Историја

Македонскиот јазик признат во американски дикументи од 1919 година

Архивски документ на американската Служба за имиграција сведочи: „Сите тие зборуваат македонски“ Историските архиви чуваат бројни сведоштва за постоењето и употребата на македонскиот јазик многу пред неговата официјална кодификација во 1945 година. Еден таков значаен документ потекнува од 26 април 1919 година и е издаден од Службата за имиграција при Министерството за труд на Соединетите […]

1995–1998: Години на атентат, приватизација и економски потреси во Македонија

1995 – Атентатот врз Киро Глигоров: Удар врз државата и институциите На 3 октомври 1995 година Македонија беше потресена од еден од најдраматичните настани во својата понова историја. Во центарот на Скопје беше извршен атентат врз тогашниот претседател Киро Глигоров, првиот претседател на независна Македонија и човекот кој ја предводеше државата низ најтешките години од […]

83 години од масакрот врз 12 македонски младинци во Ваташа

На 16 јуни 1943 година бугарскиот фашистички окупатор стрелаше 12 младинци од Ваташа, а нивната жртва остана вечен симбол на страдањето и отпорот на македонскиот народ На денот на роденденот на цар Борис III, во екот на офанзивата против македонските партизански единици во Тиквешијата, окупаторските сили ги одведоа младинците и ги стрелаа кај месноста Моклиште. […]

Јоно Митев: „Историски факт е дека денеска имаме македонска нација“

Бугарски историчар уште во 1948 година јасно запишал дека македонската нација има своја држава, власт и културен живот Во време кога историјата сè почесто се користи како политичко оружје, а не како наука што треба да ги поврзува народите, вреди да се потсетиме на сведоштвата што доаѓаат токму од средини од кои денес често се […]

Од политички плурализам до партиска држава: 1994–1995 година како пресвртница во македонската политика

Периодот од 1994 до 1995 година претставува една од најконтроверзните и најзначајните етапи во современата македонска политичка историја. Тоа беа години во кои младата македонска држава се соочуваше со сериозни внатрешни и надворешни предизвици, а одлуките донесени во тој период оставија трајни последици врз политичкиот систем, економскиот развој и националната политика. 1994 година – изборен […]

Историски документ од Белград од 1872 година: Македонците наведени како посебен народ одделно од Србите и Бугарите

Насловна фотографија: Колаж од страниците на учебникот од 1872 година со означените зборови „Срби, Македонци и Бугари“, во комбинација со стара фотографија од Битола од крајот на XIX век. Овој документ од XIX век вреди да го прочитаат Румен Радев, Венко Филипче, но и членовите на македонско-бугарската историска комисија – можеби архивските извори ќе им […]

Границата меѓу Бугарија и Турција во Македонија според меѓународниот договор од 20 септември 1879 година

(20 септември 1879 година) По Берлинскиот конгрес и редефинирањето на политичката карта на Балканот, големите сили и Османлиската Империја пристапиле кон прецизно утврдување на новите државни граници. Еден од документите што има особено значење за македонската историја е Актот од 20 септември 1879 година, во кој детално е опишана границата помеѓу Кнежевството Бугарија и Османлиската […]

Иселеништвото и формирањето на ВМРО-ДПМНЕ

Извадоци од книгата „Четврта емигрантска Македонија“ на Ставре Џиков за улогата на македонската политичка емиграција во создавањето на ВМРО-ДПМНЕ и враќањето на демократскиот плурализам во Македонија Во книгата „Четврта емигрантска Македонија“, објавена во 2007 година од издавачката куќа „АЗ-Буки“, познатиот македонски публицист и адвокат Ставре Џиков посветува значајно внимание на процесот на формирање на ВМРО-ДПМНЕ […]

1993: Приемот во ООН под ПЈРМ – првата национална отстапка на СДСМ

На 8 април 1993 година Република Македонија стана членка на Обединетите Нации. За тогашната власт СКМ-ПДП денешна СДС тоа беше претставено како голем дипломатски успех и потврда на меѓународниот субјективитет на младата држава. За ВМРО-ДОМНЕ и огромен дел Македонци, пак, тој ден остана запаметен како почеток на политиката на национални отстапки и компромиси што подоцна […]

Париската мировна конференција

Париската мировна конференција, на која се разгледувале прашањата поврзани со Македонија и положбата на Македонците од Егејска Македонија, се одржувала од 1946 до 1947 година во Парис. Главните седници започнале на 29 јули 1946 година, а мировните договори со поранешните сојузници на нацистичка Германија биле потпишани на 10 февруари 1947 година. Прашањето за националните права […]

Гоце Делчев бил напаѓан во бугарските весници

И покрај тоа што, веројатно поради прагматични причини (како учител во егзархиско училиште) Гоце Делчев го користел туѓото бугарско етничко име, во суштина цело време дејствувал во полза на Македонија, а не на Бугарија. Така, во една прилика напишал: Оној што сака да работи за присоединување на Македонија кон Бугарија, Грција или Србија,  тој може […]

1992 – Падот на Владата на Кљусев и враќањето на старите комунистички структури

Во 1992 година, во раната фаза на независноста на Република Македонија, доаѓа до значајна политичка промена со падот на првата експертска влада предводена од Никола Кљусев. Оваа влада, формирана во период на распад на Југославија и прогласување на независноста, имаше клучна улога во стабилизирањето на државата во нејзините први месеци, но се соочи со силни […]

Иван Богоров: „За да ја направиме Бугарија, најнапред треба да направиме Бугари“

Во процесот на создавањето на современата бугарска национална идеја во XIX век, значајна улога имале преродбениците, книжевниците, јазичарите и публицистите кои настојувале да изградат заедничка национална свест и стандарден книжевен јазик. Еден од најпознатите меѓу нив бил Иван Богоров, кого бугарската историографија го смета за еден од основоположниците на современиот бугарски книжевен јазик. Тој бил […]

To top