По временото задушување на Илинденската револуција, Струшкиот комитет на ВМРО презел низа мерки за да им помогне на оние села што најмногу настрадале. Комитетот ја спроведува во дело замислата за самопомош на македонскиот народ, што се покажа побрза и поефикасна отколку средствата давани од разни пропаганди. Помош даде и црквата Св. Ѓорѓија. Во записникот од седницата на управата, одржана на 31 август 1903 година, се гледа дека "во таа година (додека беше питроп Теодосие Голабов - бм) (црквата) имаше чист приход од 20.258 грошеви… што беа употребени за платите на учителите, певците (псалтите), слугите и за милостина". Под милостина се означени средствата дадени како помош на бедни семејства од загинати револуционери.

Една од основните цели на Македонската револуционерна организација била преку вооружена борба да се дојде до ослободување на македонскиот народ. За таа цел Внатрешната организација низ долготраен процес го подготвувала македонскиот народ. Тоа бил процес во кој Организацијата преку подигање на идејната и политичката свест го подготвувала народот да биде подготвен за вооружено востание.Само со масовно сенародно учество на населението, Организацијата гледала фактор за успех на востанието. Само така, востанието можело да биде самостојно и независно од надворешните мешања, но истовремено тоа бил единствен начин да го привлече вниманието и симпатиите на меѓународното мислење во полза на македонскиот народ.

Битката кај „Слива“ е уште еден пример од борбите за време на Илинденското востание која восхитува со пожртвуваноста на македонските востаници. Оваа битка е дел од Илинденската епопеја за одбрана на Крушевската Република. Тоа е битка во која востаниците до последен човек ги бранат позициите за да му овозможат на населението да се извлече од градот. Тоа е пример за жртвите кои ги поднел македонскиот народ во борбата за создавање на самостојна и национална држава.

“Штом стигна до моите уши гласот од трубата на Арес и плачниот повик на прељубената татковина за заштита на нејзините права, наеднаш го презрев спокојството, богатството и славата и веднаш се вооружив против тираните и издржувајќи за целото време на војната кај Негуш каде што водев долготрајни и кравави борби до разорувањето на Негуш (по Не-гушкото востание 1882 год, Негуш бил разрушен од турските власти а населението протерано, н.б.), каде што паднаа ропство и моите сакани деца и мојата сопруга... После со 320 војници отидов на помош во западна континентална Грција, каде што се борев заедно со другите во борбите кај Камботи и Плаќа. Таму падна мојот брат и мои други роднини...Потоа се биевме во Пета. По тоа дојдов и во Пелопонез со 210 војници кога таму беше навлегол Драмалијата...

“От коа поседе дома (татко му на Марко Цепенков, н.б.), пак му се коШна во ВлаШко со Ни­ко­ла и тамо беШе го начекале времето да спечалат пари. Во тоа време имало некој Слуџар То­дор (водачот на востанието Тудор Владимиреску, н.б.) Што го викале, и тој (ги) нак­ре­нал сите јабанџии (најпојЌе МаЌедонци) против бојарите, со еден да­реж­лив ферман Ѓоа од Ру­сија беШе му даден.

...Жалам што морам да го запознам Вашето лордство со фактот дека она што и го соопштив  на вашата Екселенција во писмото број 2 за агата од Мелник не е точно,...затоа се надевам дека ќе ми биде простено што се излажав. Мустафа бег, агата од Мелник, не е пратен од Цариград и прилично се сомневам дека се додека не се извести султанот за неговите свирепи постапки, нема ништо да се стори.

...одлучив да продолжам преку источните краеви на Румелија, зашто се уште не сум ги видел и во почетокот на септември, откако го напуштив Крф, отидов по море во Света Гора од каде тргнав по пат по извесен дел на Халкидичкиот Полуостров покрај древниот Амфиполис кон Серез, од каде продолжив до ова место. Веднаш потоа го продолжив  патувањето низ Македонија преку Ениџе и Воден, а оттаму на југ до Верија и преку големите планински масиви што ги делат горните и долните Македонци, се спуштив во котлините на реката Халиакмон крај Кожани и Селфиџе во Еласона и Лариса. Оттаму се вратив назад во овој град по долината на Темпе и брегот на Термајскиот Залив.

ФЕРМАН НА ТУРСКИОТ СУЛТАН СО КОЈ ЗАБРАНУВА ПРЕМИНУВАЊЕ  НА ЛИЦА БЕЗ ИСПРАВИ ОД АЛБАНИЈА ВО РУМЕЛИЈА (КОН МАКЕДОНИЈА) (Крај на јули 1800 год.)

“...Од самиот пак Белград (се засолниле во Австрија) Петар и Јован Новаковиќ, браќата Чардаклии, Велчо и Кузман, браќата Цикиќи, Дели Ѓорѓи Чипљак, Милош Брко, Тримче Трпковиќ, Деспот Чукула и Геро Новаковиќ.

“Солунскиот пашалак , кој ја опфаќа цела Долна Македонија (јужна Македонија) има 700 квадратни милји…овде зборувам за најнаселениеот дел од Македонија, бидејќи Горна Македонија  и  Епир се поненаселени.  Еве како е распределено ова население: Солун, 60. 000 души: Серес 30. 000; Лариса 20. 000; Воден или  Стара Едеса, 12.000; Кара Верија или Бер, 8.000; Ениџе, 6.000;… Кавала 3.000; Воло, 3.000. Вкупно градско население 157.000 души. Според тоа сел-ското население изнесува 243.000 што претставува само однос 1 спрема 3…