од моите луѓе дека тамошната општина на својата седница од 22 август оваа година донела одлука за новата учебна 1892/1893 година наставата да се одржува на македонски дијалект. Дури и на градските учители им била дадена задача да изработат програма за јазична настава и да подготват привремена граматика на македонскиот дијалект.

Доколку наставата во градското училиште се покаже успешна, тогаш на полугодието да се прошири и во соседните села: Маврово, Личишта, Тихолишта и Шестово.

Една комисија составена од тројца учители е задолжена да ја започне работата, и таа веќе заседава во Економскиот интернат…“

Ова сведоштво претставува значаен историски документ кој покажува дека уште кон крајот на XIX век постоеле иницијативи за организирање на наставата на македонски јазик, како и обиди за подготовка на наставни програми и граматички правила за македонскиот говор.

Извор: Извештај на Димитрије Боди до министерот за надворешни работи Владан Ѓорѓевиќ, 26 април 1892 година.

 

Најново од: Историја

Во Софија излегол првиот број на весникот „Македонска правда“

На 4 септември 1933 година во Софија излегол првиот број на „Македонска правда“ – неделен весник на македонската емиграција во Бугарија, кој ги застапувал македонските национални, политички и културни интереси. Весникот „Македонска правда“ се појавил во еден од најтешките периоди за Македонија и македонскиот народ. Земјата била поделена меѓу соседните држави, а Македонците биле изложени […]

Аферата „Мис Стон“ – настанот што го сврте вниманието на светот кон Македонија

На 3 септември 1901 година четите на Јане Сандански, Христо Чернопеев и Крсто Асенов ја заробиле американската мисионерка Елен Стон. Шестмесечната заложничка драма, позната како аферата „Мис Стон“, одекнала низ Европа и Америка и го изнела македонското ослободително дело пред светската јавност. На 3 септември 1901 година, односно на 21 август според стариот календар, во […]

ВМРО му оддава признание на Михаил Чаков за зачувувањето на моштите на Гоце Делчев

Документот сведочи дека посмртните останки на Гоце Делчев биле чувани како македонска светиња, со верба дека еден ден ќе бидат положени во престолнината на независна Македонија Овој редок документ на ВМРО претставува писмена благодарност упатена до македонскиот револуционер Михаил Чаков за неговата улога во пронаоѓањето, прибирањето и зачувувањето на посмртните останки на Гоце Делчев. Документот […]

ГОЛЕМОСРПСКАТА ВООРУЖЕНА ПРОПАГАНДА ВО МАКЕДОНИЈА

По Илинденското востание, Владата на Кралството Србија активно се зафатила со формирање, финансирање и раководење на четничка организација, чие дејствување било целосно насочено кон Македонија. Формирањето на Српската четничка организација и нејзината активност претставувале нова фаза во пропагандното дејствување на српската влада. За разлика од дотогашната пропаганда, спроведувана преку црквите и училиштата, сега била создадена […]

Британски документ од 1901 година: Во Бугарија живееле 600.000 Македонци

Британскиот амбасадор сер Франсис Планкет известува дека Македонците имале големо општествено, воено и административно влијание во Бугарија, а нивниот стремеж бил создавање независна македонска држава. Во писмо од 9 март 1901 година, сер Франсис Планкет, британски амбасадор во Виена, известува дека во тогашното Кнежество Бугарија живееле околу 600.000 Македонци. Документот претставува значајно дипломатско сведоштво за […]

Манифестот на Привремената влада на Македонија од 1881 година – повик за единствена и обединета Македонија

Документите донесуваат силно сведоштво за стремежот на македонскиот народ кон политичко обединување, автономно уредување и возобновување на сопствената државност по Берлинскиот конгрес На 11/23 март 1881 година во Ќустендил бил прогласен Манифестот на Привремената влада на Македонија – „Единство“. Тој претставува еден од значајните документи во развојот на македонската политичка и националноослободителна мисла во XIX […]

Сведоштвото на Асен Богданов: „Сите останати се чувствуваа како Македонци“

Опис под фотографијата: Асен Богданов, меѓу припадници на бугарската војска и полиција и нивни домашни соработници за време на окупацијата на Македонија. Точниот датум и местото на фотографирањето не се потврдени со наведен архивски извор. Бугарскиот полициски началник на Скопската област на судењето во 1948 година признал дека населението во Македонија не се чувствувало како […]

Јуџин Борза: Античка Македонија долго била прикажувана низ призмата на грчките автори

Античка Македонија долго време била разгледувана низ призмата на грчките автори, кои за неа пишувале главно кога се судирала или се поврзувала со интересите на грчките градови-држави тврди американскиот историчар Јуџин Н. Борза. Поради тоа, историјата на Македонија треба да се проучува како историја на посебна држава и народ со сопствен развој, а не само […]

To top