Историја

На 19 мај 1910 година роден е народниот херој Љупчо Арсов, со партизанско име Гоце (Делчев), потпретседател на првата Влада на Македонија

Љупчо Арсов - Народен херој и жртва на бугарските затвори

На 19 мај 1910 година во Штип е роден народниот херој Љупчо Арсов, кој како партизан во НОБ го носел псевдонимот Гоце, според македонскиот великан Гоце Делчев, како и повеќемина други борци против фашистичкиот окупатор кои за партизански имиња избирале личности од Илинденскиот период на Македонија.

Арсов на Првото заседание на АСНОМ во манастирот Прохор Пчински бил избран за секретар на Президиумот на АСНОМ, а потоа станал и првиот потпретседател на Владата на Македонија. Во подоцнежниот социјалистички период бил министер за труд во сојузната влада на СФРЈ, претседател на Извршниот совет на Собранието на Македонија, а од 1979 до 1982 година претседател на Претседателството на СР Македонија.

Тој по завршувањето на основното образование во Штип, школувањето го продолжил во Загреб, каде во 1932 година ја завршил комерцијалната и економска школа. Потоа извесен период во Кралска Југославија бил на служба во Белград во Државната хипотекарна банка, подоцна и во Ваљево, каде ја вршел истата служба. Арсов станал член на Комунистичката партија во 1940 г.

По капитулацијата на Кралска Југославија, и фашистичката окупација во 1941 година, се вратил во Македонија. Најпрво работел во Штип, а подоцна добил задача да замине во Битола, каде работел на формирање на воен штаб, собирање борци и оружје за партизански одреди, за започнување оружена борба против окупаторот.

Летото во 1942 година бил уапсен од бугарската окупаторска власт и бил интерниран во Бугарија, каде во затвор останал до март 1943 година. По излегување од затвор продолжил со партиско – политичка работа. Во тој период во Македонија дошол партискиот инструктор на КПЈ, Светозар Вукмановиќ – Темпо, а токму тогаш во Штип се случиле неколку провали, од кои најтешка била разбивањето на партизанскиот одред Гоце Делчев.

На предлог на Темпо, Арсов станал секретар на ОК на КПЈ за Македонија во Штип, а брзо потоа успеал да го консолидира разбиениот одред Гоце Делчев.

Во јули 1943 година, кога Окружниот комитет на партијата одржувал состанок во една куќа, окупациската полиција успеала да дознае за тајната и ја окупирала куќата. По битката со стотина полицајци, неколку членови на комитетот загинале, меѓу кои и народниот херој Славчо Стојменски.

Арсов успеал да се пробие низ полицискиот обрач, но веќе било невозможно да дејствува во Штип. Поради тоа добил задача да замине во Скопје, каде како член на Обласниот комитет на КПМ бил назначен за комесар на Првата оперативна зона. Арсов дејствувал на Скопска Црна Гора и на Козјак.

Подоцна од Скопска Црна Гора се префрлил во Врањскиот партизански одред, па со една чета од тој одред се вратил назад со цел да ја присоедини со кумановскиот одред.

Во декември 1943 година повторно дошол во Скопје, каде бил избран за член на ОК на КПМ и секретар на месниот комитет, а од август 1944 година станал член на ЦК КПМ.

По завршувањето на војната, се до неговата смрт на 18 ноември 1986 година во Скопје, извршувал повеќе функции во Македонија и во тогашна СФРЈ.

(Подготвил: Д. Г.)

Најново од: Историја

Македонски историски календар: На денешен ден

На денешен ден, 26 јули, низ различни историски периоди се случиле значајни настани што оставиле длабока трага и станале нераскинлив дел од колективната меморија на македонскиот народ. Историјата на Македонија не е ограничена само на денешните државни граници. Таа живее во Вардарскиот, Пиринскиот и Егејскиот дел на Македонија, како и во Мала Преспа, каде што […]

Сведоштво за два века асимилација на македонскиот народ

Процесот на асимилација во Македонија започнува со укинувањето на Охридската архиепископија во 1766 година во Охрид, која била духовен центар на Македонија На семејната гробница на семејството Цветковски се појавуваат различни облици на истото презиме: Цветковиќ, Цветковски и Цветковска. Првиот на списокот, војводата Ѓорѓе, носи српски облик на презимето на „иќ“, а умрел во 1905 […]

Филип Втори Македонски – големиот војсководец, државник и дипломат

Креаторот на македонската фаланга ги постави темелите на моќната Македонска империја и на големите освојувања на Александар Македонски. Олимпија-Филип За да се создаде вистинска историска слика за Филип Втори Македонски, неопходно е неговото владеење да се разгледува ослободено од атинското, а особено од Демостеновото гледиште. Современите историски истражувања, следејќи го примерот на Јохан Густав Драјзен, […]

Македонското име надвор од границите на Македонија – сведоштва од XV до XVIII век

Од Јулије Кловиќ и Божидар Вуковиќ до Петар Богдани и преписите на Душановиот законик – историски записи за широката употреба на имињата „Македонија“ и „Македонци“ на Балканот Во книгата „Македонци – милениумски сведоштва за идентитетското име“, авторот Бранислав Светозаревиќ-Покорни посочува повеќе примери од XV до XVIII век во кои македонското име се среќава и кај […]

Австралиски документ од 1934 година: Подносителот е Македонец

Овој документ потекнува од Истражната служба на Комонвелтот на Австралија и е датиран 1 ноември 1934 година. Станува збор за службена преписка поврзана со постапката за натурализација на Атанас Васил Делианис. Неговата историска вредност е во тоа што австралиските власти службено забележале дека подносителот на барањето е Македонец, како и неговото објаснување дека Македонците под […]

Документ е сопственост на Владата на Неговото Британско Величество

Документ е сопственост на Владата на Неговото Британско Величество Бр. 8 – АРХИВИ ЈУГОИСТОЧНА ЕВРОПА ДОВЕРЛИВО Архивска ознака: C 5022/101/92 Бр. 1 26 април 1926 година Оддел 3 Г. Кенард до сер Остин Чембрлен Примено на 26 април Бр. 154 Белград, 21 април 1926 година Господине, Имам чест во прилог да Ви доставам копија од […]

18 јули 1967 – денот кога беше прогласена автокефалноста на Македонската православна црква

На Третиот црковно-народен собор во Охрид беше донесена историската одлука со која МПЦ се прогласи за автокефална црква и наследничка на обновената Охридска архиепископија На 18 јули 1967 година, во древниот Охрид, Светиот архиерејски синод на Македонската православна црква ја донесе историската одлука за прогласување на нејзината автокефалност. Одлуката била донесена во храмот „Пресвета Богородица […]

Елините и Македонците – „варварите“ што ја сменија светската историја

Според Улрих Вилкен, античките Македонци не биле периферија на елинскиот свет, туку посебна, воинствена и самосвесна нација, која под Филип Втори и Александар Трети Македонски израснала во сила што го преобразила тогашниот свет. Кога се зборува за Александар Трети Македонски и неговото место во светската историја, не може да се заобиколи прашањето за односот меѓу […]

Најнови вести

To top